Gazi Mustafa Kemal Atatürk, vefatının 88’inci yıl dönümünde saygı, özlem ve minnetle anılıyor. Türk milletinin bağımsızlık mücadelesinin simgesi olan Atatürk’ün mirası, Anıtkabir’in tarihinden dünyanın dört bir yanından gönderilen fidanlara kadar pek çok anlamlı ayrıntıyla yaşamaya devam ediyor.
Hakkında ölüm fermanı çıkarılan Türk subayı Atatürk…
Halkıyla bütünleşerek devlet yönetimini değiştiren Atatürk…
Milletinin sevgisiyle ölümsüzleşen lider Atatürk…
Bu ülkenin en büyük müjdesi…
Bu ülkenin tek mucizesi…
Bu ülkenin en kıymetli sözü; “Efendiler, yarın Cumhuriyet’i ilan ediyoruz” (28.10.1923) sözü olmuştur. C
Ve en hüzünlü günü de, 10 Kasım 1938 günüdür.
Yüce milletinin kalbinin attığı yerdir Anıtkabir…
Her 10 Kasım’da hayat durur! Dünyada başka hiç kimseye böyle bir anma töreni nasip olmamıştır.
Anıtkabir sonsuza kadar orada kalacaktır.
Çünkü Atatürk; bağımsız, özgür bir devlet kurmuş; kadın-erkek eşitliğini, bilimi ve sanatı esas almıştır.
Atatürk sevgisi, Türk milletinin sonsuzluk sevgisidir. UNESCO’nun kararıyla ifade edildiği gibi: “Atatürk, yalnız Türk milletinin değil, tüm mazlum ulusların bağımsızlık savaşına ilham vermiş bir önderdir. O, uluslararası barışın ve halkların eşitliğinin simgesidir.”
Anıtkabir için 1941 yılında uluslararası bir yarışma açılmıştır. İkinci Dünya Savaşı’nın en çetin günleri yaşanmasına rağmen yarışmaya Türkiye, Almanya, İtalya, Avusturya, İsviçre, Fransa ve Çekoslovakya’dan toplam 49 proje katılmıştır. En çok beğenilen üç proje arasından Prof. Emin Onat ile Doç. Orhan Arda’nın “25” numaralı projesi kabul edilmiştir.
Anıtkabir; Ankara’nın Çankaya ilçesinde yer alan, Mustafa Kemal Atatürk’ün anıt mezarını içeren büyük bir komplekstir. İnşasına 9 Ekim 1944 günü Türkiye Cumhuriyeti’nin 5. Başbakanı Şükrü Saraçoğlu döneminde başlanmış ve 1953 yılında tamamlanmıştır.
Anıtkabir, 262 metre uzunluğundaki Aslanlı Yol ile başlar. Yolun iki yanında oturmuş vaziyette bulunan 24 aslan heykeli, 24 Oğuz Boyu’nu temsil eder. Çift çift sıralanmış bu aslanlar Türk milletinin birlik ve beraberliğini simgelerken; Anadolu’da uygarlık kuran Hititlerin sanat üslubuyla yapılan aslan heykelleri, aynı zamanda kuvvet ve sükûneti de anlatır.
Kompleksin içinde “İstiklal” ve “Hürriyet” kuleleri yer alır. Ayrıca simetri gözetilerek yerleştirilmiş 10 kule daha vardır. Bu kulelere, Türk milletinin ve Türkiye Cumhuriyeti’nin oluşumunda etkisi olan önemli kavramları temsil eden şu isimler verilmiştir:
- Mehmetçik Kulesi
- Müdafaa-i Hukuk Kulesi
- Zafer Kulesi
- Barış Kulesi
- 23 Nisan Kulesi
- Misak-ı Millî Kulesi
- İnkılap Kulesi
- Cumhuriyet Kulesi
Gelişmiş ülkelerde sosyal hayata dair ilk reformları farklı farklı liderler gerçekleştirmiştir. Türkiye’de ise tüm yenilikleri ve çağdaş medeniyet çizgisini tek başına devrimleriyle Atatürk hayata geçirmiştir.
Örneğin;
- 1 ABD dolarında George Washington (Bağımsızlık savaşını yöneten),
- 2 dolarında Thomas Jefferson (Bağımsızlık bildirisinin yazarı),
- 5 dolarında Abraham Lincoln (İç savaşı bitiren),
- 10 dolarında Alexander Hamilton (Mali sistemin kurucusu),
- 100 dolarında Benjamin Franklin (Felsefi düşünür ve mucit) yer alır.
Bunların hepsi kendi toplumlarında devrim yapmış liderlerdir. Bir ülkenin gidişatını değiştiren toplumsal önderlerin görselleri paraların üstünde yer alır. Türkiye’de ise tüm yenilik devrimleri ve zamanın en ileri devletlerinde dahi olmayan siyasi hakları kadınlarımıza armağan eden Atatürk’tür. Bu yüzden bizim paralarımızın üstünde sadece Atamızın görseli vardır.
Öte yandan, Dünya’da Atatürk kadar sevilen, yaptıkırıyla saygınlık kazanan başka bir lider var mıdır? Yoktur! Atatürk, gerçekleştirdiği büyük işlerle tüm dünyanın saygınlığını kazanabilen yegâne liderdir. Ve dünyada, Türk olarak 35 farklı ülkede heykeli dikilen başka kimse de yoktur.
Barış Parkı ve Dünyadan Gönderilen Fidanlar
Anıtkabir; Atatürk’ün “Yurtta sulh, cihanda sulh” özdeyişinden ilham alınarak, çeşitli yabancı ülkelerden ve Türkiye’nin farklı bölgelerinden getirilen fidanlarla oluşturulan yeşil bir alan içinde yükselmektedir. Bu nedenle adına Barış Parkı da denilmiştir. Yaklaşık 750.000 metrekarelik bir alanı kaplayan Anıtkabir; Barış Parkı ve Anıt Bloku olmak üzere iki kısma ayrılır.
Atatürk’ün tüm dünyaya barışın egemen olması düşüncesi evrensel bir değer bulmuş; bu amaçla dünyanın pek çok ülkesinden barışa katkı sunmak üzere fidanlar ve ağaçlar hediye edilmiştir.
Atamızın mezarına toprak getirilen kutsal yerler:
Atatürk’ün doğduğu evin bahçesi, Kore’deki Türk Şehitliği, Suriye’deki Süleyman Şah Türbesi, Kıbrıs, Atatürk’ün defnedildiği dönemde var olan Türkiye’nin 67 ilinden topraklar, Busan Güney Kore’deki BM Anıt Mezarlığı’nda yer alan Türk askerlerin mezarından ve Suriye’deki eksklav Türk toprağı statüsündeki yerden alınan topraklar konulmuştur. (Yugoslavya Kralı Majeste Aleksandr’ın gönderdiği Yugoslavya toprağı vatan toprağı olmadığı için Anıtkabir’e konulmamıştır.)
Bunların dışında Yunus Emre’nin mezarından alınan toprak, Atatürk Orman Çiftliği’nde Ata’nın kendi elleriyle diktiği bir ağacın dibinden alınan toprak ve Halkapınar’a bağlı İvriz Köyü’ndeki Hitit Anıtı’nın altından alınan topraklar da mezara teslim edilmiştir.
Bugün Barış Parkı’nda 104 ayrı türden yaklaşık 48.500 adet süs ağacı ve bitkisi bulunmaktadır.
Dünyanın dört bir yanından hediye edilen fidanların başlıcaları şunlardır:
- Afganistan: 15 Akkavak, 10 Nesteren Gül, 10 Çitlenbik
- ABD: 310 Mavi Ladin, 100 Mavi Selvi, 100 Sedir
- Avusturya: 55 Dağ Çamı
- Batı Almanya: 25 Bataklık Meşesi, 10 Huş, 13 Ihlamur, 5 Atlas Sediri, 5 Yabancı Selvi, 8 Pinus Sabiniana, 17 Erik, 5 Yatık Ardıç, 200 Gül
- Belçika: 10 Kotoneaster, 13 Şimşir, 12 Top Mazı, 12 Yatık Ardıç, 12 Sedir, 12 Akçaağaç, 12 Porsuk, 12 Göknar, 12 Sarıçam
- Danimarka: 20 Kayın
- Finlandiya: 275 Huş
- Fransa: 10 Kızılağaç, 10 Sarıçam, 10 Sahil Çamı, 10 Fıstık Çamı, 10 Avrupa Melezi, 10 Göknar, 10 Kayın, 10 Avrupa Ladini
- Güney Çin: Bir miktar Armand Çamı ile Çin Göknarı tohumu
- Hindistan: 289 Sahil Çamı
- Irak: 20 Musul Fıstığı
- İngiltere: 50 Kiraz, 50 Porsuk, 100 Karaçam, 50 Meşe
- İspanya: 1 Karaağaç, 1 Selvi, 4 Sahil Çamı, 1 Dışbudak, 2 Kestane, 3 Ardıç, 1 Ceviz, 1 Meşe
- İsrail: 30 Sahil Çamı
- İsveç: 10 Huş
- İtalya: 5 Karayemiş, 5 Mezarlık Selvisi, 8 Fıstık Çamı, 10 Mavi Selvi, 5 Karaçam, 7 Sedir
- Japonya: 35 Kiraz
- Kanada: 30 Akçaağaç
- Kıbrıs: 5 Çam
- Mısır: 8 Akkavak, 6 Katalpa, 6 Gladiçya, 6 Akasya, 6 Salkım Akasya
- Norveç: 12 Gürgen
- Portekiz: 50 Mezarlık Selvisi, 50 Sahil Çamı, 6 Karayemiş, 10 Erguvan, 6 Mahonya, 3 Porsuk, 10 Söğüt
- Yunanistan: 5 Kayın, 5 Göknar, 5 Porsuk, 5 Çoban Püskülü, 5 Karaçam
- Yugoslavya: Ihlamur, Zofora, Kestane, Erguvan, Çınar, Selvi Kavak, Fındık, Söğüt, Çitlenbik, Meşe, Gül, Mazı, Alıç, Taflan ve Ardıç çeşitlerinden oluşan çok sayıda fidan.
Bu sevgi sadece dünyada Atamıza nasip olmuştur; başka hiçbir ülkenin liderine bu ölçüde bir vefa gösterilmemiştir. Yine 10 Kasımlardaki saygı duruşumuz ve Anıtkabir’deki bu toprak/fidan olayları dünyada tektir.
