Geçtiğimiz hafta insanların niçin yatırım yaptığından ve bu yatırım araçlarından ikisinden, gayrimenkul yatırımları ve faiz, bahsetmiştim. Bu hafta ise kıymetli madenler ve taşlar üzerinde duracağım.
Öncelikle şu hatırlatmayı mümkün olduğunca her yazıda yapmaya çalışacağım: Yatırım kararlarınızı kendiniz veriniz, başkalarından yatırım tavsiyesi mümkünse almayınız. Ayrıca risksiz yatırım diye bir şey yoktur. Milyonda bir bile olsa hepsinde risk vardır.
Kıymetli madenler denince herkesin aklına altın ve bir azınlığında aklına gümüş gelmektedir. Bunların yanı sıra paladyum ve platin de kıymetli maden olarak kabul edilmektedir. Bunların yanında da kıymetli taşlar vardır: elmas, yakut, zümrüt, safir, topaz, zebercet, inci. Kıymetli taşlar genellikle yatırım aracı olarak kullanılmaz. Onun yerine pahalı süs eşyaları veya ziynet eşyalarında kullanılır. Elbette ziynet eşyaları da bir bakıma yatırım aracı olarak görülebilir ancak sarraf ve kuyumcular hariç birkaç kişi bir elmas alsam da yüksek getiri sağlasam tarzı bir düşünceye sahiptir.
O yüzden bizim esas noktamız kıymetli madenler olacaktır. Kıymetli madenler, özellikle altın, güvenli liman olarak görülürler. Bunun bir sebebi tarihin eski dönemlerine kadar dayanmaları ve geçerli bir ticaret aracı olarak görülmeleridir. Lakin güvenli liman lakabı belirsizlik dönemlerinde genelde (her zaman değil) artış göstermesidir. Fakat bu sürekli fiyatının arttığını göstermez.
Örneğin, 2013 Şubat’ında 1 ons altın (31 gram altın) 1600 Amerikan Doları değerindeymiş. Ancak temmuz ayında 1250 Amerikan Doları değerine düşmüş. Yani öyle “güvenli liman” düşünün ki 5-6 ay içinde %22’ye yakın değer kaybetmiş. Türkiye’de gram altın fiyatını hesaplarken (Altının ons fiyatı*dolar kuru)/31 yaptığımız için dövizdeki artış bize altının fiyatı artıyor izlenimi verse de aslında dövizden kazanırken altından kaybediyoruz.
Gümüş, paladyum ve platin ise çok spekülatif ve oynaktır. Çünkü hacim dardır. Genelde Amerika menşeli büyük yatırım bankaları, JP Morgan, Goldman Sachs, Morgan Stanley gibi, burada at koşturur. Hoş altında da belli ölçüde bu tür spekülasyonlar vardır ama hacmi daha yüksek olduğu için o kadar etki etmez.
Eğer kıymetli maden almayı düşünüyor ve ne alacağınıza karar veremiyorsanız bankanızla görüşebilir ya da yatırım fonlarından kıymetli maden fonlarını inceleyebilirsiniz.
Kısacası, kıymetli madenler ve taşlar güvenli liman gibi görünseler de kendi içlerinde de çeşitli riskleri barındırırlar.
