”Gluten” kelimesini hiç duydunuz mu? Gluten hakkında çeşitli açıklamalar yapılmakta. Bu yüzden birazcık kafanız karışmış olabilir.
Gluten zararlı mı, kimler tüketirken kimler tüketmemeli, zayıflamak isteyenlerin beslenmelerinden gluteni çıkarmaları mı gerekiyor? Bu yazımda bu soruların yanıtını bulmuş olacaksınız.
Gluten nedir?
Gluten; buğday, arpa, çavdar ve türevlerinin yapısında doğal olarak bulunan bir proteindir.
Yulafta gluten var mı?
Çeşitli yerlerde yulafta da gluten olduğunu okumuş olabilirsiniz ancak yulafın içinde doğal olarak gluten yok. Ancak hasat ve paketleme işlemleri sırasında bir çapraz bulaşma yaşanma ihtimali söz konusu. ‘Glutensiz’ diye özellikle belirtilen yulafların hazırlık aşamalarında bu bulaşmanın olmamasına özellikle dikkat edilmekte.
Ayrıca glutensiz olmasına rağmen glutene karşı hassasiyeti olan bireylerin yulaf yediklerinde de problemler yaşadıkları kayıt edilmiş. O yüzden eğer sizin de glutene yönelik bir hassasiyetiniz varsa yulaf tüketirken kontrollü olmanız gerekmekte.
Başka hangi yiyeceklerde gluten var?
Unlu ve hamur işi gıdalar, hazır çorbalar, kahvaltılık gevreklerin büyük bir kısmı, krakerler, bisküviler, bira.
Glutensiz beslenmek kilo verdirir mi?
Gluteni beslenmesinden çıkarıp kilo veren kişiler duymuş olabilirsiniz. Ama bunu sadece glutene bağlayamayız. Glutensiz beslenmek isterken aslında düşük karbonhidrat diyeti yapmış oldular. Bazı abur cubur ürünlerden uzak durdular ve aldıkları kalori miktarını azaltmış oldular.
Ancak şunu da belirtmeliyim; gluten içeren hiçbir gıdayı tüketmemeye karar verirseniz eğer bu devam ettirmesi oldukça zor bir beslenme modeli olacaktır. Yeni bir başarısız diyet denemesinde bulunmamak için uygulamış olduğunuz beslenme şeklinin size uygun olması gerekmekte.
Gluten hassasiyeti ve çölyak hastalığı
Bazı bireylerin sindirim sistemleri glutene hassastır. Bu bireyler gluten içeren yiyecekler yediklerinde gaz, şişkinlik, karın ağrısı, ishal gibi semptomlar gösterebilirler. Hassasiyet seviyesi ve tam olarak hangi besinlerden kaynaklandığı hastadan hastaya değişiklik gösterebilir.
Çölyak hastalarında bu hassasiyet iyice yüksektir. Gluten villuslara zarar vermiştir. (Villus; ince bağırsaklardaki tüy seklindeki küçük çıkıntılar. Sindirim ve emilime yardımcı olurlar) Villuslar zarar gördüğü için başka bazı vitamin ve minerallerin emiliminde de sorun yaşanır. Bu da büyüme geriliği, kemik erimesi vs gibi sorunlara yol açabilir.
Sağlıklı bireyler de glutensiz mi beslenmeli?
Gluteni sindirmede hiçbir sorun yaşamayan sağlıklı bireylerin gluteni kesmelerine gerek yok. Gluten besinlerin doğal yapısı içerisinde bulunan bir protein molekülü. Ayrıca, glüteni kesmek isterken, tükettiğiniz sağlıklı ve lifli karbonhidrat miktarını da ciddi anlamda azaltmanız gerekecek. Bu lifli besinler sağlıklıdır ve prebiyotiktir. (Prebiyotik; bağırsaklarımızdaki sağlıklı probiyotik bakterilerin besini)
Her zaman dediğimiz gibi;
Sağlıklı bireyler dengeli beslenmeli.
