Sosyal medya platformları arttıkça insanların yaşama tarzına kadar her şey değişti. Peki sosyal medya iyi mi? Kullanmak mı gerekiyor yoksa hayatımızdan çıkarmamız mı gerekiyor.
Tik Tok, Instagram, Reddit gibi platformlarda içerikler dakikalar içinde tüketiliyor. Sürekli yeni akımlar ortaya çıkıyor. Sizde Instagram reels’da gezerken bu saçma sapan akımlar nerden ortaya çıkıyor diye düşündüğünüz oluyor mu? Geçen gün youtube’dan bir video izledim kanalın ismi Saniye videonun ismi ise ‘Sosyal medyayı manipüle etmek’ Videoda BANE (Bana ne kısaltması gibi bir şey) isminde bir kelime bulup sosyal medyada akım çıkarmaya çalışıyorlar. Başarılı da oluyor binlerce kişi ne olduklarını bile bilmediği bir kelimeyi kullanıyor.
Sosyal Medya’da her gördüğüme inanmamanın en gözle görünür nelerin yalan olabileceğini siz düşünün. Kavgalar, yardımlar, iyilikler, kötülüklerin hepsi biraz daha izlenmek için yapılan şeyler.
Bu videonun başında çok beğendiğim bir tespit var. Akımların hepsi karşı tarafı kırmaya yönelik agresif kelimeler. Sosyal medya kullanım yaşı beş yaşına kadar düşmüşken çocukların maruz kaldığı kelimeler “cu, napim ” gibi anlamsız kelimeler.
Yapılan araştırmalara göre küçük yaştan beri agresif kelimelere maruz kalan çocuklar narsistik kişilik bozukluğuna daha yatkın oldukları gözlenmiş.
Bir diğer konu ise; Linç kültürü, bir olayı dakikalar içinde linç edebiliyoruz, dakikalar içinde yere göre sığdıramıyoruz. Genelde grupların dolduruşuna gelen bir kitle. Belli kişi, gruba linç girişimi. Genelde twitter’ da olan bir olay her yere yayılıp linç ediliyor. Karşıdaki kişi ne yapmış, ne yapmamış, olay ne bunların hiçbirine bakılmıyor sürü psikoloji ile hareket ediliyor.
Hiç İyi Yanı Yok mu?
Tabi iyi yanları var. Bilgiye ulaşma kolaylığı bunların en büyük örneği ama benim değineceğim konu eleştiri.
Sosyal medyada hepimize katkı sağlayacağı bir yön var; eleştirilerin gerçekliği. Hepimiz sosyal normlara göre yaşayan canlılarız. Karşımızdaki kişiyi eleştirmekte zorlanırız. Örneğin annenizin yaptığı bir yemeğe kötü diye söyleyebilir misiniz? Sıradan bir Türk aile yapısında büyümüşseniz söyleyemezsiniz. Burada sosyal normlar devreye giriyor. İnsan eleştiri yaptığı kişi ile yakınlık derecesine göre bazı şeyleri göz ardı ediyor. Kısaca objektif bir şekilde eleştiremiyor.
Sosyal medyada anonim (kimliği belirsiz) olarak görünen kişiler eleştiri daha rahat yapıyorlar. Kimliği belli olmadığı içim herhangi bir sosyal norma uymaya zorunlu hissetmiyorlar. Yapıcı eleştiri sayısı ülkemizde oldukça az gibi gözükse de eleştirileri olumlu yönde almak bizim elimizde. Hepimiz aciz varlıklarız ve kendimiz ile ilgili kötü şeyleri akılda tutmayız. A kişisi size iyi bir şey söylediğinde onu hatırlarken, B kişi size kötü bir eleştiri yaptığında onu aklımızda tutmayız.
Kısaca klişe ama bilinçli şekilde sosyal medya kullanmayız. Her şeye doğru yada her şeye yanlış gözüyle değil, araştırıp bilgi edinerek doğruyu bulmalıyız. Kullandığımız platformlardaki içerikleri bilinçli bir şekilde tüketmeliyiz.
