Afyonkarahisar’da araştırmacı ve yazar Hasan Özpınar, Büyük Taarruz ile biten Yunan işgalinden kalan fotoğraflara ulaştı.
Bu fotoğrafların bugünkü açılarını da çekerek kitaplaştıran Özpınar, “Mesela Afyonkarahisar Anıtkaya köyünde eski bir kervansarayın önünde, kervansarayı inceleyen Yunan askerleri ve aynı yerin bugünkü hali. Biliyorsunuz Afyonkarahisar Kocatepe’siyle anıt ve şehitlikleriyle milli mücadelenin dönem noktası” dedi.
Yunan askerlerinin Afyonkarahisar’ı 13 Temmuz 1921 yılında işgali, 25 Ağustos 1922 sabahı başlayan Büyük Taarruz ile 30 Ağustos’ta sona erdi. Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarının Afyonkarahisar’da birlikte başlattığı Büyük Taarruz, Türkiye Cumhuriyeti‘nin dönüm noktalarından biri oldu. Yaklaşık bir yıl Yunan işgalinde kalan Afyonkarahisar’da, o günlerde çekilen birçok fotoğrafa ulaşan araştırmacı ve yazar Hasan Özpınar, dikkat çeken bir çalışmaya da imza attı. 1921-1922 yıllarında çekilen fotoğrafların neredeyse aynı açıları yakalayarak 2021 Afyonkarahisar’ını fotoğrafladı. 100 eski ve 100 yeni fotoğrafla Afyonkarahisar’ı dün ve bugününü kitaplaştıran Özpınar, çalışmanın birkaç yıl sürdüğünü söyledi.
Özpınar, çalışmasının detaylarını şöyle anlattı:
“Büyük Taarruz‘un 99’uncu yıl dönümünün yaşandığı bugünlerde biz de Afyonkarahisar’ın ve yine ülkemizdeki milli mücadele tarihinin önemli olaylarını bir kitap olarak bir araya getirmeye çalıştık. Yaklaşık birkaç yıldır üzerinde hazırladığım bir çalışma vardı; ‘Dünden Bugüne Afyonkarahisar İşgal Yılları’. Bilindiği üzere uzun yıllardır Afyonkarahisar’ın işgal dönemine dair fotoğraf arşivi oluşturma çabamız devam ediyor. Tabii bu çabalarımız nihayetinde de geçen yıllarda ‘Anılar ve Fotoğraflarla İşgal Günleri’ diye bir kitap yayınlamıştık. Bu yıl da Büyük Taarruz’un ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi’nin 99’uncu yıl dönümünde de yine ‘Dünden Bugüne Afyonkarahisar İşgal Günleri’ isimli kitabımızı bugünlere yetiştirdik.”
Hazırladığı son kitabın yaklaşık 200 sayfalık olduğunu aktaran Özpınar, “Neler var kitabımızda; işgal dönemine ait Afyonkarahisar’ın 13 Temmuz 1921 tarihinden 27 Ağustos 1922 tarihine kadar bir yılı aşkın geçen sürede, işgal dönemine ait pek çok fotoğraf var. Bunları zaman zaman paylaşıyoruz. İşte biz bu fotoğraflardan özel olarak diyebileceğimiz 100 tanesini seçtik. Bu 100 fotoğrafı da aynı açılardan fotoğraflayarak, dün ve bugün şeklinde kıyaslama yapabileceğimiz bir şekilde bir araya getirdik. Bu fotoğraflarda Afyonkarahisar’ı işgal döneminde yakan Yunan askerlerinin fotoğrafları var. Şehrin yanmış, yıkılmış hallerine dair pek çok fotoğraf var. Şehrin farklı noktalarında yine askeri birlikleri gösteren fotoğraflar var” diye konuştu.
‘MİLLİ MÜCADELEYİ BİR NEBZE OLSA DA HATIRLATMAK İSTEDİK’
Kitabından bulunan fotoğraflarından örnekler gösteren Özpınar, şunları söyledi:
“İlginç fotoğraflar var. Afyonkarahisar’ın o dönemdeki hali ve aynı yerin yine aynı açıdan bugünkü hali görülebilir mesela. Şehir merkezinde kalenin eteklerindeki, o dönemde var olan Ermeni kilisesinden çıkan Yunan Başkomutanı Papulas’ı görüyorsunuz. Ve aynı kilisenin bugünkü halini görmek mümkün. Baktığınız zaman farklı fotoğraflar var; yangın yeri ve yine Yunan başkomutanlarının denetleme heyeti görülüyor.
Mesela Afyonkarahisar Anıtkaya köyünde eski bir kervansarayın önünde, kervansarayı inceleyen Yunan askerleri ve aynı yerin bugünkü hali. Biliyorsunuz Afyonkarahisar Kocatepe’siyle anıt ve şehitlikleriyle milli mücadelenin dönem noktası. Bunu da Gazi Mustafa Kemal Atatürk, ‘Afyonkarahisar son büyük zaferin kilidi oldu, esası oldu. Afyonkarahisar Kurtuluş Savaşı’mızda önemli bir sayfaya sahiptir’ diyor. Biz de fotoğraflarla yine bu mücadeleye bir nebze de olsun hatırlatmak gayesiyle bu kitabı bir araya getirdik.”
