CHP Genel Başkan Yardımcısı Sezgin Tanrıkulu, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi tarafından yanıtlanması istemiyle TBMM Başkanlığına soru önergesi verdi.
CHP Genel Başkan Yardımcısı Sezgin Tanrıkulu’nun soru önergesi şöyle;
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA
Aşağıdaki sorularımın İçişleri Bakanı Sayın Mustafa ÇİFTÇİ tarafından Anayasa’nın 98’inci ve İçtüzüğün 96’ncı maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Polis Haftası kapsamında Emniyet Teşkilatı personelinin özlük hakları, çalışma koşulları, intihar vakaları ve insan hakları ihlalleri iddiaları hakkında
Her yıl kutlanan Polis Haftası, toplum güvenliğini sağlamakla görevli emniyet personelinin fedakârlıklarının hatırlandığı bir dönem olmasının yanı sıra; aynı zamanda bu personelin karşı karşıya olduğu yapısal sorunların görünür kılınması açısından da önemli bir fırsat sunmaktadır.
Son yıllarda Emniyet Teşkilatı bünyesinde görev yapan polis memurlarının çalışma koşulları, uzun mesai saatleri, angarya niteliğindeki görevler, liyakat tartışmaları, özlük haklarına ilişkin eksiklikler ve özellikle artan intihar vakaları kamuoyunda ciddi endişelere yol açmaktadır.
Basına ve sivil toplum kuruluşlarına yansıyan verilerde, polis intiharlarının dikkat çekici düzeyde arttığı; bu vakaların önemli bir kısmında ağır çalışma koşulları, psikolojik baskı, mobbing, ekonomik sorunlar ve aile bütünlüğünün bozulması gibi faktörlerin etkili olduğu ileri sürülmektedir. Bununla birlikte, intihar eden bazı polis memurlarının geride bıraktığı mektuplarda (özlü kağıtları) yaşadıkları kurumsal baskı, borç yükü ve psikolojik yıpranmışlığa dikkat çektikleri iddia edilmektedir.
Öte yandan, polis memurlarının özlük haklarına ilişkin talepleri arasında yer alan 3600 ek gösterge düzenlemesi, görevde yükselme ve kariyer imkanları, tayin ve yer değiştirme süreçlerindeki keyfiyet iddiaları, aile birliğinin korunmasına yönelik yetersizlikler ve sosyal hakların sınırlılığı gibi konular uzun süredir çözüm beklemektedir.
Ayrıca, görev koşulları nedeniyle yüksek stres altında çalışan emniyet personelinin hem kendi haklarının korunması hem de vatandaşlara yönelik uygulamalarda insan haklarına uygun davranılmasının sağlanması, demokratik hukuk devleti ilkesinin temel gerekliliklerinden biridir. Bu bağlamda, emniyet teşkilatı içerisinde yaşanan yapısal sorunların, zaman zaman vatandaşlara yönelik hak ihlalleriyle de bağlantılı olduğu yönünde değerlendirmeler yapılmaktadır.
Bu çerçevede;
1. Son 10 yıl içerisinde Emniyet Teşkilatı bünyesinde görev yapan polis memurlarının intihar vakalarının yıllara göre sayısı nedir? Bu vakalara ilişkin Bakanlığınızca hazırlanmış detaylı istatistiksel analiz bulunmakta mıdır?
2. İntihar eden polis memurlarının geride bıraktığı mektuplar (özlü kağıtları) incelenmiş midir? Bu metinlerde öne çıkan ortak sorun başlıkları nelerdir? Bu tespitler doğrultusunda herhangi bir idari veya yapısal önlem alınmış mıdır?
3. Polis memurlarının çalışma saatleri, fazla mesai yükü ve dinlenme haklarına ilişkin mevcut uygulamalar nelerdir? Bu uygulamalar uluslararası çalışma standartlarıyla uyumlu mudur?
4. Emniyet teşkilatı bünyesinde mobbing, amir baskısı ve kurumsal psikolojik şiddet iddialarına ilişkin Bakanlığınıza son 5 yılda kaç başvuru yapılmıştır? Bu başvuruların kaçı hakkında işlem tesis edilmiştir?
5. Polis memurlarının ruh sağlığının korunmasına yönelik psikolojik destek, danışmanlık ve rehabilitasyon hizmetleri yeterli midir? Bu hizmetlerden yararlanan personel sayısı nedir?
6. 3600 ek gösterge düzenlemesinden yararlanamayan veya kısmen yararlanan emniyet personeline ilişkin Bakanlığınızın yeni bir düzenleme çalışması bulunmakta mıdır?
7. Tayin ve yer değiştirme süreçlerinde şeffaflık ve liyakat esaslarının sağlanmasına yönelik hangi kriterler uygulanmaktadır? Keyfi uygulamaların önlenmesi için bağımsız bir denetim mekanizması bulunmakta mıdır?
8. Aile birliğinin korunması kapsamında eş durumu tayini, çocukların eğitim durumu ve sağlık gerekçeleri dikkate alınarak yapılan yer değişikliği taleplerinin kabul ve ret oranları nedir? Ret gerekçeleri nelerdir?
9. Polis memurlarının barınma, kira, ulaşım ve sosyal yaşam koşullarına ilişkin olarak büyükşehirlerde yaşanan ekonomik zorlukların giderilmesine yönelik Bakanlığınızın yürüttüğü herhangi bir destek programı var mıdır?
10. Emniyet teşkilatı personelinin sendikal hakları, örgütlenme özgürlüğü ve mesleki temsil mekanizmaları bakımından mevcut durum nedir? Bu alanda iyileştirme yapılması planlanmakta mıdır?
11. Emniyet personelinin maruz kaldığı ağır çalışma koşullarının, vatandaşlara yönelik muamelede zaman zaman insan hakları ihlallerine yol açtığı yönündeki iddialar Bakanlığınızca değerlendirilmekte midir? Bu kapsamda son 5 yılda kolluk görevlileri hakkında açılan hak ihlali ve kötü muamele soruşturmalarının sayısı nedir?
13. Polis memurlarının görev yükünün azaltılması, personel sayısının artırılması ve çalışma koşullarının iyileştirilmesine yönelik kısa, orta ve uzun vadeli bir reform planı bulunmakta mıdır?
14. Polis intiharlarının önlenmesine yönelik olarak özel bir eylem planı hazırlanmış mıdır? Hazırlanmış ise bu planın içeriği ve uygulama sonuçları nelerdir?
15. Polis Haftası vesilesiyle, emniyet personelinin ekonomik, sosyal ve psikolojik sorunlarının bütüncül biçimde ele alınmasına yönelik yeni bir yasal veya idari düzenleme yapılması planlanmakta mıdır?
