TBMM Genel Kurulu’nda, fahiş site aidatlarına yönelik düzenlemeleri de içeren, ‘Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’ kabul edildi.
TBMM Genel Kurulu fahiş site aidatlarına yönelik düzenlemeleri de içeren, ‘Tapu Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’ni görüşmek üzere Meclis Başkanvekili Tekin Bingöl başkanlığında toplandı. Gündem dışı konuşmalar, milletvekillerinin 1’er dakikalık konuşmaları, grup başkanvekillerinin değerlendirmeleri ve siyasi parti gruplarının TBMM Başkanlığı’na sunduğu önergeler üzerine görüşülmesinin ardından teklife geçildi. Görüşmeler neticesinde teklifin kabul edilerek kanunlaştı.
Yöneticilerin Tek Başına Keyfi Aidat Belirlemesinin Önüne Geçiliyor
Kabul edilen kanuna göre; Sermaye Piyasası Kurulu ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu ile ilgili değişiklik yapılıyor. Buna göre SPK tarafından yetki verilen kuruluşlar konut finansmanı ve sermaye piyasası mevzuatına göre hazırlanan değerleme raporları, kamu kuruluşları, bankalar ve finans kuruluşlarının düzenlediği rapor tarihinden itibaren Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne elektronik ortamda ve bedelsiz olarak gönderilmesi zorunlu olacak. Toki tarafından 31 Aralık 2027 tarihine kadar gerçekleştirilecek sosyal konut projeleri ve bu projelerle bağlantılı yapım işleri, damga vergisinden muaf tutulacak. Bu muafiyet hem ihale kararlarını hem de imzalanan sözleşmeleri kapsayacak.
Cumhurbaşkanı, bu süreyi 3 yıl daha uzatabilecek. Kat Mülkiyeti Kanunu’nda yapılan değişiklikle, yöneticilerin tek başına keyfi aidat belirlemesinin önüne geçiliyor. Buna göre; işletme projesi ve toplanacak avans miktarı artık kat malikleri kurulu tarafından onaylanacak. Mevcut bir işletme projesi yoksa yönetici en geç 3 ay içinde geçici bir proje hazırlayacak.
Bu projede öngörülen artış oranı, bir önceki yılın yeniden değerleme oranını geçemeyecek. Geçici projeler kat maliklerine imza karşılığı veya taahhütlü mektupla bildirilecek ve 3 ay içinde Genel Kurul’da karara bağlanacak. Kanun’un, ‘yönetim planı ve değiştirilmesi’ başlıklı maddesinde yapılan değişikliğe göre, yönetim planının değiştirilebilmesi için toplu yapı temsilciler kurulu üyelerinin temsil ettikleri bağımsız bölümlerin tam sayısının 3’te 2’sinin oyu şart olacak. Geçici yönetimle ilgili yönetim planı hükümleri, toplu yapı alanındaki bağımsız bölüm maliklerinin 3’te 2’sinin oylarıyla değiştirilebilecek.
Yönetim planlarının bu maddeye aykırı hükümleri uygulanmayacak.
Kentler Daha Planlı Alanlara Dönüştürülecek
Kanuna göre; mahalli idareler, bağlı kuruluşları, mahalli idare birlikleri ve bunlar tarafından kurulan şirketler ile doğrudan ya da dolaylı olarak bağlı olanların yeni şirket veya kooperatif kurması, mevcut veya kurulacak şirketlere veya kooperatiflere sermaye katılımında bulunulması, bedelsiz devir yoluyla gerçekleşenler de dahil her türlü hisse edinimi, şirket veya kooperatife ortak olunması Cumhurbaşkanının iznine tabi olacak. Diğer taraftan hazinenin özel mülkiyetindeki taşınmazlar ile Bakanlığın bağlı, ilgili, ilişkili kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazların, bunların arasında gerçekleştirilecek devir işlemlerinde, taşınmazlar mülkiyet sahibi idarenin yazısına istinaden resen tescil edilecek.
Atıl durumda kalan taşınmazların kentsel dönüşüm projeleri, sosyal konut projeleri, çeşitli sosyal ve kültürel donatıları da barındıran yeni yaşam alanlarının oluşturulması gibi farklı proje ve yatırımlarda kullanılması sağlanarak kentlerin daha planlı ve sağlıklı alanlara dönüştürülmesi amaçlanıyor. Düzenlemeye göre, taşınmazların değerlendirilmesinde elde edilen gelirin yüzde 40’ının değerlendirmeyi yapan idareye aktarılması, yüzde 60’ının ise değerlendirmeyi yapan idare, kurum veya kuruluş ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştiraki tarafından kullanılmasına yönelik düzenleme yapılıyor.
Zemin Ve Temel Etüt Kuruluşu Ortaklarından En Az Birinin İnşaat Mühendisi Olması Gerekecek
Kanunla birlikte ‘Yapı Denetimi Hakkında Kanun’daki, ‘Laboratuvar’ tanımında değişikliğe gidiliyor. Kanuna, ‘Beton üreticisi’ ve ‘Zemin ve temel etüt kuruluşu’ tanımları ekleniyor. Zemin ve temel etüt kuruluşu ortaklarından en az birinin jeoloji, jeofizik veya inşaat mühendisi olması gerekecek. Yapı denetim, zemin ve temel etüt ve laboratuvar kuruluşlarından teminat alınacak.
Yeni iş almama cezası verilen yapı denetim kuruluşların ortakları ceza süresince, faaliyete son verme cezası alan ortaklara ise 3 yıl süreyle teknik bir görev alamayacak ve başka bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı olamayacak. Yeni iş almaktan men cezası alan laboratuvarın ortakları ceza süresince, faaliyete son verme cezası alan laboratuvarın ortakları ise 3 yıl süreyle herhangi bir yapı denetim veya zemin ve temel etüt veya laboratuvar kuruluşunda teknik bir görev alamayacak ve başka bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı olamayacak. Yapı denetim kuruluşlarından, zemin ve temel etüt kuruluşlarından ve laboratuvar kuruluşlarından Bakanlıkça teminat alınacak.
Mikser Etiketi İle Kare Kodlu İrsaliyesi Uyuşmayan Beton Üretisine 250 Bin Lira Para Cezası Kesilecek
Ayrıca kanuna göre beton üreticisine yapının denetimi için alınan sertleşmiş beton deney sonuçlarının ilgili standardı sağlamadığının tespiti hallerinde İl Yapı Denetim Komisyonunun teklifi üzerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünce 500 bin lira idari para cezası kesilecek. Beton üreticisine, Bakanlıkça yönetilen izleme sistemi kapsamında dökülen betonlarda, mikser etiketi ve irsaliyenin bulunmaması veya mikser etiketi ile kare kodlu irsaliyenin uyuşmaması hallerinde İl Yapı Denetim Komisyonunun teklifi üzerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünce 250 bin lira idari para cezası verilecek.
Toplu Konut Kanunu İle İlgili Düzenlemeler
Diğer taraftan ‘Toplu Konut Kanunu’nda değişiklik yapılıyor. Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından yapılan taşınmaz mülkiyetinin devrini amaçlayan gayrimenkul satış sözleşmeleri ile gayrimenkul satış vaadi sözleşmelerinde resmi şekil şartı aranmaz maddesiyle sözleşmeler ile taşınmaz satışlarına yönelik sözleşme ilişkisi kurulmadan önce alıcılar tarafından imzalanması gereken başvuru evrakları, müzakere tutanakları, yazılı şekilde veya uzaktan iletişim araçları kullanılarak bilişim veya elektronik haberleşme cihazı üzerinden gerçekleştirilecek. Kimliğin doğrulanmasına imkan verecek yöntemler yoluyla düzenlenebilecek. Diğer taraftan vefat olması halinde yasal mirasçılarının ‘mirasçılık’ sıfatlarını gösteren bir belgeyi sunmaması halinde Başkanlık, adli makamlardan herhangi bir yetki almaksızın mirasçılık belgesi düzenlenmesi için mahkeme veya noterliğe başvurabilecek.
Başkanlık, görevleri ile ilgili dava ve icra işlemlerinde teminat yatırmaktan muaf olacak. Ayrıca yeni yerleşim alanı olarak belirlenen sosyal konut alanı içerisinde bulunan yerlerde, kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmazlardan uygulamaya dahil edilecekler ile özel mülkiyete tabi diğer bütün taşınmazlar için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ilgisine göre devir veya acele kamulaştırma kararı alınabilecek. Kamulaştırma işlemleri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı veya Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından yürütülecek.
Çevre Danışmanlık Firmalarından Hizmet Almayanlana 209 Bin Lira Ceza Kesilecek
Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) iptal kararı doğrultusunda ‘Çevre Kanunu’nda değişiklik yapılıyor. Buna göre, ‘Çevre danışmanlık firması’ tanımı yeniden düzenleniyor ve ayrıca Kanun’a ‘Yetkilendirilmiş kişi’ tanımı ekleniyor. Buna göre, ‘Çevre danışmanlık firması’, çevre yönetimi hizmeti kapsamında usul ve esasları ilgili yönetmelikle belirlenen başvuruları yapan, her türlü rapor ve teknik belgeyi hazırlamaya yetkili ve bunlardan sorumlu olan, aylık faaliyet raporunda aykırılıkları tespit ederek Bakanlığa bildirmekle yükümlü olanlar için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yetkilendirilen tüzel kişiliği ifade edecek. Yetkilendirilmiş kişi ise çevre yönetimi hizmeti vermek üzere Bakanlıkça yetkilendirilen, üniversitelerin mühendislik veya fen fakültelerinin ilgili yönetmelikte belirlenen bölümlerinden mezun olan kişileri tanımlayacak.
Öte yandan teklifle idari nitelikteki cezalara yönelik düzenleme yapılıyor. Çevre yönetimi hizmeti almayanlardan, çevre yönetim birimini kurmayanlara ya da çevre danışmanlık firmalarından hizmet almayanlara 209 bin 624 lira, çevre mühendisi veya Bakanlıkça yetkilendirilen kişiyi bulundurmayanlara 139 bin 746 lira idari para cezası kesilecek. Faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olacak veya çevreye zarar verecek kurum, kuruluş ve işletmeler çevre yönetimi hizmeti almakla yükümlü olacak. Bu konuyla ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek.
Ayrıca hükümlere uymayan çevre danışmanlık firmalarına 75 bin lira idari para cezası verilecek. Çevre yönetimi hizmeti verenlere, esasları ilgili yönetmelikte belirlenen yükümlülükleri yerine getirmedikleri takdirde ceza puanı uygulanacak, uygulanan ceza puanının 4 yıl içerisinde 100 puana ulaşması durumunda yeterlik belgesi 180 gün süreyle askıya alınacak. Uygulanan ceza puanının 4 yıl içerisinde 200 puana ulaşması durumunda yeterlik belgesi 2 yıl süreyle iptal edilecek. Faaliyetleri sonucu çevre kirliliğine neden olacak veya çevreye zarar verecek kurum, kuruluş ve işletmeler çevre yönetimi hizmeti almakla, çevre danışmanlık firmaları ise çevre yönetimi hizmeti verdikleri kurum, kuruluş ve işletmelerin çevre mevzuatına aykırı fiillerini Bakanlığa bildirmekle yükümlü olacak.
