Dünyada ‘Noel Baba’ olarak tanınan Aziz Nikolaos ölümünün 1679’uncu yıl dönümünde Antalya’nın Demre ilçesinde mezarının bulunduğu ve yüzyıllar boyunca kilise olarak kullanılan Aziz Nikolaos Anıt Müzesi’ndeki ayinle anıldı.
Ayine, Aziz Nikolaos’a ait olduğu belirtilen kemik parçası da özel kutuda getirildi.
Tüm dünyada ‘Noel Baba’ kimliğiyle tanınan, çocukların, denizcilerin ve yoksul genç kızların koruyucusu olarak bilinen, Hristiyanların ve dünyanın en önemli azizlerinden biri kabul edilen Aziz Nikolaos için ölüm yıl dönümü olduğu değerlendirilen 6 Aralık’ta, mezarının bulunduğu Demre’deki Aziz Nikolaos Anıt Müzesi’nde anma ayini yapıldı.
AYİNE İLGİ YOĞUN
Kültür ve Turizm Bakanlığı izniyle yapılan ayini, Fener Rum Patrikhanesi’nden din adamı Demre Metropoliti Hrisostomos Kalaycı yönetti. Ayine, İstanbul Fener Rum Patrikhanesi’nden, Antalya, Yunanistan, Rusya ve değişik ülkelerden gelen çok sayıda din adamıyla çoğu Ortodoks ve Rus vatandaşı 500’ü aşkın kişi katıldı. Saat 09.00’da başlayan ayin, saat 12.00’ye kadar sürdü.
Yurt dışında yaşayan veya Türkiye’den ayine katılan Hristiyanlık dinine mensup kişiler, ayinde Hz. İsa ve Aziz Nikolaos’un fotoğrafları önünde eğilip istavroz çıkardı. Katılımcılara tuzlu ekmek ikram edilen ayine, Aziz Nikolaos’a ait olduğu belirtilen kemik parçası da özel bir kutuda getirildi.
30-35 YILDIR DEVAM EDİYOR
Yaklaşık 30 senedir kiliseye gidip geldiğini belirten, Demre Metropoliti olduğu için dinen buranın sorumlusu olduğunu aktaran Hrisostomos Kalaycı, “Buradaki Hristiyanların ibadetini kontrol ediyor ve yardımcı oluyorum. Bu kilise, esasında 3’üncü yüzyıldan beri Aziz Nikolaos’un gömüldüğü yerdir. Ona inanan kişiler etrafında toplanıp dua ederlerdi.
Böylece yavaş yavaş etrafında ufak bir şapel oldu. Sonra kat kat 4’üncü yüzyılda bir kilise teşkil ediyor, 7’nci yüzyılda daha büyüğü yapılıyor. 12’nci yüzyılda da daha büyüğü yapılıyor. Bir ara burayı dereden gelen seller, kumlar kaplamış ve devrimize doğru 19’uncu yüzyılda ortaya çıkarılmıştı. Biz de 30-35 senedir bu ayini devam ettiriyoruz” dedi.
‘NOEL BABA YANLIŞ BİR İFADE’
Aziz Nikolaos için ‘Noel Baba’ ifadesinin, ABD’li içecek markasının yanlış bir anlatımı olduğunu dile getiren Kalaycı, “Aziz Nikolaos Patara’da doğdu ve burada piskoposluk vazifesini yaptı, yani bütün kariyerini burada yapmış. Buradan ve bütün ülkeden sorumluydu. Onun için çok sevilen biz azizdi. Bugün denizcilerin çoğu, inanan veya inanmayan kaptanlar denizi de koruduğuna inanıyorlar.
Çünkü denizlerde zor anları yaşayanların yardımcısı sayılır. Hem karada, hem denizde ama bilhassa denizcilerde. Burası kilisedir fakat sonra müzeye dönüştü, sorumlusu Kültür ve Turizm Bakanlığı’dır. Onun için biz de patrikhane olarak her sene dilekçe yazıp, izinleri alıyoruz ve kilise gibi ayin yapabiliyoruz” diye konuştu.
KUTU VE MADALYONDAKİ KEMİKLER
En son ortaya çıkarılan mozaiklerin ise 3’üncü yüzyıldan olduğunu anlatan Kalaycı, ayinde özel kutuda getirdikleri Aziz Nikolaos’a ait olduğu belirtilen kemik parçasıyla ilgili de şunları söyledi:
“Madalyonun içinde bir parçacık bana verilen kemik, son çarın hediye ettiği ve çok küçük. Bir de Viyana’daki kardinal tarafından ben metropolit olduğum zaman bana bir fidye olarak gönderdiler. Avusturya İmparatorluğu’ndan kalma bir kemik.”
MEZARI VE AYAK İZLERİ GÜNDEM OLDU
Aziz Nikolaos’un Demre’deki kilisesinde 1850’de Ruslar’ın onarımında yarım bıraktığı sanılan kubbedeki üst açıklığın, Hz. İsa’nın kabrinin olduğu ve göğe yükseldiğine inanılan Kutsal Kabir Kilisesi’ndeki mimariyle aynı olduğuna ilişkin DHA’nın haberi, dünya basınında da geniş yankı buldu.
Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu, ‘Noel Baba’ olarak bilinen Aziz Nikolaos’un Demre’deki kilisesinde 1850’de Rusların, onarımda yarım bıraktığı sanılan kubbedeki üst açıklığının, Hz. İsa’nın çarmıha gerildiği ve göğe yükseldiğine inanılan Kutsal Kabir Kilisesi’ndeki mimariyle aynı olduğunu belirledi. Bu açıklığın bilinçli bırakıldığını aktaran Kurul Başkanı Akdeniz Üniversitesi’nden Prof. Dr. Osman Eravşar, Aziz Nikolaos’un mezarının tam yeriyle ilgili şu ana kadarki en önemli keşif ve bulgulardan birine ulaştıklarını açıkladı.
Prof. Dr. Eravşar, kazılarda Aziz Nikolaos’un ayak bastığı zemin döşemelerle mezarın olduğu belirlenen yerin üstünde Hz. İsa’nın freskinin ortaya çıkarıldığını ve ayak bastığı zemin, mezar yerine ilişkin bulguların bugüne kadarki önemli keşif ve bulgular arasında olduğunu dile getirmişti.
AZİZ NIKOLAOS
Halk arasında ‘Noel Baba’ olarak bilinen Aziz Nikolaos, Likya Birliği’nin başkenti Patara Antik Kenti’nde doğdu. Genç bir din adamı olarak Likya Birliği’nin 6 önemli kentinden biri olan Myra’ya geldi. Myra’da din adamı olarak görev yaptı. Ömrünü çocukların, denizcilerin koruyuculuğuna, fakir genç kızlara yardıma adadı. Bir Anadolu ereni olarak 6 Aralık 343 yılında 65 yaşında hayatını kaybetti.
Likyalılar, bu önemli aziz için milattan sonra 6’ncı yüzyılda bir kilise inşa ederek, içindeki lahite Aziz Nikolaos’u sonsuz uykusuna bıraktı. Mezarı, bugün Aziz Nikolaos Anıt Müzesi’nde yer alıyor. Aziz Nikolaos’un kemiklerinin bir bölümü, Haçlı Seferleri sırasında 1043 yılında İtalya’nın Bari şehrinden gelen tüccarlar tarafından kaçırıldı, Bari’de yaptırılan Aziz Nikolaos Kilisesi’ne kondu. Aziz Nikolaos’un olduğu kabul edilen kemiklerin bir bölümü, bugün Antalya Müzesi’nde saklanmaktadır. Dünyanın birçok kentinin ‘koruyucu azizi’ olarak kabul edilen Aziz Nikolaos adına yapılmış, dünyanın çeşitli ülkelerinde 2 bine yakın kilise bulunuyor.
