İzmir’de, 15 Kasım Dünya Prematüre Günü kapsamında düzenlenen etkinlikte, erken doğumla dünyaya gelen bebeklerin yaşam mücadelesi ve ailelerinin yaşadıkları süreçler anlatıldı.
Tüp bebek tedavisiyle 15 yıl sonra ikiz annesi olan Elveda Uygeç (34), 31 hafta 6 günlük doğan bebeklerinin 55 gün yoğun bakımda kaldığını belirtirken, 860 gram doğan Ela’nın annesi Nilgün Alkan (35), “Mucizemize olan inancımızı ve umudumuzu hiçbir zaman kaybetmedik” dedi. Yenidoğan Ünitesi İdari Sorumlusu Prof. Dr. Şebnem Çalkavuz ise yardımcı üreme teknikleri ve anne olma yaşının gecikmesinin prematüre doğum oranlarındaki artışta etkili olduğunu söyledi.
İzmir Dr. Behçet Uz Çocuk Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde, 15 Kasım Dünya Prematüre Günü kapsamında farkındalık etkinliği düzenlendi. Prematüre bebeklerin yaşam mücadelesine dikkat çekmek ve ailelere destek olmak amacıyla gerçekleştirilen etkinlikte, yenidoğan döneminde koku ve dokunmanın önemi, ten tene temasın gücü ve prematüre bebeklerin hikayeleri paylaşıldı. Programın sonunda ailelerle birlikte pasta kesildi. Etkinlikte konuşan Sağlık Bilimleri Üniversitesi (SBÜ) İzmir Dr. Behçet Uz Çocuk Hastalıkları ve Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Yenidoğan Ünitesi İdari Sorumlusu Prof. Dr. Şebnem Çalkavuz, Dünya Prematüre Günü’nün bu yıl itibarıyla Dünya Sağlık Örgütü tarafından özel günler kapsamına alındığını belirtti.
Prematüre doğumun küresel bir sağlık sorunu olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Çalkavuz, “Prematüre doğum dünyada global bir sorun olarak karşımıza çıkıyor. Çünkü beraberinde çok ciddi bir sağlık altyapısı, bakım hizmetleri ve uzun dönemde de izlem gerektiren bir süreç barındırıyor. Bu farkındalık günü; öncelikle prematüreliğin önlenmesi, ardından da bebeklere bilgi, emek ve şefkatle verilen bakımın ve sağlık personelinin emeklerinin göz ardı edilmediğini göstermek için düzenleniyor” ifadelerini kullandı.
Ölümlerin en büyük nedeni prematürelik
Prof. Dr. Çalkavuz, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Artık yardımcı üreme tekniklerinin de devreye girmesiyle beraber çok sayıda prematüre bebek dünyaya geliyor ve ölümlerin en büyük nedeni prematürelik. Hayatta kalan bebeklerde de ciddi sekeller (Bir hastalıktan sonra yerleşip kalan işlev veya doku bozukluğu) oluşabiliyor. Arzu ettiğimiz şey, bebekleri hem yaşatmak hem de kaliteli bir yaşam sürmelerini sağlamak. Bu nedenle uzun dönem gelişimsel bakım izlemlerinin iyi bir şekilde yapılması ve gerekli desteklerin verilmesi gerekiyor.” Prematüre doğumlardaki artışın birçok nedene bağlı olduğunu belirten Prof. Dr. Çalkavuz, “Bu nedenlerden bazıları yardımcı üreme teknikleri ve anne olma yaşının gecikmesidir. Geç anne olanlarda sağlık problemleri daha fazla olabiliyor ve buna bağlı olarak bebekler prematüre doğabiliyor” dedi.
Anne sütü bizim kırmızı çizgimiz
Hastanenin Başhekimi Prof. Dr. Dilek Orbatu ise multidisipliner bir anlayışla hareket ettiklerini ifade edip, “Ekip olarak tam bir iş birliği içerisinde hem hocalarımızla hem eğitim yönüyle hem de sağlık bakım hizmetleri yönüyle ailelerimizle iç içe hareket ediyoruz. Dünya çapında kabul edilmiş verilerin ve bilimin ışığında bebeklerimizi en doğru şekilde büyütmeye, bir an önce aileleriyle buluşturmaya hazırlıyoruz. Anne sütü bizim kırmızı çizgimiz, hatta siyah çizgimiz. Anne sütüne bir an önce kavuşmalarını sağlayabilmek için onları destekleyici uygulamaları yoğun bakımlarımızda hayata geçirmiş durumdayız. Bu da bizim için gerçekten kıvanç verici bir durum. Sağlıklı bir biçimde bebeklerimizin ailelerine kavuşup güzel günlere umutla yürümelerini sağlıyoruz” açıklamasında bulundu.
15 yıl sonra gelen ikizler
Tüp bebek tedavisiyle 15 yıl sonra anne olan Elveda Uygeç ise ikizleri Metehan ve Alihan’ın 31 hafta 6 günlükken sezaryenle dünyaya geldiğini belirterek, “Bebeklerim Metehan ve Alihan, 15 yıl sonra 31 hafta 6 günlükken sezaryenle dünyaya geldiler. Behçet Uz Hastanesi Yenidoğan Ünitesi’nde 55 gün küvözde kaldılar. Sağlık durumları iyiydi, sadece büyümeleri beklendi. Doktorlarımız ve hemşirelerimiz çok güzel ilgilendiler, bebeklerimizi büyütüp bize teslim ettiler. Zaten riskli bir gebelik geçirmiştim, çok yıpratıcı bir süreçti. 55 gün boyunca kaybetme korkusu hiç bitmedi. Çok şükür şimdi iyiyiz” dedi.
Hiçbir zaman umudumuzu kaybetmedik
Kızı Ela’nın 860 gram ağırlığında ve 28 haftalık dünyaya geldiğini belirten Nilgün Alkan ise yaşadıklarını şu sözlerle anlattı: “Rahatsızlandığım için bir ay hastanede yattım, ardından doğum gerçekleşti. Ela, 28 haftalık dünyaya geldi. Kızım 3 ay yoğun bakımda kaldı. Bu benim 6’ncı hamileliğimdi, daha önce 4 kaybım vardı. Ela, yaşayan ikinci çocuğum. Yüksek tansiyon hastasıydım ve suyum erken geldiği için doğum erken oldu. Evde bir kızım daha vardı. Eşimle birbirimize çok destek olduk. Çok erken doğduğu için kaybetme riskimiz vardı ama mucizemize olan inancımızı ve umudumuzu hiçbir zaman kaybetmedik. Ağladığımız günler oldu ama başardık”
Günlerce öldük öldük dirildik
Oğlu Alper’in 28 haftalık ve 740 gram ağırlığında dünyaya geldiğini belirten baba Ali Sönmez ise 6,5 ay süren yoğun bakım sürecini anlattı. Alper’in 30 Ocak’ta 2 yaşına gireceğini söyleyen Sönmez, “6,5 aylık zorlu bir yoğun bakım sürecimiz oldu. Doğumdan sonra ödemini atınca kilosu 600 grama kadar düştü. Nisan ayında ameliyat olması gerekti ve sevkle Şehir Hastanesi’ne gittik. Ameliyatın ardından yoğun bakım sürecimiz temmuz ayına kadar devam etti. Taburcu olduktan sonra kontrollerimiz sürdü. Akranlarına göre 3 ay geriden geliyor, yapamadığı şeyler var ama konuşuyor ve yürüyor. Baba olarak her gün öldük öldük dirildik ama doktorlarımızın ve hemşirelerimizin emeği çok büyük, hepsinden Allah razı olsun” ifadelerini kullandı.
Ten tene temasın önemi
Etkinlikte sunum yapan Hemşire Betül Yıldız Özdemir de prematüre bakımında ten tene temasın (kanguru bakımı) önemine dikkat çekti. Özdemir, pahalı ekipman gerektirmeden uygulanan bu yöntemin bebeklerin klinik açıdan stabilitesini sağladığını, enfeksiyon ve mortalite riskini ciddi oranda düşürdüğünü belirtti. Özdemir, birimlerinde ailelerle iş birliği içinde kanguru bakımını titizlikle sürdürdüklerini kaydetti.
