Tunca Nehri kurudu; çeltikte verim kaybı tehlikesi yaşanıyor
Edirne’de çeltik üreticisi, bölgenin temmuz ayında yağış almaması ve Tunca Nehri’nin kuruması üzerine üründe verim kaybı endişesi yaşamaya başladı. Hasada günler kala zor durumda olan üreticileri temsilen valilikle görüşen Edirne Ziraat Odası Başkanı Hüseyin Arabacı, Bulgaristan barajlarından su salınması için bakanlıkların devreye girdiğini ve görüşmeler yapıldığını belirtti.
Arabacı, “Yakın zamanda su debileri yükselmezse biz bu kesintilerle suyu aşağı indiremezsek büyük ihtimal bu bölgedeki çeltiklerimiz kuruyabilir ya da ara ara can suyu vererek bir kısmını verim kaybıyla kurtarırız; ama ciddi anlamda verim kaybı da yaşarız” dedi.
Türkiye’nin yüzde 43 oranında sofralık pirinç ihtiyacının karşılandığı Edirne’de, mayıs ayında çeltiklerini eken üretici, bölgenin temmuz ayında yağış almaması ve Tunca Nehri’nin kuruyarak dip seviyeleri görmesi üzerine kuraklık tehlikesi ile karşı karşıya kaldı. Özellikle Tunca Nehri’nden su çekip tarlasını sulayamayan çeltik üreticisi, hasat döneminin yaklaşmasıyla verim kaybı endişesine kapıldı.
Kuraklığın başladığı bölgedeki üreticiler adına harekete geçen Edirne Ziraat Odası’nca ise valilikle görüşülerek toplantı yapıldı. Edirne Ziraat Odası Başkanı Hüseyin Arabacı, yapılan toplantının ardından Bulgaristan’daki barajlardan bir miktar su salınması için temasların başladığını, tüm ümitlerinin buradan gelecek suda olduğunu dile getirdi.
‘EN AZ 10 METREKÜP SUYA İHTİYAÇ VAR’
Tunca Nehri’ndeki kuraklığın nedeninin; bölgenin kış aylarında yağış almaması ve taban suyunun yeterli olmamasından kaynaklandığı söyleyen Arabacı, “Bir diğer sebep ise Bulgaristan barajlarından suyun az salınması. Doğal olarak bizde kuraklık olduğu gibi onların da birtakım bölgelerinde kuraklık var.
Dolayısıyla oradan da bize yeterli miktarda su gelmiyor. Biz de bu durum üzerine acilen sayın valimizin başkanlığında toplantı yaptık, komisyon kurduk ve şu an Ziraat Odası, Tarım ve Orman İl Müdürlüğü, Devlet Su İşleri olarak biz her gün rutin olarak sabah, öğle, akşam bölgemizdeki nehirleri geziyoruz. Burada aşağı yukarı nehir debileri 6 metreküpe düşüyor. İçinde bulunduğumuz dönem de çeltiklerin başak çıkardığı, tam da en çok suya ihtiyaç duyduğu dönem. Yani bizim ekiliş dönemimizde 9 metreküp olan ve yeten suyumuz şu an 9 bile olsa yetmez duruma geldi. Yani en az 10-11’e çıkması gerekiyor ki Edirne’deki çeltik sahaları sulanabilsin” dedi.
‘BULGARİSTAN’LA TEMASA GEÇİLDİ’
Konuyla ilgili Tarım ve Orman Bakanlığı ve Dışişleri Bakanlığı ile görüşüldüğünü kaydeden Arabacı, “Sağ olsun AK Parti İl Başkanı Belgin İba destek oldu, sayın valimiz destek veriyor, bizler oda olarak aktif olarak hep sahada takipteyiz. Bakanlığımız da bu konuyla ilgili Bulgaristan’la temaslara geçti. Bir miktar su salınacağı söylenildi fakat henüz bir gelişme, suda bir artış yok.
Kendi kendimize yetebilmek adına, idare edebilmek adına suyun ilk başladığı bölge olan Suakacağı, Hatipköy ve Yolüstü köyü bölgelerinde dün 12 saatlik bir kesinti yaptık ki aşağıdaki çeltikçilerimiz de mağdur olmasın, can suyu diyebileceğimiz bir su alsınlar istedik. Tabi bunu bugün yine belli aralıklarla yine devam ettiriyoruz. Her gün bu şekilde aktif sahada gezip durumu takip ediyoruz. Çiftçimizi mağdur etmemek için uğraşıyoruz” diye konuştu.
‘SU VERİLMEZSE BÜYÜK VERİM KAYBI YAŞARIZ’
Edirne civarında yaklaşık 3-4 bin dönümlük alanda su verilemeyecek pompalar olduğunu kaydeden Arabacı, “Bunların su alması için bu kesintileri yapıp aşağı su vermeye çalışıyoruz. Ama yakın zamanda su debileri yükselmezse biz bu kesintilerle suyu aşağı indiremezsek büyük bir ihtimal bu bölgedeki çeltiklerimiz kuruyabilir ya da ara ara can suyu vererek bir kısmını verim kaybıyla kurtarırız. Ama ciddi anlamda verim kaybı da yaşarız” dedi.
Tunca Nehri’nin geçtiği Değirmenyeni köyü çiftçilerinden Sahan Bozkoç, su seviyesinin düşük olmasından dolayı çok mağdur olduklarını söyledi. Bozkoç, “Bölgemizde su oranı şu an 0. 1 metreküp su kalmadı. Buradan daha aşağı, cezaevi bölgesine indiğinizde üreticilerde hiç su kalmadı nehirde. Şu anda mağduriyet çok yüksek.
Komple Edirne merkezde nehrin yakınında ekili pirinç tarlalarında su yok. Tam da pirincin suya ihtiyacı olduğu zaman. Artık son 1 aya girdik. Bu bir ayda pirinç kendini sofraya hazırlıyor artık. Bu dönemde hazırlayamadığı, yeterli suyu alamadığı zaman Trakya, her yıl karşıladığı pirinç üretimini karşılayamaz” diye konuştu.
‘ÇELTİKLERİMİZİ SULAYAMIYORUZ’
Üretici Sami Yaz ise yaklaşık 1 haftadır çeltiklerini sulayamadıklarını belirterek, “Daha önce buna benzer bir durum 1989’da olmuştu, su tamamen akmıyordu. Şimdi de aynı. Şu anda çok kötü, çeltiklerimizi sulayamıyoruz. 3 arkadaşımız sulasa 10 arkadaşımız sulayamıyor. Tamamen sular kesilme durumuna geldi. Şu akan su 5 dönüm yer sulamaz. Bu pirinci üretmezsek biz perişan oluruz, ülke perişan olur. Bu işe bir çözüm bulunması lazım. Su gelmezse çeltikler kuruyacak. Bu suyun buradan mutlaka akması lazım” dedi.
