Cumhurbaşkanlığı tarafından, Türkiye’nin yapay zekâ alanındaki vizyonunu güçlendirmek amacıyla hazırlanan ‘Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026-2030)’ genelgeyle yürürlüğe konuldu.
Cumhurbaşkanlığının 2026/9 sayılı Genelgesi, Resmi Gazete’de yayımlandı. Genelgede, yapay zekânın büyük veri, gelişmiş hesaplama kapasitesi ve algoritmik yeniliklerin birleşimiyle ortaya çıkan ve birçok alanda dönüştürücü etkileri bulunan kritik bir teknoloji olduğu belirtildi. Ülkelerin rekabet gücü, verimlilik düzeyi ve teknolojik bağımsızlığının yapay zekâ alanındaki yetkinlikleriyle şekillendiği vurgulandı.
‘ULUSAL YAPAY ZEKÂ STRATEJİSİ’NİN YERİNE YENİ EYLEM PLANI
Genelgede, 20 Ağustos 2021 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 2021/18 sayılı Genelge ile yürürlüğe giren Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi (2021-2025) kapsamında önemli kazanımlar elde edildiği ifade edildi. Yapay zekânın küresel ekonomi, kamu hizmetleri, üretim modelleri ve toplumsal yapıları yeniden şekillendirdiği yeni dönemde Türkiye’nin vizyonunu güncelleyecek yeni bir eylem planına ihtiyaç duyulduğu kaydedildi.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının koordinasyonunda; kamu kurumları, özel sektör, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarının iş birliğiyle hazırlanan eylem planının, insan odaklılık, güvenilirlik, etik sorumluluk, dijital egemenlik ve sürdürülebilir kalkınma ilkeleri doğrultusunda uygulanacağı belirtildi.
AMAÇ, REKABETÇİ VE GÜVENİLİR YAPAY ZEKÂ EKOSİSTEMİ
Eylem Planı ile yapay zekâ farkındalığının artırılması, nitelikli insan kaynağının yetiştirilmesi, veri ve hesaplama altyapılarının güçlendirilmesi, kamu ve özel sektörde yapay zekâ uygulamalarının yaygınlaştırılması hedefleniyor. Plan kapsamında ayrıca uluslararası düzeyde rekabetçi ve güvenilir bir yapay zekâ ekosisteminin oluşturulması amaçlanıyor. ‘Fark Et, İstifade Et, Üret ve Yönet’ temel ilkeleri üzerine inşa edilen Eylem Planı ile Türkiye’nin yapay zekâ alanında geliştiren, üreten, ihraç eden ve güvenilir şekilde yöneten bir ülke konumuna gelmesine katkı sağlanması öngörülüyor.
Genelgede, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının resmi internet sitesinde yayımlanacak ‘Türkiye Yapay Zekâ Eylem Planı (2026-2030)’ kapsamında tüm kamu kurum ve kuruluşlarının görev ve sorumluluklarını hassasiyetle yerine getirmesi istendi. Eylem Planı’nın uygulanması sürecinde ihtiyaç duyulacak her türlü destek ve yardımın kamu kurum ve kuruluşlarınca titizlikle sağlanması talimatı verildi.
Eylem Planında patentler açısından özellikle dikkatimi çeken husus, TÜRKPATENT bünyesinde yapay zekâ teknolojileri ve yapay zekâ kullanan buluşlar için bir “Yapay Zekâ Hızlı Hat” uygulamasının öngörülmesi oldu.
Yapay zekâ gibi çok hızlı gelişen bir alanda patent inceleme süresinin kısaltılması gerçekten önemli. Çünkü birkaç yıl süren bir inceleme sonunda verilen patentin ticari değeri, teknolojinin gelişme hızı nedeniyle önemli ölçüde azalmış olabilir.
Bununla birlikte hız kadar incelemenin niteliğinin korunmasının da önemli olduğunu düşünüyorum. Özellikle yapay zekâ alanında çok hızlı büyüyen önceki teknik havuzu dikkate alındığında, yenilik ve buluş basamağı incelemesinin sağlıklı yapılması kritik önem taşıyor.
Bu nedenle hızlı inceleme ile yüksek inceleme kalitesinin birlikte sağlanabilmesi, bu uygulamanın başarısını belirleyecek temel unsurlardan biri olacaktır.