Adana’da Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sedat Gündoğdu, Avrupa kaynaklı ithal atığı işleyen plastik geri dönüşüm tesislerinin kaçak deşarjlarının sulama kanallarını mikroplastikle doldurduğunu belirterek, “Bu kirlilik artık kıyılarımızda, sulama kanallarımızda ölçülebilir bir gerçek, bir varsayım değil.” dedi.
Adana Kent Konseyi tarafından 100. Yıl Çırçır Sanat Merkezi’nde Mikroplastik Kirliliği Forumu düzenlendi. Kentteki mikroplastik kirliliğinin nedenleri ve buna yönelik çözümlerin konuşulduğu foruma, yargılandığı dava nedeniyle Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığı görevinden uzaklaştırılan Zeydan Karalar, Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Güngör Geçer, Kent Konseyi Başkanı Haşmet Biçer, Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sedat Gündoğdu ile kamu kurumları, meslek odaları, sivil toplum kuruluşları temsilcileri ve çevre gönüllüleri katıldı.
“Avrupa’nın çöplüğü değiliz, olmamalıyız”
Mikroplastiklerin toprağı, suyu, denizi, tarımsal ürünleri ve insan sağlığını doğrudan ilgilendiren bir mesele olduğunu belirten Güngör Geçer, çözümün en önemli parçasının atığı doğru yönetmek olduğunu ve bu konuda uzman isimlerin katılımıyla bir yol haritası oluşturacaklarını söyledi.
Gelecek nesillere sağlıklı toprak, sağlıklı içme suyu teslim edebilecek bir rol üstlenilmesi gerektiğini vurgulayan Zeydan Karalar ise “Burada yapılması gereken ithalatın kısıtlanmasıdır. Çünkü biz Avrupa’nın çöplüğü değiliz, olmamalıyız. Avrupa, kendisinin yok edemediği çöpü biz tasfiye edelim diye bize gönderiyor ama biz de onların yüzde 30’unu tasfiye edemiyoruz. Mesela Karataş Sahili hep plastik atık içinde. Mersin de aynı durumda. İşletmeler ne yazık ki arıtamadığı, bertaraf etmediği o küçücük plastikleri ya verimli topraklarımıza ya suya atıyorlar. Bunu engellemek gerekiyor.” diye konuştu.
Kirlilik Marmaris’e kadar ulaştı
Mikroplastik konusunda uzun yıllardır ülke genelinde çok sayıda çalışma yürüten Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sedat Gündoğdu da ithal atık, kaçak deşarj ve sulama kanallarına karışan mikroplastikler ve bunların Adana tarımı üzerindeki kötü etkilerini örnekleriyle anlattı. Prof. Dr. Gündoğdu, “Adana ve Mersin’de yoğunlaşan, büyük ölçüde Avrupa kaynaklı ithal atığı işleyen plastik geri dönüşüm tesislerinin kaçak deşarjları, sulama kanallarını mikroplastikle doldurdu. Bu durum kentsel atık su arıtma tesislerinin kapasitesini aştı ve Doğu Akdeniz akıntı sistemi aracılığıyla Marmaris kıyısına kadar taşındı. Bu kirlilik tarımsal sulama suyu üzerinden ciddi bir gıda güvenliği riski oluşturuyor.” dedi.
“Ölçülebilir bir gerçek, varsayım değil”
Prof. Dr. Sedat Gündoğdu, Türkiye’nin toplam plastik atık ithalatının yüzde 60’ının Adana’daki tesislere vardığını ve bu değerin 2026 Nisan ayında 80 bin tonu aşarak son 10 yılın en yüksek aylık seviyesine ulaştığını vurgulayarak, “Bu tesisler kar ediyor çünkü gerekli çevre yatırımlarını yapmıyorlar. Bu kirlilik artık, kıyılarımızda, sulama kanallarımızda ölçülebilir bir gerçek, bir varsayım değil.” diye konuştu.
