Van Gölü Havzası’nın önemli sulak alanlarından Erçek Gölü, göç öncesi flamingoların buluşma noktası oldu. Halk arasında ‘allı turna’ olarak bilinen flamingolar, sıcak bölgelere yapacakları göç öncesi Erçek Gölü’nde beslenerek güç topluyor. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi’nden Prof. Dr. Lokman Aslan, flamingoların, hava koşullarını adeta bir meteoroloji uzmanı gibi önceden kestirdiğini söyledi.
Türkiye’de 453 kuş türünün bulunduğu belirtilirken, bunlardan 250’sine Van Gölü Havzası’nda rastlanıyor. Her yıl nisan ayında İran’daki Urumiye Gölü’nden Van Gölü Havzası’na gelen binlerce flamingo, sulak alanlarda konaklayarak yavrularını büyütüyor. Flamingolar, hava sıcaklıklarının düşmesiyle, genellikle ekim ve kasım aylarında daha sıcak Afrika ülkelerine doğru göç ediyor. Son yıllarda yaşanan sıcak hava koşulları ise flamingoların göç davranışlarında değişikliğe neden oldu.
Geçen yıl kış mevsiminde 100’ün üzerinde flamingonun Van Gölü Havzası’ndaki sulak alanlarda kaldığı ve göç etmediği görüldü.
Göç hazırlığı yapıyorlar
Mart ayından itibaren Van Gölü’nün farklı noktalarında görülmeye başlanan flamingolar, göç öncesi son hazırlıklarını yapmak ve besin depolamak için Erçek Gölü’nde toplanıyor. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi’nden Prof. Dr. Lokman Aslan, Van Gölü Havzası’nın Türkiye’deki sulak alanlar açısından önemli yere sahip olduğunu belirterek, yağışlı geçen mevsimlerin sulak alanlardaki üretkenliği artırdığını söyledi. Prof. Dr. Aslan, “Türkiye’deki sulak alanların yaklaşık 5’te 1’i Van Gölü Havzası’nda bulunuyor. Bu da sucul yaban hayatının çeşitliliğini artırıyor. Yağışlı bir sezon geçirilirse sulak alanlardaki üretkenlik daha fazla oluyor. Son yıllarda bazı bölgelerde kuraklık yaşanmasına rağmen Van Gölü Havzası’nda bahar yağışlarının olması, sucul hayvanların daha rahat beslenmesine ve üremesine imkan sağlıyor. Bu nedenle daha fazla sayıda ve farklı türde hayvanı görebiliyoruz” dedi.
Flamingoların son 2 yıldır Van Gölü Havzası’ndaki sulak alanların birçok noktasında görülmeye başladığını ifade eden Aslan, “Bunlardan allı turna, yani flamingolar, Van Gölü Havzası’ndaki sulak alanlarda, özellikle Erçek Gölü olmak üzere birçok noktaya selam getiriyor. Allı turnalar bir meteoroloji uzmanı gibidir. Havanın nasıl olacağını, ileride ne gibi sorunlar yaşanabileceğini, baharın erken mi yoksa geç mi geleceğini önceden kestiren hayvanlardır” diye konuştu.
Göç öncesi görsel şölen sunuyorlar
Flamingoların bahar aylarında Van Gölü Havzası’na yayıldığını ve bu nedenle toplu halde görülmelerinin her zaman mümkün olmadığını belirten Prof. Dr. Aslan, “Bu yıl, iskele kenarında flamingoları gördük. Gevaş’ta, Erciş’te ve Erçek Gölü’nde de allı turnalar selam getirdiler. Mart ayında başlayıp nisan ayına kadar devam eden bu hareketlilik, havzanın farklı noktalarına yayıldıkları için toplu şekilde görülmelerini zorlaştırıyor. Flamingolar göç öncesi beslemek için Erçek Gölü’nde bir araya geliyor. Şimdi Erçek Gölü’nde çok sayıda flamingoyu görmek mümkün. Van Gölü Havzası’ndaki besin kaynaklarının fazla olması, güvenli ve uygun bir ortam sunması nedeniyle flamingolar burada göç öncesi hazırlıklarını yapıyor. Her yıl olduğu gibi bu yıl da bir araya gelerek görsel bir şölen sunuyorlar.” dedi.
Ilıman kışta göç etmeyen flamingo sayısı artabilir
Flamingoların göç zamanının, hava şartlarına bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Aslan, “Buradan ne zaman ayrılacaklar? Kendi hesaplarına göre kışın erken gelmesine ve havaların soğumasına göre buradan ayrılacaklar. Geçen yıl kasım ayının sonlarına kadar flamingo kafileleri burada kaldı. Kışın da yaklaşık 100 flamingo Van Gölü Havzası’nda göç etmedi. Eğer kış ılıman geçerse bu sayı artabilir. Bu yıl kışın erken ve soğuk gelmesi durumunda flamingolar eylül ayı sonu ile kasım başı göç edecekleri bölgelere doğru hareket edecekler. Göç etmeden önce besin depolamak için belirli alanlarda çok sayıda flamingo bir araya geliyor. Çok sayıda flamingonun bir arada görülmesi, göç hazırlığının ilk habercilerinden biridir. Buradan göç ederken gidecekleri bölgelerde sıcaklığın da uygun olması gerekiyor. Meteorolojik olarak bunu adeta tahmin ediyor ve sıcak bölgelere doğru göç ediyorlar.” ifadelerini kullandı.
