Kayseri Hüma Hastanesi Tüp Bebek Laboratuvar Sorumlusu Embriyoloji ve Histoloji Uzmanı Mehmet Ural, sperm DNA hasarının, tüp bebek tedavisi gören çiftlerde başarısız gebelik ve düşük riskini artırabileceğini söyledi.
Ural, “Tüp bebek tedavisinde, sperm analizinde sağlıklı görünen spermlerle döllenme sağlanır ve gelişen embriyolar, anne rahmine yerleştirilir. Ancak spermde DNA hasarı varsa, embriyonun genetik yapısı bozulabilir. Bu durum, gebeliğin erken kayıpla sonlanmasına veya düşükle sonuçlanmasına neden olabilir” dedi.
Uzm. Dr. Mehmet Ural, sperm DNA hasarının çocuk sahibi olmak isteyen çiftler için büyük önem taşıdığını ifade etti. Ural, şunları söyledi:
“Bazı çiftler, tüm testleri normal çıkmasına rağmen çocuk sahibi olamıyor ya da gebelikleri düşükle sonuçlanabiliyor. Bunun sebeplerinden biri de sperm DNA’sındaki hasarlar olabilir. DNA’sı bozulmuş bir sperm, sağlıklı bir embriyo oluşturamaz ve bu da gebeliğin devam etmesini zorlaştırır. İşte bu yüzden sperm DNA Hasar Testi, özellikle tekrarlayan düşükler veya tüp bebek başarısızlıkları yaşayan çiftler için önemli bir değerlendirme yöntemidir.”
‘SPERM DNA HASARINA YOL AÇABİLECEK BAŞLICA NEDENLER’
Sperm hücrelerinin genetik bilgiyi taşıyan hassas yapılar olduğunu ve bazı faktörler nedeniyle DNA’larının zarar görebileceğini belirten Ural, sperm DNA hasarına yol açabilecek başlıca nedenleri şöyle sıraladı:
“Sigara ve alkol kullanımı: Zararlı maddeler, sperm hücrelerine doğrudan zarar verebilir.
Fazla kafein tüketimi: Günlük yüksek miktarda kahve veya kafein içeren içecekler sperm sağlığını olumsuz etkileyebilir.
Radyasyona ve kimyasallara maruz kalma: İş ortamında kimyasallarla çalışan veya uzun süre radyasyona maruz kalan kişilerde sperm hasarı daha fazla olabilir.
Aşırı stres ve sağlıksız beslenme: Düzensiz uyku, stresli yaşam ve kötü beslenme alışkanlıkları, sperm kalitesini düşüren önemli etkenlerdir.
Fazla sıcak ortamlar: Uzun süre sıcak ortamlarda çalışmak veya aşırı sıcak banyo/sauna kullanımı sperm sağlığını olumsuz etkileyebilir.
Enfeksiyonlar ve bazı ilaçlar: Geçirilen enfeksiyonlar ve bazı ilaç tedavileri, sperm DNA’sına zarar verebilir.”
‘SPERMİN GENETİK YAPISINI KORUMAK MÜMKÜNDÜR’
Ural, “Bazı DNA hasarları tedavi edilemez olsa da, yaşam tarzında yapılacak değişikliklerle spermin genetik yapısını korumak mümkündür. Özellikle oksidatif stres adı verilen ve vücutta serbest radikallerin sperm hücrelerine zarar vermesiyle oluşan DNA hasarını önlemek için bazı önlemler alınabilir.”
Ural, sperm sağlığını korumak isteyen erkeklere şu önerilerde bulundu:
“Sigara ve alkol tüketimini bırakın veya azaltın.
Kafein tüketimini sınırlandırın.
Dengeli ve sağlıklı beslenin, antioksidan içeriği yüksek gıdalar tüketin.
Radyasyon ve kimyasal maddelerden uzak durun.
Düzenli egzersiz yapın ancak aşırı antrenmanlardan kaçının.
Stres yönetimine dikkat edin ve uyku düzeninize özen gösterin.”
