Kitapların çocuk gelişimine sağladığı katkılar… Çocukluk dönemimiz çok kısa bir dönemi kapsasa da ileriye dönük köklü alışkanlıkları bu yıllarda kazanırız.
Sürekli büyüme ve gelişim çocukları yetişkinlerden ayıran en önemli özelliktir. Zihinsel, duygusal ve bedensel gelişimin %70’i 0-6 yaş arasında tamamlanır. En hızlı gelişme dönemi ise ilk 2 yıldır. Bu 2 yıl sonunda çocuk; kendi kendine yürüyebilir, konuşabilir, bazı problemleri çözebilir ve hatırlayabilir.
İnsan beyninde ‘nöron’ adı verilen sinir hücreleri 10 milyardan fazladır. Çocukluk döneminde birçok uyaran nöronlar aracılığı ile sinyal artışına yol açar. Bu uyaranlar; beslenme, öz bakım, sevgi ve aile arası sesli iletişimden oluşmaktadır.
Kitaplar hiç şüphesiz çocukların ruhsal, duygusal, sosyal ve bilişsel gelişimlerine büyük katkı sağlar. Bebeklik dönemiyle başlayan kitap sevgisi, zamanla çocuğun hayatının bir parçası haline gelir. Erken yaşta kitaplarla haşır neşir olan çocukların kelime hazneleri ve dil gelişimlerinin akranlarına göre daha hızlı geliştiği saptanmıştır.
Çocuklar iyi ve kötü kavramlarını kitaplardan öğrenirler. Çocuğun yaratıcılığı ve hayal gücü gelişir. Sorun çözme yeteneği artar. Kitapların kazanımı o kadar çoktur ki; çocukların eleştiri yeteneğinin gelişimine, sosyal ve duygusal gelişime, alı gelişimine katkıları bunlardan sadece bir kaçıdır.
Çocuklar kitap okudukça veya onlara kitap okundukça empati yetenekleri gelişecektir. Problem çözme becerileri ve genel kültürleri artacaktır. İnsan beyni okuyarak beslendiği için okumanın yeri ve zamanı olmamalıdır. Ebeveynle kitap okumak iletişimi güçlendirdiği için kitaplar küçük yaşlarda hayatın bir parçası haline gelmelidir.
0-3 yaş arası dönemde çocuklara büyük ve dikkat çekici resimli kitaplar alınmalıdır. Az ve kısa yazılı kitaplar tercih edilmeli ve dokunma duyusuna hitap edici özellikleri olmalıdır. Bu dönemde konsantrasyon süresi kısa olduğu için kitap okuma süresi de kısa tutulmalıdır.
3-6 yaş arası dönemde kısa öyküler, resimli masallar ve tekerlemeler ilgi çekici olmaya başlar. Çocuklar bazen defalarca sizden aynı kitabı okumanızı isteyebilirler. Yine az yazı ve bol resimli kitaplar tercih edilmelidir.
Okul çağı döneminde ise çocuklar kahramanları olan hikayelere ilgi duymaya başlarlar. Soyut düşünme becerisi 10 yaşından sonra tam oturduğu için artık ilgi alanları mizah, macera gibi türlere kaymaya başlar.
Ergenlik döneminde romanlara ve yetişkin edebiyatına ait kitaplara ilgi artmaya başlar.
Unutulmamalıdır ki en iyi eğitim, örnek olmaktır. Çocuklar aile bireylerini evde kitap okurken görmeli ve örnek almalıdır. Kendilerine ait bir kitaplığın olması da onları okumaya teşvik edecektir.
