Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, “2019’dan bu yana 285 milyon 190 bin adet e-Tebligat gönderildi. Bu yolla 20 milyar 128 milyon 835 bin TL tasarruf sağladık. Böylece 169 bin 688 ağacı kesilmekten kurtardık. 9 bin 982 ton kağıt tasarrufu sağladık” dedi.
Bakan Yılmaz Tunç, Ankara Hakimevi’nde düzenlenen ‘Hukuk Mahkemelerinin Etkinliğinin Artırılması Çalıştayı’na katıldı. Programda Bakan Tunç’un yanı sıra yargı mensupları, akademisyenler, avukatlar ve noterler yer aldı. Bakan Tunç, çalıştayda, hukuk yargılamalarının temeli olan Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yürürlüğe girişinden bugüne kadar geçen süreçte edindikleri tecrübeleri paylaşacaklarını belirterek, “Ayrıca normatif çerçevenin uygulamadaki yansımalarını değerlendireceğiz. Geleceğe ilişkin ortak bir vizyon geliştireceğiz. Burada dile getirilecek görüş ve önerilerin mevzuat ve uygulamaya yönelik çalışmalarımıza katkılar sunacağına yürekten inanıyor, toplantımızın hayırlı olmasını diliyorum” dedi.
‘3 MİLYON 289 BİN E-DURUŞMA YAPILDI’
Bakan Tunç, 80 yıldan bu yana uygulanan ancak artık günün ihtiyaçlarına cevap vermeyen başta Hukuk Muhakemeleri Kanunu olmak üzere; Ceza Kanunu, Borçlar Kanunu, Ticaret Kanunu ve Ceza Muhakemeleri Kanunu gibi bütün temel kanunları yenilediklerini hatırlatarak, “Bildiğiniz üzere 2011 yılında, yaklaşık 85 yıldır yürürlükte olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nu yürürlükten kaldırarak; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nu yürürlüğe koyduk. Ses veya görüntü nakli yoluyla duruşma yapılmasına olanak sağlayan e-duruşma usulünü düzenledik. Uygulamanın başladığı 2020 yılından bugüne kadar e-duruşma sisteminin kurulu olduğu 2 bin 972 hukuk mahkemesinde toplam 3 milyon 289 bin e-duruşma yapıldı. Yine makul sürede yargılamayı korumak için daha süratli ve daha az maliyetli bir iletişim yolu olması nedeniyle e-Tebligat sistemine geçtik. 2019’dan bu yana 285 milyon 190 bin adet e-Tebligat gönderildi. Bu yolla 20 milyar 128 milyon 835 bin TL tasarruf sağladık. Böylece 169 bin 688 ağacı kesilmekten kurtardık. 9 bin 982 ton kağıt tasarrufu sağladık. Hukuk mahkemelerinin etkinliğini artırmak için ihtisaslaşmaya da önem veriyoruz. 2002’de 986 olan ihtisas mahkeme sayısını 2199’a çıkararak yüzde 130 oranında artırdık. Son 2 yılda 357 yeni ihtisas mahkemesi faaliyete geçirdik” diye konuştu.
‘KİRA DAVALARINDA ARA BULUCUYA BAŞVURU SAYISI 356 BİN 953’
2013 yılında ise ara buluculuk müessesesini ihtiyari bir başvuru yolu olarak sisteme kazandırdıklarını söyleyen Bakan Tunç, “Daha sonra ise 2018 yılında iş uyuşmazlıklarında, 2019 yılında ticari uyuşmazlıklarda, 2020 yılında ise tüketici uyuşmazlıklarında dava şartı olarak zorunlu ara buluculuğu hukuk sistemimize kazandırdık. İhtiyari ve zorunlu ara buluculukta 2013’ten bu yana toplamda 7 milyon 591 bin başvuru yapılmış, 4 milyon 614 bini anlaşmayla sonuçlanmıştır. Başarı oranı yüzde 63’tür. Bu önemli bir rakam. Ayrıca 7’nci Yargı Paketi ile 1 Eylül 2023 tarihinden itibaren ara buluculuğun kapsamını daha da geliştirdik. Bu kapsamda kira davalarında ara bulucuya başvuru sayısı 356 bin 953’ü buldu. Bu başvurulardan 128 bin 922’si anlaşmayla sonuçlandı. Bu da demek oluyor ki 257 bin vatandaşımızın uyuşmazlığının yargıya taşınmadan barışçıl yolla çözümlenmesini sağlamış oluyoruz. Önümüzdeki dönem birçok yeniliği hayata geçireceğiz. İstinaf mahkemelerinde daire ve hakim sayılarını, iş yüküyle orantılı ve uzmanlaşmayı sağlayacak şekilde artıracağız. Duruşmaların kesintisiz devamı ilkesi çerçevesinde, kanunda gösterilen istisnai hallerde duruşmaların en fazla 2 ay ertelenebilmesini hedefliyoruz. Bozma kararı verilen dosyaların öncelikle ve ivedilikle görülmesini düzenleyeceğiz. Mahkeme tarafından yazılı olarak istenen bilgi ve belgelere süresinde cevap verilmemesi veya cevap verilmesinin engellenmesi halinde, cezai yaptırımlar getirilmesi gibi yargılamayı hızlandırmaya yönelik adımlar atacağız. İhtisas mahkemelerinde ilk kez görevlendirilen hakimlerin göreve başlamadan önce meslek içi eğitime alınmalarını zorunlu kılacağız” ifadelerini kullandı.
‘HUKUK MEZUNLARINA YENİ BİR İSTİHDAM ALANI SAĞLAYACAĞIZ’
Ayrıca, yapay zeka teknolojilerini yargı süreçlerine entegre etmek için pilot projeler başlatacaklarını belirten Bakan Tunç, “Özellikle dava tasnifi, benzer içtihatların tespiti ve karar taslakları oluşturma gibi alanlarda yapay zeka destekli sistemler geliştireceğiz. TÜBİTAK tarafından desteklenmekte olan ‘Yargıda Dijitalleşmenin Medeni Yargılamaya Egemen Olan İlkelere Etkisi’ adlı araştırma projesine Adalet Bakanlığı olarak etkin katılım ve destek veriyoruz. Bu kapsamda başta yapay zeka, UYAP, e-noter uygulamaları, e-duruşma, e-Tebligat gibi dijital uygulamalarla medeni usul hukukumuzu daha da zenginleştirecek ve pratikleştireceğiz. Aile hukukunda uygulamadan doğan sorunların giderilmesine yönelik düzenlemeleri de hayata geçireceğiz. Bu kapsamda; aile mahkemelerinin kuruluşu ve yargılama usulünün yenilenmesinden, boşanma davalarının adli tatilde de görülebilmesine, boşanma davası ile nafaka, soybağı, velayet gibi aile hukukundan kaynaklanan bazı davalar bakımından doğrudan temyiz yolunun açılmasından; şiddetin hiçbir türünü içermeyen aile ara buluculuğu sistemine kadar birçok alanda düzenleme yapacağız. Gerçek kişilerin yanında tüzel kişilerin de vasi olarak atanabilmesini sağlayacağız. Noter belgelerinde karekod uygulamasıyla noterler tarafından oluşturulan belgeler üzerinde karekodun yer almasını zorunlu hale getireceğiz. Böylece, bu belgelerdeki tahrifatın ve sahteciliklerin tespitini ve önlenmesini sağlayacağız. Noter yardımcılığı kurumunu ihdas ederek hem hukuki işlem güvenliğini artıracak hem de hukuk mezunlarına yeni bir istihdam alanı sağlayacağız” diye konuştu.
