Özellikle sonbahar ve kış aylarında sık görülen Respiratuvar Sinsityal Virüs, her yaş grubunda enfeksiyona neden olabilse de bebekler ve küçük çocuklar açısından daha yakından takip edilmesi gereken bir virüs olduğunu belirten Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Edin Botan, “Burun akıntısı, öksürük, ateş ve halsizlik RSV enfeksiyonunun sık görülen belirtileri arasındadır. Bebeklerde hızlı veya zor nefes alma, göğüste içe çekilme, beslenememe ya da nefes duraklamaları görüldüğünde vakit kaybetmeden tıbbi yardım alınmalıdır” dedi.
Özellikle sonbahar ve kış aylarında sık görülen Respiratuvar Sinsityal Virüs (RSV), her yaş grubunda enfeksiyona neden olabilse de bebekler ve küçük çocuklar açısından daha yakından takip edilmesi gereken bir virüs olarak öne çıkıyor. Çoğu kişide soğuk algınlığına benzer belirtilerle seyreden RSV, bazı çocuklarda alt solunum yollarını etkileyerek bronşiolit ve zatürre gibi ciddi tablolara yol açabiliyor. İstinye Üniversitesi Gaziosmanpaşa Hastanesi’nden Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Edin Botan, RSV enfeksiyonunun belirtileri, bulaşma yolları, risk grupları ve korunma yöntemleri hakkında bilgi verdi. Doç. Dr. Botan özellikle bebeklerde ve küçük çocuklarda solunum yolu enfeksiyonlarına neden olan RSV’nin bazı durumlarda bronşiolit ve zatürre gibi ciddi hastalıklara yol açabildiğini belirtti.
‘RSV BELİRTİLERİ SOĞUK ALGINLIĞIYLA KARIŞTIRILABİLİR’
RSV enfeksiyonunun başlangıçta burun akıntısı, burun tıkanıklığı ve öksürük gibi belirtilerle ortaya çıkabildiğini belirten Doç. Dr. Botan, “Hapşırma, ateş, iştahsızlık ve halsizlik de RSV enfeksiyonunda görülebilir. Bazı çocuklarda hastalık hafif belirtilerle atlatılırken bazılarında virüs alt solunum yollarını etkileyebilir. Özellikle bebeklerde belirtilerin ilerleyip ilerlemediğinin ve genel durumun yakından takip edilmesi önemlidir” diye konuştu.
‘KÜÇÜK BEBEKLERDE SOLUNUM GÜÇLÜĞÜ CİDDİYE ALINMALI’
RSV enfeksiyonunun özellikle küçük bebeklerde ağır seyredebildiğine dikkat çeken Doç. Dr. Botan, “Hızlı veya zor nefes alma, nefes alırken göğüs kafesinde içe çekilme, hırıltı ve beslenmede güçlük alt solunum yollarının etkilendiğini gösterebilir. Çok küçük bebeklerde nefes duraklamaları bazen tek belirti olarak ortaya çıkabilir. Dudaklarda morarma, nefes duraklaması veya belirgin beslenememe durumunda acil tıbbi yardım alınmalıdır” dedi.
Altı aydan küçük bebekler, özellikle yenidoğanlar, prematüre doğan çocuklar, kalp veya akciğer hastalığı bulunanlar ve bağışıklık sistemi zayıf kişiler RSV açısından daha yüksek risk taşıyor. İleri yaştaki yetişkinlerde de enfeksiyonun ağır seyredebildiğini dile getiren Doç. Dr. Botan, risk grubundaki kişilerin belirtiler ortaya çıktığında sağlık kuruluşuna başvurmasının önem taşıdığını ifade etti.
‘RSV YAKIN TEMAS VE KONTAMİNE YÜZEYLERLE BULAŞABİLİR’
RSV’nin solunum yolu salgıları ve temas yoluyla yayılabildiğini kaydeden Doç. Dr. Botan, “Virüs, enfekte kişilerin öksürmesi ve hapşırmasıyla yayılan damlacıklar aracılığıyla bulaşabilir. Enfekte kişinin salgılarıyla temas etmek veya virüs bulaşmış yüzeylere dokunduktan sonra elleri göz, burun ya da ağız bölgesine götürmek de bulaşmaya neden olabilir. Bu nedenle özellikle bebeklerin bulunduğu ortamlarda el hijyenine ve hasta kişilerle yakın temasın sınırlandırılmasına dikkat edilmelidir” ifadelerini kullandı.
RSV’nin yalnızca üst solunum yolu enfeksiyonuna neden olmadığını, bazı durumlarda akut bronşiolit ve zatürre gibi hastalıklara da yol açabildiğine değinen Doç. Dr. Botan, virüsün astım ve kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) bulunan kişilerde mevcut solunum yolu şikâyetlerini de ağırlaştırabileceğini söyledi.
‘RSV TEDAVİSİNDE BELİRTİLERİ HAFİFLETMEYE ODAKLANILIYOR’
RSV enfeksiyonunun çoğu vakada özel bir antiviral tedavi gerektirmediğini belirten Doç. Dr. Botan, “Tedavide temel amaç yeterli sıvı alımını desteklemek, burun tıkanıklığını hafifletmek ve çocuğun genel durumunu takip etmektir. Ağır vakalarda hastanede oksijen ve sıvı desteği gerekebilir. RSV virüs kaynaklı bir enfeksiyon olduğu için antibiyotikler virüsün kendisine karşı etkili değildir; ancak eşlik eden bakteriyel bir enfeksiyon saptanırsa hekim tarafından gerekli tedavi planlanabilir. Özellikle bebeklerde beslenmenin ve solunumun yakından izlenmesi gerekir. Sıvı alamama, belirgin halsizlik ve solunum güçlüğü gibi belirtiler görüldüğünde tıbbi değerlendirme için beklenmemelidir” şeklinde konuştu.
‘EL HİJYENİ VE ORTAMLARIN HAVALANDIRILMASI BULAŞ RİSKİNİ AZALTIYOR’
RSV’den korunmada günlük hijyen alışkanlıklarının önemli rol oynadığını söyleyen Doç. Dr. Botan, “Bebeğe dokunmadan veya beslemeden önce ellerin sabun ve suyla yıkanması, öksürme ve hapşırma sonrasında el temizliğine dikkat edilmesi ve kapalı ortamların düzenli havalandırılması bulaş riskini azaltmaya yardımcı olur. Burun akıntısı, öksürük veya ateş gibi belirtileri olan kişilerin bebeklerle yakın temastan kaçınması, özellikle yenidoğanların kalabalık ortamlardan ve hasta ziyaretçilerden korunması önemlidir. Oyuncaklar ve sık dokunulan yüzeyler düzenli temizlenmeli, bardak, havlu ve emzik gibi kişisel eşyalar ortak kullanılmamalıdır. Bebekler sigara dumanından uzak tutulmalı ve anne sütüyle beslenen bebeklerde emzirmeye devam edilmelidir. Bu önlemler RSV’nin bulaşma riskini azaltmaya yardımcı olsa da tamamen ortadan kaldırmaz” açıklamasında bulundu.
‘RSV’YE KARŞI AŞI VE KORUYUCU ANTİKOR SEÇENEKLERİ BULUNUYOR’
Bebeklerde ağır RSV enfeksiyonu riskini azaltmak için gebelik döneminde uygulanan aşılar ve bebeğe verilen uzun etkili koruyucu antikorlar gibi seçeneklerin bulunduğunu belirten Doç. Dr. Botan, “Gebelikte uygulanan RSV aşısı sonrasında annede oluşan antikorlar plasenta yoluyla bebeğe geçerek doğumdan sonraki dönemde koruma sağlamaya yardımcı olabilir. Nirsevimab gibi uzun etkili koruyucu antikorlar ise özellikle ilk RSV sezonuna giren bebeklerde ağır hastalık riskini azaltmak amacıyla kullanılabilir. Bu uygulamalar aynı yöntem değildir; uygun seçenek, bebeğin yaşı, sağlık durumu ve güncel sağlık otoritelerinin önerileri doğrultusunda hekim tarafından değerlendirilmelidir” dedi.
Koruyucu uygulamaların zamanlamasının ve uygunluğunun ülkelere, ürün bilgilerine ve bireysel sağlık koşullarına göre değişebileceğini söyleyen Doç. Dr. Botan, ailelerin bebeklerini RSV’ye karşı korumak için çocuk hekimlerinden bilgi alabileceklerini ifade etti.
