Ticaret Bakanı Ömer Bolat, “Yurt dışı müteahhitlik sektörümüz 2023 yılını 27 milyar 400 milyon dolar gibi proje değeriyle kapatmış bulunmakta. 2023 yılı başında hedefimiz 20 milyar dolardı. Bu hedefi aşağı yukarı üçte bir oranında artışla kapatmayı başardık” dedi.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Türkiye Müteahhitler Birliği’nde (TMB) düzenlenen ‘Yurt Dışı Müteahhitlik ve Teknik Müşavirlik Hizmetleri 2023 Yılı Değerlendirmesi Toplantısı’na katıldı. Bakan Bolat, mal ihracatında 2023 yılında 255,8 milyar dolar ile tarihi bir rekor kırdıklarını ve böylece ‘Orta Vadeli Plan’daki 255 milyar dolarlık hedefi başarıyla geçtiklerini ifade etti.
Bakan Bolat, mal ihracatındaki başarının yanı sıra 2023 Ekim itibarıyla yıllık 99,3 milyar dolarlık hizmet ihracatıyla da rekor kırdıklarını ve buradan elde edilen döviz kazancındaki artışın cari işlemler açığının azaltılmasına büyük katkı verdiğini dile getirdi. Türk müteahhitlik ve teknik müşavirlik sektörünün, dünya çapında yaşanan zorluklara rağmen rekorlar kırmaya ve küresel alandaki güçlü konumunu sürdürmeye devam ettiğini bildiren Bolat, Türk müteahhitlerinin bu başarıyla dünyada 2’nci sıradaki yerini koruduğunu bildirdi.
‘135 ÜLKEDE PROJELER KAZANILMIŞTIR’
2023’ün zor bir yıl olarak geçtiğine dikkat çeken Bakan Bolat, buna rağmen Türk müteahhitlik ve müşavirlik sektörünün ülke için iftihar kaynağı olmaya devam ettiğini kaydederek, “Yurt dışı müteahhitlik sektörümüz 2023 yılını 27 milyar 400 milyon dolar gibi proje değeriyle kapatmış bulunmakta. Sektörümüz, gücünü ve direncini bir kez daha ispatlamıştır. Hatta, bakanlığımızla paylaşılacak, bazı diğer proje bilgileri de geldiğinde bu rakamın biraz daha artmasını bekliyoruz.
2023 yılı başında hedefimiz 20 milyar dolardı. Bu hedefi aşağı yukarı üçte bir oranında artışla kapatmayı başardık. Böylelikle 2023 yılı sonu itibarıyla toplam proje sayısı 12 bin 71’e ulaşırken, tam 135 ülkede bu projeler kazanılmış ve tamamlanmaktadır. 1972’den bu yana 135 ülkede üstlenilen 12 bin 71 projede toplam değer 501 milyar 900 milyon dolara, yani yarım trilyon dolara yükselmiştir. Bu rakamın 452 milyar doları ise son 21 yılda elde edilmiştir” diye konuştu.
‘RUSYA’DA 4,6 MİLYAR DOLARLIK PROJELER KAZANILDI’
Göreve geldikleri ilk günden bu yana müteahhitleri desteklemek adına yurt dışında yoğun temaslarda bulunduklarını ifade eden Bakan Bolat, dış politika ve yurt dışı temaslarının, müteahhitlerin başarısında çok etkili olduğunu vurguladı. Bolat, müteahhitlerin yurt dışında aldıkları işlerin bölgesel dağılımına ilişkin, “Müteahhitlerimizin 2023 yılında aldıkları 27,4 milyar dolarlık işlerin bölgesel dağılımına baktığımızda; proje büyüklüğü bakımından Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) ülkeleri yüzde 38 ile yine 1’inci sırada.
2’nci sırada ise, payı yüzde 27,1’e çıkan Avrupa bölgesi bulunuyor. Orta Doğu ise yaklaşık yüzde 20 ile bu sene 3’üncü sırada yer alıyor. Afrika kıtası da yüzde 11,6’lık pay ile yerini sağlamlaştırmış bulunuyor. İlk 10 ülkeye baktığımızda ise savaş şartlarına rağmen Rusya ilk sıradaki yerini koruyor. 2023 yılında Rusya’da 4,6 milyar dolarlık projeler kazanıldı. 2’nci sırada ise demir yolu, metro ve kara yolu projelerinin üstlenildiği Romanya, 3,6 milyar dolarlık bir büyüklükle gelmektedir. Geleneksel pazarlarımızdan Türkmenistan ve Suudi Arabistan 3’üncü ve 4’üncü sıradaki yerini koruyor.
Suudi Arabistan ile 2023 yılında liderler ve bakanlar düzeyinde yapılan temaslardan mütevellit firmalarımız, Suudi işverenlerle ve yatırımcı firmalarla bir araya getirilmişti. Bunun sonuçlarını almaktan mutluluk duyuyoruz. Yine Irak ve Libya’da da tüm olumsuzluklara rağmen firmalarımız projeler üstlenmeyi başarıyorlar. Libya ve Irak da 2023 yılında ilk 10 ülke arasında yer almayı başardı. Karabağ savaşından sonra geniş bir altyapı ihtiyacı olan kardeş Azerbaycan da müteahhitlerimizin başarılı olduğu ilk 10 ülke arasında yer almaktadır” dedi.
Son yıllarda Avrupa’da kazanılan proje sayısının arttığına dikkat çeken Bakan Bolat, bu yıl en fazla proje üstlenilen ikinci ülke konumundaki Romanya’nın yanı sıra Makedonya’da ve İspanya’da da Türk müteahhitlerinin önemli projeler üstlendiğini kaydetti.
Müteahhitlik sektörü açısından önemli bir değerlendirme kuruluşu olan ENR Dergisi’nin en büyük 250 müteahhitlik firması listesinde Türkiye’nin dünya 2’ncisi konumunu koruduğunu kaydeden Bakan Bolat, “40 ile 45 firmamız, uzun yıllardır bu listede yer almaktadır. Dünyadaki üstlenilen toplam proje büyüklüğünün yaklaşık yüzde 5’ini Türk müteahhitleri kazanmaktadır. Bu, asla küçümsenmeyecek büyük bir başarıdır” ifadelerini kullandı.
‘FİRMALARIMIZI ETKİN BİR BİÇİMDE DESTEKLİYORUZ’
Türk yurt dışı teknik müşavirlik sektörünün de müteahhitlik sektörü gibi marka haline geldiğini bildiren Bakan Bolat, “Teknik müşavirlik sektörümüz de 2023 yılında 233,4 milyon dolar gibi sektörün küresel büyüklüğüne nispetle ciddi bir gelir elde etmiştir. 2023 yılı başında hedefimiz 200 milyon dolardı. Bu hedefi 33,5 milyon dolar aşmış durumdayız. Amacımız, her yıl 200 milyon dolarlık proje büyüklüğünü aşmak ve bu başarıyı sürdürmektir.
Ticaret Bakanlığı olarak Türk mühendislik ve mimarlık sektörünün büyümesini, nitelikli istihdama katkıda bulunmasını ve yurt dışında daha fazla proje üstlenerek, yurt dışı pazarlarda kalıcı hale gelmesini sağlamak amacıyla firmalarımızı sektöre özel destek programlarıyla etkin bir biçimde destekliyoruz. Ticaret Bakanlığı olarak hem müteahhitlik sektörümüzün, hem mimarlık ve müşavirlik sektörümüzün her alanda yanında yer almaya devam edeceğiz. Müşavirlik sektöründe ne kadar başarılı olursak müteahhitlik sektörünün de önünü açmış olacağız ve ihalelerin kazanılmasında destekleyici olacak. Teknik müşavirlik proje değeri şu ana kadar 137 farklı ülkede 3,2 milyar dolara; proje adedi ise 2 bin 828’e ulaşmış bulunmaktadır” diye konuştu.
