Sağlık Bakanlığı, Türkiye’de 2026 yılında 9,6 milyon diyabet taraması yapıldığını, 376 bin vatandaşa diyabet tanısı konularak düzenli izlemlerinin başlatıldığını açıkladı.
Bakanlıktan yapılan açıklamada, “Halk arasında ‘şeker hastalığı’ olarak bilinen diyabet, vücudun insülin hormonunu yeterince üretememesi veya etkili kullanamaması sonucunda kandaki şeker seviyesinin yükselmesiyle ortaya çıkan kronik bir hastalıktır. Tip 1, Tip 2 ve gebelik döneminde görülebilen üç temel tipi bulunmaktadır. Tip 1 diyabet genellikle çocukluk veya gençlik döneminde başlamakla birlikte her yaşta görülebilmekte ve vücudun yeterli insülin üretememesiyle ortaya çıkmaktadır. Diyabet vakalarının yüzde 90’dan fazlasını oluşturan Tip 2 diyabet ise vücudun insülini etkili kullanamaması veya yeterli miktarda üretememesi nedeniyle gelişmekte ve çoğunlukla belirti vermeden ilerlemektedir” denildi.
‘HER 10 DİYABETLİDEN 4’Ü HASTALIĞINI BİLMİYOR’
Dünyada 589 milyon yetişkinin diyabetle yaşadığı belirtilerek, “Diyabetli her 10 kişiden 4’ü hastalığını bilmeden yaşamını sürdürmektedir. Diyabet hastalığının kontrol altına alınamaması halinde yüksek kan şekeri düzeyi hayati organları etkileyebilmekte ve zaman içerisinde kalıcı hasarlar oluşturabilmektedir. Çocuklarda çok su içme, sık idrara çıkma, devamlı uyku hali, açıklanamayan kilo kaybı, halsizlik ve bulanık görme Tip 1 diyabetin belirtileri arasında yer almaktadır. Tip 2 diyabette fazla kilo, obezite, hareketsiz yaşam, sağlıksız beslenme, ailede diyabet öyküsü ve ileri yaş risk faktörleri arasındadır. Bakanlığımız tarafından diyabetin erken tanısı ve düzenli takibi amacıyla aile hekimliklerinde tarama ve izlem çalışmaları yürütülmektedir. Hastalık Yönetim Platformu (HYP) üzerinden gerçekleştirilen çalışmalar kapsamında, 2026 yılında 9,6 milyon diyabet taraması yapılmıştır. Taramalar sonucunda 376 bin vatandaşımıza diyabet tanısı konularak düzenli izlemleri başlatılmıştır” ifadelerine yer verildi.
2026 yılında aile hekimleri tarafından yaklaşık 8,2 milyon izlem gerçekleştirildiği aktarılan açıklamada, “Bakanlığımız tarafından, diyabetle yaşayan bireylerin hastalıklarını tanımaları ve tedavi süreçlerini doğru yönetebilmeleri amacıyla Diyabet Okulu programı yürütülmektedir. Ülke genelinde bulunan 291 diyabet okulunda; diyabet tanısı bulunan bireyler ve hasta yakınlarına yönelik hastalık yönetimi, sağlıklı beslenme, ilaç ve insülin kullanımı, kan şekeri takibi ve fiziksel aktivite ve benzeri eğitimler verilmektedir. Hekim, diyabet hemşiresi, diyetisyen, psikolog, eczacı ve sosyal çalışmacıların görev aldığı diyabet okullarında eğitimler; katılımcıların ihtiyaçlarına göre planlanmakta, bireysel ve interaktif yöntemlerle desteklenmektedir. Bu kapsamda 2026 yılında diyabet okullarında 5 binden fazla eğitim düzenlenmiş, 50 binden fazla kişi bu eğitimlerden yararlanmıştır” denildi.
‘52 BİNDEN FAZLA KİŞİYE EĞİTİM VERİLDİ’
Açıklamada ayrıca, şu bilgilere yer verildi:
“Bakanlığımıza bağlı 334 sağlık tesisinde hizmet veren diyabet polikliniklerinde ise diyabetli bireylere hastalıklarını yönetebilmeleri amacıyla kişiye özel eğitimler verilmektedir. Hekim tarafından yönlendirilen hastalara yönelik eğitimlerde; insülin enjeksiyonunun doğru uygulanması, kan şekeri takibi, karbonhidrat tüketimi ve kan şekeri düşüklüğü veya yüksekliği durumunda yapılması gerekenler gibi konular ele alınmaktadır. Bu kapsamda ise 2026 yılında 52 binden fazla kişiye diyabet eğitimi verilmiştir. Diyabetin önlenmesi ve kontrol altında tutulması için sağlıklı beslenmeye özen gösterilmeli, düzenli fiziksel aktivite yapılmalı, sağlıklı vücut ağırlığı korunmalıdır. Diyabet risk grubunda bulunan vatandaşlar, belirti beklemeden aile hekimlerine başvurmalı ve taramalarını yaptırmalıdır. Diyabet tanısı bulunan vatandaşların ise tedavi ve kontrollerini aksatmamaları; göz ve böbrek sağlığını korumak, diyabetik ayak gelişimini önlemek için önem taşımaktadır.”
