İzmir’deki Smyrna Antik Kenti’nde yürütülen arkeolojik kazılarda 90 santimetre genişliğinde, 110 santimetre boyunda Roma dönemine ait 1800 yıllık heykel gövdesi bulundu.
Kültür ve Turizm Bakanlığı izniyle İzmir Katip Çelebi Üniversitesi (İKÇÜ) tarafından yürütülen Smyrna Antik Kenti’ndeki kazı çalışmaları, İzmir Büyükşehir Belediyesi, Yaşar Eğitim ve Kültür Vakfı, İzmir Ticaret Odası ve Güzel Enerji Akaryakıt A.Ş. destekleriyle sürüyor. İzmir merkezinde en büyük antik dönem agoralarından biri olan Smyrna Agorası ile Akdeniz’in en büyük tiyatrolarından biri olan Smyrna Tiyatrosu yapılan çalışmalar ile gün yüzüne çıkarılıyor.
Kadifekale’den Kemeraltı’na kadar uzanan ve Büyük İskender tarafından 193 hektarlık alanda kurulan kentte yapılan arkeolojik kazılarla farklı dönemlere ait binlerce obje keşfediliyor. UNESCO tarafından 2020 yılında ‘İzmir Tarihi Liman Kenti’ adıyla oluşturulan miras alanının bir parçası olarak Dünya Mirası Geçici Listesi’ne dahil edilen Smyrna Antik Kenti’nde yapılan kazılarda, belden üst kısmı olmayan eni 90 santimetre boyu ise 150 santimetre olan heykel bulundu.
‘İMPARATOR HADRİANUS’A AİT OLMA İHTİMALİ YÜKSEK’
Çalışmalarla ilgili bilgi veren Kazı Başkanı Prof. Dr. Akın Ersoy, “Özellikle Smyrna Tiyatrosu’nda kazı çalışmalarını devam ettirmekteyiz. Kazılarda pek çok objeye ulaşıyoruz. Birçok heykel ve kabartma parçasına da ulaşıldı. Bunlardan biri ise, araştırma yapmak üzerine kazı evine getirdiğimiz heykel. Fransız meslektaşımız bize heykelin kimliklendirmesinde destek veriyor. Bunun bir imparatora mı tanrıya mı ait olduğu konusunda çalışmalarımız sürüyor. İmparator Hadrianus’a ait olma ihtimali yüksek. Ancak tanrısal bir kimlikse, Zeus’a da ait olabileceğini değerlendiriyoruz. Meslektaşımla aramızdaki tartışmalarda, Büyük İskender’e ait bir heykel de olabileceğini konuştuk. Çünkü Büyük İskender, İzmir’in kurucularından. Bayraklı Smyrna’sı, merkezi Konak Kadifekale ve Kemeraltı arasındaki yamaçlara taşındı. Dolayısıyla Büyük İskender’e ait olabileceğini de değerlendirmekteyiz. Çalışmalarımızı bu çerçevede sürdürüyoruz” dedi.
‘İNSAN ÖLÇEĞİNİN ÜSTÜNDE BOYUTLARA SAHİP BİR HEYKEL’
Prof. Dr. Ersoy, “Heykelin üst kısmı yok. Dolomit taş malzemeden yapılmış. M.S. 2’nci yüzyılda yapılmış. 1800 yıllık bir eser. Heykelin diğer kısmı da belki kazılarda bulunacaktır. İnsan ölçeğinin üstünde boyutlara sahip bir heykel. Sahne binasında bir nişin içerisinde görkemli bir şekilde durduğunu varsayıyoruz. Heykelin mevcut parçasının genişliği 90 santimetre, boyu ise 110 santimetre” diye konuştu.
‘NADİR RASTLANAN BİR HEYKEL’
Heykelin kimlik araştırmasına destek veren Fransa Louvre Müzesi Heykel Bölümü yöneticilerinden Uzman Ludovic Laugier de “Vücut yapısı nedeniyle heykelin Herkül figürü olduğunu düşündüm. Ancak sonra Zeus heykeli olabileceği ihtimali üzerinde durmaya başladık. Tiyatrolarda gördüğümüz diğer heykeller gibi kaliteli, nadir rastlanan bir heykel. Elindeki Medusa figürü, Zeus için koruma sembolü olarak görülüyor. Oldukça nadir. Avrupa’da birkaç müzede örnekleri var. Özellikle bir tiyatro alanında böyle bir eserin bulunması alışılmadık bir durum” dedi.
