Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. tarafından yerli imkanlarla geliştirilen 2 adet yeni nesil temel eğitim uçağı Hürkuş-2, Hava Kuvvetleri Komutanlığı'na teslim edilerek, envantere girdi.
TUSAŞ Kahramankazan yerleşkesinde gerçekleştirilen teslim törenine Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran ve TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu katıldı. Yeni nesil temel eğitim uçağı Hürkuş-2'nin teslimat belgeleri, Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran'a, Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün tarafından teslim edildi.
Teslimatla Türk Hava Kuvvetleri'nde insanlı milli uçak dönemi başlamış oldu. 2026 yılı içerisinde Hava Kuvvetleri Komutanlığı’na 12 adet Hürkuş teslimatının yapılması bekleniyor. Temel ve ileri başlangıç pilot eğitimini aynı platform üzerinde destekleyecek şekilde geliştirilen Hürkuş, pilotların modern aviyonik ve görev sistemlerine erken aşamada uyum sağlamasına, jet eğitim safhasına geçişte eğitim yükünün ve uyum maliyetlerinin azaltılmasına katkı sağlayacak. Akıllı uçuş yönetim sistemleri ve dijital eğitim kabiliyetleri sayesinde uçuş eğitimlerinin daha etkin şekilde yürütülmesine imkan sağlayan Hürkuş, aynı zamanda bakım ve idame süreçlerinde maliyet etkin ve sürdürülebilir bir yapı sunuyor.
Gök Vatanı Koruyacak Pilotlarımızı Yetiştireceğiz
Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, Türk havacılığı için tarihi bir gün geçirdiklerini söyleyerek, "Bugün Türkiye ilk kez, kendi insanlı uçağını kendi pilotuna emanet ediyor. Vecihi Hürkuş’un aziz hatırasını, onun adını taşıyan uçağı, kahraman Hava Kuvvetlerimizin hizmetine sunarak yaşatıyoruz. Bu milletin evlatlarının emeği olan Hürkuş’larımızla, gök vatanı koruyacak pilotlarımızı yetiştireceğiz. Ortaya koyulan işe bakarak büyük bir güvenle söylüyorum; kendi sınıfında dünyanın en iyisini yaptık. Mühendislik zanaatını, tasarım sanatıyla buluşturduk. Hürkuş’un kokpit ve aviyonik mimarisini diğer hava platformlarımız ile bir bütünlük içinde tasarladık. Pilotlarımız Hürjet ve Kaan’a geçtiklerinde tamamen yabancı bir mimari yerine, alıştıkları mimarinin gelişmiş versiyonlarını görecekler. İşe başladığımızda Hürkuş projesinde görev alan mühendislerimizin yaş ortalaması 28’di. Bu genç ekip Hürkuş’la birlikte Türkiye’nin insanlı hava platformları için önemli bir mühendislik birikimi oluşturdu. Hürkuş’ta kazandığımız tasarım, geliştirme, test ve entegrasyon tecrübesini, Hürjet ve Kaan’a taşıyoruz. Yani Hürkuş projesi bize yalnızca bir uçak kazandırmadı; daha büyük hedeflerin altından kalkabilecek bir mühendislik kabiliyeti de kazandırdı. Bir uçağı tasarlamak ve üretmek kadar, ortaya koyduğunuz tasarımın emniyetini ve performansını kendi kabiliyetlerinizle doğrulayabilmek de önemli" dedi.
Çok Yakında İhracat Haberleri Alacağız
Yer, laboratuvar ve sistem entegrasyon çalışmaları kapsamında yaklaşık 23 bin saatlik test faaliyeti gerçekleştirdiklerini ifade eden Görgün, "Bu sürecin sonunda, 9 Eylül’de Hürkuş’umuza uluslararası standartlarda askeri tip sertifikasyon verdik. Böylece tasarlayan ve üreten olmanın yanında, kendi uçağını test eden ve sertifikalandıran bir yetkinliğe ulaşmış olduk. Hürkuş temel eğitim kabiliyetlerinin yanında hafif taarruz ve yakın hava desteği görevlerini de icra edebilecek bir platform oldu. Böylece aynı uçak ailesiyle hem pilot yetiştirebiliyor hem de farklı harekat ihtiyaçlarına cevap verebiliyoruz. Bu çok yönlülük Hürkuş’u uluslararası pazarda da benzersiz bir seçenek haline getiriyor. Bugün dünyanın farklı coğrafyalarından pek çok ülke uçağımızla ilgileniyor. Temel eğitim uçağı pazarında yüzlerce uçağı kapsayan bir ihtiyaç var. Allah’ın izniyle; kendi ihtiyacımızı karşılarken, dünya pazarında da ana oyunculardan birisi olacağız. Çok yakında Hürkuş’un ihracat haberlerini almaya başlayacağız. Elbette işimiz kendi sınıfında dünyanın en iyi uçağını yapmakla bitmiyor. Kendi kuvvetlerimizin ihtiyacını karşılarken, yurt dışı tedarik taleplerini de zamanında teslim edecek şekilde üretebilmek gerekiyor. Bunu başarmak için başkanlığımız, TUSAŞ ve alt yüklenicilerimiz, hep birlikte üretim ve entegrasyon süreçlerini optimize ettik. Kullanıcılarımız, Hürkuş’un bakım ve idamesinde de aynı firmaların bilgi ve tecrübesinden yararlanmaya devam edecek. Kurduğumuz hatlarda; hem Hava Kuvvetlerimiz hem de dost ve müttefik ülkeler için eş zamanlı olarak üretim gerçekleştireceğiz. Alacağımız her yeni sipariş, paydaş firmalarımızın yeni pazarlara erişimi anlamına gelmekte" diye konuştu.
2028 Sonuna Kadar 55 Uçak Teslim Edilmiş Olacak
Hürkuş'u seçen bir ülkeye, uçakla birlikte üzerinde görev yapan milli sistemleri de sunacaklarını belirten Görgün, "Böylece her ihracat, savunma sanayimizin daha geniş bir kesimine kazanç olarak dönecek. Bugün Hürkuş’u yüzde 80’lere yaklaşan bir yerlilik oranıyla üretiyoruz. Uçağımızın alt sistemlerinin ve yazılımlarının yerli olması, milli mühimmatlarımızın entegrasyonunu kolaylaştırıyor. Uçağı yapanla mühimmatı yapan birlikte çalışınca, her iki ürünün kabiliyeti ve pazardaki gücü artıyor. Bugün teslim ettiğimiz 2 uçağı, planlanan takvim çerçevesinde yenileri izleyecek. 15 uçakla başlayan tedarik programımızı, 40 ilave uçakla toplam 55 uçağa çıkardık. İnşallah 2027 yılında Türk Hava Kuvvetlerinde Hürkuş filolarını göreceğiz. 2028 yılı sonuna kadar da 55 uçağın tamamını Hava Kuvvetlerimizin envanterine kazandırmayı hedefliyoruz. Bugün Hürkuş’u teslim eden Türkiye, farklı sınıflardaki uçakları ve İHA’ları, kara ve deniz araçlarını, mühimmatları ve elektronik harp sistemlerini özgün tasarımlarla geliştirilebilen, seri üretime sokabilen ülkelerinden biri. Kendi aklımızla tasarlıyor, kendi sanayimizle üretiyor, dünyaya sunuyoruz. İşte gerçek güç budur. Hiç şüphesiz bu büyük dönüşümün mimarı, Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’dır. Gök vatanda bağımsızlık rüzgarının gücüyle yükselen her milli platformumuzda kendilerinin imzası var. Bu gücün karşılığını bugün Hürkuş’ta görüyoruz. Hürkuş’ta yetişen, Hürjet’te ustalaşan pilotlarımız, Kaan’la gök vatanı koruyacak" dedi.
Görgün, birçok projede seri üretim ve hızlı teslimat dönemine girildiğinin altını çizerek, "Önümüzdeki süreçte Hürkuş’ların yanı sıra; hava, kara, deniz platformlarını, Çelikkubbe bileşenlerini ve füze sistemlerini hızla envantere katacağız. Bir taraftan da diğer projelerde Ar-Ge ve Ür-Ge faaliyetlerimizi aralıksız sürdüreceğiz" ifadelerini kullandı.
Geleceğe Uzanan Güçlü Bir Vizyonun Parçası
Hava Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, Hürkuş-2’nin Türk Hava Kuvvetleri envanterine katılmasının haklı gururunu ve heyecanını hep birlikte yaşadıklarını ifade etti. Orgeneral Dalkıran, "Hürkuş, Türk Hava Kuvvetleri’nin pilotaj eğitiminde önemli bir görev üstlenecektir. Modern sistemleri, yüksek performansı ve manevra kabiliyeti ile pilot adaylarımızın uçuş becerilerini geliştirmelerine, çağdaş eğitim ihtiyaçlarına uygun bir altyapı içerisinde yetiştirmelerine büyük katkı sağlayacaktır. Daha da önemlisi, Hürjet ve Kaan başta olmak üzere yakın gelecekte envanterimize girecek yerli ve milli uçaklarımıza entegre olarak eğitim ve harekat süreçlerine önemli bir temel oluşturacaktır. Dolayısıyla Hürkuş, yalnızca bugünün ihtiyacına cevap veren bir platform değil, Türk Hava Kuvvetleri’nin geleceğine uzanan güçlü bir vizyonun da parçasıdır" dedi.
Hürkuş, Başarılara Bir Yenisini Ekliyor
TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu da "Bugün teslimatını gerçekleştirdiğimiz Hürkuş'umuz, yalnızca kendi sınıfında başarılı bir hikaye yazmakla kalmadı. Hürkuş'tan, Hürjet'e, Kaan'a, Kaan'dan daha ilerilere varacak olan bu serüvende elde edilen mühendislik, bilgi ve birikimleri bugün ülkemizi 4 ülkeden biri haline getirdi. Hürkuş, ilk uçuşundan bu zamana elde ettiği başarılara bugün bir yenisini daha ekliyor. Çok yakın tarihte aldığımız askeri tip sertifikasıyla yeni bir yetkililik kazanan Hürkuş'umuzu envanterimize kazandırıyoruz. Hava Kuvvetleri Komutanlığımıza yapılan bu ilk teslimat, vatanımıza, milletimize, Türk Silahlı Kuvvetlerimize, özellikle de Hava Kuvvetlerimize hayırlı olsun" diye konuştu.
Programın ardından, teslimatı gerçekleştirilen 2 yeni nesil temel eğitim uçağı Hürkuş-2 ile selamlama uçuşu gerçekleştirildi.
Güncel Tasarım Çalışmaları 2021'De Başladı
Hürkuş'a yönelik güncel tasarım çalışmaları 3 Mayıs 2021 tarihinde başladı. Proje kapsamında gerçekleştirilen tasarım, üretim ve yer testlerinin ardından yeni konfigürasyondaki ilk uçak 2024 yılı sonunda ilk uçuşunu gerçekleştirdi. Hürkuş’un geliştirme sürecinde yapısal ağırlığın azaltılmasına ve aerodinamik performansın artırılmasına yönelik önemli iyileştirmeler gerçekleştirildi. Bu çalışmalar sonucunda platform, yüksek akrobasi ve manevra kabiliyetiyle sınıfındaki yüksek performanslı eğitim uçaklarından biri haline geldi.
Ağırlığı azaltılarak sınıfının en akrobatik ve yüksek performanslı platformlarından biri haline getirilen Hürkuş, Pratt & Whitney Canada imzalı 1600 beygir gücündeki turboprop motoruyla 30 bin feet irtifaya ve 320 Kcas azami hıza ulaşabiliyor. Ayrıca; yeni nesil temel eğitim uçağı Hürkuş-B kapsamında ise bugüne kadar 3 ülkeyle ihracat sözleşmesi imzalandı.
