Sevilmek insanın iç dünyasını genişletir ve yalnızlık duygusunu azalttığı için onu güçlü kılar.
İnsanın ruhunu besleyen bu temel bağ, hayat boyu sürecek gelişim ve öğrenme yolculuğunun da ilk adımıdır. Bu yolculukta bireye rehberlik edecek bir öğretmenin en temel vazifesi ise öğrencilerine okumayı sevdirebilmektir; çünkü okuma alışkanlığını kazanan her öğrenci mutlaka başarılı olacaktır.
Okumanın kazandırdığı bu derinlik, bizi Antik Yunan felsefesinin kurucularından Sokrates’in* o meşhur sözüne götürür: “Bildiğim bir şey varsa o da hiçbir şey bilmediğimdir.”
Bu söz, her ne kadar onun bilgeliğini ve mütevazı yönünü anlatsa da asıl gerçek ifadenin derinliğinde saklıdır. Peki, bu ne demektir? İnsan okudukça ve bilgi sahibi oldukça, mevcut bilgisinin aslında ne kadar yetersiz olduğunu ve birçok konudaki cehaletini fark eder. Yani insan, bilmediğinin bilincine varır.
Öğrendikçe öğrenmesi gereken daha çok şey olduğunu gören birey için bilgi; bir yeterlilik duygusu değil, aksine yetersizlik hissinden doğan ve öğrenmeye olan açlığı tetikleyen bir düşünce eylemidir. Bilgi arttıkça insanın cehaleti ortaya çıkar; bu yönüyle bilgi, insana ışık tutan en önemli rehberdir.
Okuyarak ve sorgulayarak aydınlanan bireylerin oluşturduğu toplumlar ise kaçınılmaz olarak kalkınır. Nitekim yapılan araştırmalar, gelişmiş ülke insanlarının büyük bir çoğunluğunun belirli prensiplere gönülden inanarak uyduğunu göstermektedir. Toplumsal refahı inşa eden bu temel ilkeler başlıca şunlardır.
- Temel ahlaki kurallara tam uygunluk,
- Dürüstlükten ödün vermemek,
- Sorumluluk sahibi ve bilincinde olmak,
- Kanun ve kurallara tam uymak,
- Başkalarının hakkına saygılı davranmak,
- Çalışkanlıktan ödün vermemek,
- Tasarruf ve yatırım araçlarını etkin kullanmak,
- Güçlü bir iradeye sahip olmak,
- Bireysel kimliğin kazanılmış olması.
Bu etkenler gelişmiş ulusların en belirgin ortak özellikleriyken, geri kalmış ülkelerde nüfusun yalnızca çok küçük bir kesiminin bu temel prensiplere uyduğu görülmektedir.
Bireyi ve toplumu bu ilkelere yaklaştıran en güçlü araç yine kitaplardır. Her kitap okura yeni bir pencere açar. Bu, gökyüzüne bir odanın dört ayrı köşesinden bakmak gibidir; okur o güne kadar hiç görmediği yeni bir ufukla tanışır. Ufku genişleyen ve kendini geliştiren insanın çevresiyle kurduğu ilişki de olgunlaşır. İnsana değer vermek onu başarılı kılar; kişi ne kadar çok takdir görürse çevresine karşı o kadar iyimser ve anlayışlı olur. Övülmek ve sevgi görmek, insanın hoşgörülü tarafını daima sıcak tutar.
Sokrates (MÖ 469 – MÖ 399): Atinalı filozof; Antik Yunan felsefesinin kurucularından biridir.
Yazıda yer alan 9 maddelik temel ilkeler alıntı olup şahsıma ait değildir. İnternet ortamında anonim olarak paylaşılan bu maddeler tarafımdan derlenerek metne dahil edilmiştir. Kaynağı kesin olarak bilinmediğinden isim belirtilememiştir. Bu nedenle söz konusu maddelerin özgün kaynağına atıfta bulunamadığım için özür dilerim.
