Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi (YYÜ) Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Fikret Yaşar’ın 2008 yılında aile ortaklarıyla birlikte Van-Erciş kara yolu üzerinde kurduğu meyve bahçesi, bölgede modern meyveciliğin gelişmesine öncülük etti.
Eşiyle birlikte 60 dönümlük arazide üretimini sürdüren Prof. Dr. Yaşar, elma başta olmak üzere armut, kayısı ve erik yetiştirilen bahçedeki ürünleri, iç pazarın yanı sıra geçmiş yıllarda Rusya, Irak ve Suriye’ye de gönderdi. Normal şartlarda yaklaşık 300 ton ürün alınan bahçede, bu yıl etkili olan soğuk hava nedeniyle üretim 50-60 tona kadar düştü.
Yyü Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Fikret Yaşar, 2008 yılında aile ortaklarıyla birlikte kurduğu meyve bahçesini, akademik çalışmalarını sahada uyguladığı bir deneme alanına dönüştürdü. Başlangıçta 180 dönüm arazi üzerine kurulan bahçenin 120 dönümlük bölümü ortakları tarafından başka firmaya devredilirken, Prof. Dr. Yaşar yaklaşık 60 dönümlük alanda kendi üretimini sürdürüyor. Çoğunluğu elma olmak üzere, armut, kayısı ve erik ağaçlarının bulunduğu bahçe, bölgedeki modern meyvecilik yatırımlarına da örnek oldu. Bahçeyi aynı zamanda bir uygulama alanı olarak kullandığını belirten Prof. Dr. Fikret Yaşar, “Burayı 2008’de kurduk. Yaklaşık 18 yıldır buraya emek veriyoruz. Burası aslında bahçenin tamamını kurduğumuz, bir aile işletmesi olarak başladığımız bir yer. Ortaklarımız hisselerini sattı. Benim hissem kaldı. Ben satmadım, burada üretime devam ediyorum. Üretmeyi seviyorum. Akademisyen olarak işin teorisini üniversitede öğreniyor, araştırıyor ve laboratuvarda elde ettiğimiz sonuçları burada uyguluyoruz. Bu bize çok büyük fayda sağladı” dedi.
Bölgenin ilk modern büyük bahçesi
Bahçenin bölgedeki meyvecilik faaliyetleri açısından önemli bir örnek oluşturduğunu ifade eden Prof. Dr. Yaşar, “Burası bölgenin ilk kapama büyük bahçesi, modern bahçesi oldu ve ciddi bir örnek teşkil etti. Bir akademisyenin kurduğu düzenli bir bahçe olması da ayrıca önemliydi. Bizden sonra Van’da çok sayıda bahçe kuruldu. Şu anda Van, elmacılık potansiyeli açısından çok ciddi bir noktaya geldi. Son yıllarda Van Valisinin de katkıları oldu, fidan dağıtımları oldu. Van’da ciddi bir meyvecilik potansiyeli oluştu. Burasıda bu işin temelini oluşturdu” diye konuştu.
Üretim aşamalarını sahada gösteriyor
Üniversitede verdiği teorik eğitimi bahçede uygulamalı çalışmalarla desteklediğini anlatan Prof. Dr. Yaşar, öğrencilerine meyve yetiştiriciliğinin tüm aşamalarını gösterdiğini söyledi. Budama, aşılama, çiçeklenme, tozlanma, döllenme, meyve oluşumu, seyreltme, gübreleme ve bitki koruma gibi konuları özellikle öğrencilerine gösterdiğini belirten Prof. Dr. Yaşar, yüksek lisans ve doktora öğrencilerini de çalışmalarına dahil ettiğini söyledi. Öğrencilerini yalnızca devlet memuru olma mantığıyla yetiştirmediğini vurgulayan Prof. Dr. Fikret Yaşar, “Öğrencileri sadece devlet memuru olma mantığıyla yetiştirmiyoruz. Katma değer üretebilen, kendi ayakları üzerinde durabilen, kazanan ve girişimci bir ruh kazanan bireyler olmalarını istiyorum. Bunun için öğrencilerimi zaman zaman buraya geliyor” dedi.
Eşimle omuz omuza çalışıyoruz
Meyvecilikte üretimin sürekli takip gerektirdiğini belirten Prof. Dr. Yaşar, eşiyle birlikte bahçede çalıştıklarını söyledi. Eşinin de ziraat mühendisi ve akademisyen olduğunu aktaran Prof. Dr. Yaşar, işletmenin sürdürülebilirliği için aile desteğinin önemli olduğunu ifade etti. Bitkisel üretimin diğer iş kollarından farklı olduğunu dile getiren Prof. Dr. Fikret Yaşar, “Bitkisel üretimde gece gündüz işin içerisinde olup gelişmeleri takip etmek gerekiyor. Herhangi bir hastalık ya da zararlı ortaya çıktığında zamanında müdahale edilmezse zarar çok ciddi boyutlara ulaşabiliyor. Biz bitki korumada hastalık ortaya çıkmadan önlem almayı esas alıyoruz. Bu nedenle sürekli işin içinde olmak gerekiyor. Eşimle birlikte omuz omuza çalışıyoruz. Üretmeyi seviyoruz, üretmek bize zevk veriyor” diye konuştu.
Van elmasının aroması ve lezzeti farklı
Van’ın güneşli ikliminin meyvelerin renk, aroma, vitamin ve kalite özelliklerine olumlu katkı sağladığını belirten Prof. Dr. Yaşar, kentte yetişen elmaların lezzetiyle öne çıktığını söyledi. Güneş ışığının bitkiler üzerindeki etkisine dikkat çeken Prof. Dr. Yaşar, “Van meyve ve sebzeleri aroma bakımından çok zengin. Özellikle elma, aroması ve lezzetiyle öne çıkıyor. Meyveler içinde elma, sebzeler arasında domates çok önemlidir. Elmayı yediğinizde birçok vitamini almış oluyorsunuz. Van elması piyasada da çok tutuluyor. Aroması, lezzeti çok farklıdır diğerlerine göre. Renk bakımından da oldukça güzeldir” dedi.
Elmalar Rusya, Irak ve Suriye’ye gönderildi
Bahçede elde edilen elmaların üretim miktarına bağlı olarak geçmiş yıllarda yurt dışına da gönderildiğini belirten Prof. Dr. Fikret Yaşar, geçmiş yıllarda Rusya, Irak ve Suriye pazarlarına satış yaptıklarını belirterek, “Elma üretimi fazla olduğunda dış pazara gönderiyoruz. Birkaç yıl Suriye’ye gönderdik, Irak’a da satış yaptık. Bir yıl İranlı bir tüccar aracılığıyla Rusya’ya sattık. Geçen yıl Türkiye genelinde etkili olan soğuk hava bahçemizi fazla etkilemedi, bu yıl ise yaşanan soğuklar üretimi ciddi ölçüde düşürdü. Geçen yıl bütün Türkiye’yi soğuk vurmuştu ama biz iyiydik. Bu yıl ise Türkiye’nin birçok yerinde meyve bol, bizim bahçemizi soğuk vurdu. Üretimimiz ciddi şekilde düştü. Normalde benim şahsıma ait bahçeden yaklaşık 300 ton ürün alabiliyoruz. Bu yıl ise 50-60 ton civarında ürün elde ettik. Yani bu yıl üretim baya düştü” diye konuştu.
