Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Hüseyin Sina Coşkun, “Crush Sendromu’nun ciddiyeti enkaz altında geçen süreye bağlı olarak değişmekte” dedi.
Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Tıp Fakültesi’nce ikinci depremin merkez üssü Kahramanmaraş’ın Elbistan ilçesinde görevlendirilen Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Hüseyin Sina Coşkun, enkazdan çıkan kişilerde sıklıkla ‘crush sendromu’nun görüldüğünü belirterek, “Ciddiyeti, birçok faktöre bağlı. Enkaz altında geçen süreye, yıkılan kas miktarına, yıkımın boyutuna bağlı olarak değişmekte” dedi.
Kahramanmaraş merkezli yaşanan depremlerin ardından, OMÜ Tıp Fakültesi’nce Elbistan’a görevlendirilen 40 kişilik sağlık ekibinin içerisinde yer alan Ortopedi ve Travmatoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Hüseyin Sina Coşkun, enkaz altından çıkarılan hastaların tedavisi için çalıştıklarını söyledi. Öğretim Üyesi Dr. İsmail Büyükceran ile birçok hastanın tedavisinde ve ameliyatlarında yer aldıklarını belirten Dr. Coşkun, “Başladığımızda ortopedik anlamda birçok kırık ve çıkık vakasıyla karşılaştık. Afetlerde sıkça karşılaştığımız ‘crush sendromu’, ‘kompartman sendromu’ gibi tıbbi durumlar oldukça fazlaydı” dedi.
‘CİDDİYETİ BİRÇOK FAKTÖRE BAĞLI’
Ezilme, çarpışma, göçük altında kalma, darbe alma ve uzun süre hareketsiz kalma gibi durumların sonucunda meydana gelen tıbbi bir durum olan ‘Crush sendromu’nun enkazdan çıkan kişilerde sıklıkla görüldüğünü belirten Dr. Coşkun, “Özellikle belli bir süre enkaz altında kalmış kişilerde, sıklıkla gördüğümüz tıbbi bir durum. Nasıl ki pandemide her doktor, bir miktar Covid-19 ile ilgili enfeksiyon hastalıkları bilgisine sahip olduysa; ‘crush sendromu’ da artık aynı şekilde tüm doktorlarca iyi bilinmesi gereken bir sendrom.
Daha çok ortopedi ve nefroloji bölümlerini ilgilendirse de hasta için hayati olması açısından, mutlaka herkes tarafından temel hatlarıyla bilinmesi gerekir. ‘Crush sendromu’, ekstremite kayıplarına yol açabileceği gibi, yine böbreklerde oluşan hasar ile ikincil kayıplara ve ölümlere neden olabiliyor.
Ciddiyeti ise birçok faktöre bağlı. Enkaz altında geçen süreye, yıkılan kas miktarına, yıkımın boyutuna bağlı olarak değişmekte. Fakat tedavisi için mutlaka iyi bir nefroloji uzmanının, gerekirse hastanın diyalize alınıp, hatta birden fazla kez diyalize alınarak agresif bir şekilde sıvı ile tedavi edilmesi gerekir. ‘Crush sendromu’, afet tecrübemizle artık iyi bildiğimiz, tedavisini iyi yönettiğimiz bir sendrom haline geldi” diye konuştu.
‘BİZİ ‘DEPREM NÖBETÇİSİ’ DİYE RESMETTİLER’
1999 depremini İstanbul’da yaşadığını ifade eden Dr. Coşkun, o psikolojiyi çok iyi bildiğini dile getirdi. Kahramanmaraş merkezli depremlerde evleri yıkıldığı için eşleri, çocukları ve aileleriyle hastanede kalmak zorunda kalan hastane personeli olduğunu da söyleyen Dr. Coşkun, “Depremzedelere müdahale ettiğimiz sırada, çocuklar bizi ‘deprem nöbetçisi’ diye resmetti. Resimleri, odalarımızın kapısına astık. Görevli doktor, hemşire, hasta bakıcı tüm görevlilerin evleri, depremde hasar almıştı, ailelerini hastaneye getirmişlerdi. Çocukların yaptığı o resimler, bizleri çok duygulandırdı” dedi.
