Çevre Mühendisi Prof. Dr. Mustafa Öztürk, “Müsilaj kirliliğin bir habercisidir. Deniz beni temizleyin diye bağırıyor” diye konuştu.
Marmara Denizi 2021 yılında ektkili olan müsilaj Beykoz kıyılarında da görülüyor. O dönemde özellikle Mayıs ve Haziran aylarında, deniz yüzeyini kaplayan müsilaj tabakaları gözlemlendi. Geçtiğimiz günlerde Beykoz Sahili’nde deniz yüzeyinden rastlanan müsilaj yeniden aynı sorunların yaşanıp yaşanmayacağına dair endişe uyandırdı.Marmara Bölgesi’nde sıcaklıkların artmaya başladığını dile getiren Çevre Mühendisi Prof. Dr. Mustafa Öztürk “Bundan sonraki süreçte önce denizin dibinde oluşuyordu; şimdi artık denizin yüzeyinde bu kirliliği sık görebiliriz.Marmara Havzası’ndaki bütün belediyeler atık sularını ileri kademe arıtacaklar. Bunlardan en önemlilerinden biri, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin atık suları.” diye konuştu.
‘MARMARA DENİZİ OKSİJENSİZLEŞMEYE BAŞLAR’
Öztürk, Marmara Denizi’ndeki oksijenin azaldığına dikkat çekerek, “Müsilajın oluştuğu yerlerde yüzeyde havadan deniz ortamına oksijen transferi önlenir. Marmara Denizi yavaş yavaş oksijensizleşmeye başlar. Karadeniz’den gelen oksijenli su, Marmara’ya az oksijenli halde gelmeye başlar. Bu da Marmara Denizi için çok tehlikeli bir durumdur. Müsilaj oluşan bölgelerde, özellikle yüzeyi kapladığı için artık deniz ortamlarında karbon yutak alanı olmak yerine karbon salım alanına, yani karbon salınan alanlara dönüşür. Bu da denizlerimiz için İstanbul ve Marmara Denizi için tehlikeli bir durumdur” diye konuştu.
‘BALIK AĞLARINI TEMİZLEMEK ÇOK MALİYETLİ’
Müsilajın balıkçılığı olumsuz etkilediğini ifade eden Öztürk, “Balıkçılar için balık ağları ciddi çamur gibi müsilajla kaplanır. Bu balık ağlarını temizlemek, tekrar eski hâline getirmek çok maliyetli, çok zor ve meşakkatlidir. Bu sebepten dolayı bu sene balıkçılar erken tatil etmişlerdir müsilaj yüzünden.Kirliliğin temel nedenlerinden birinin atık sular olduğuna da değinen Öztürk, “Evsel atık sular ve sanayi atık suları ileri kademe arıtılmadan deşarj edildiği için Marmara Denizi’ne ve Boğazlara deşarj edildiği için bu sular, azot ve fosfor bakımından kirlilik yükü yüksek atık sular taşır.” dedi.
‘YÜZEYDE GÖRÜLMEYE BAŞLADI’
Öztürk, müsilajın sadece deniz dibinde değil yüzeyde de gözlemlendiğine dikkat çekerek, “Bundan sonraki süreçte önce denizin dibinde oluşuyordu; şimdi artık denizin yüzeyinde bu kirliliği sık görebiliriz.” diye konuştu.Sıcaklıkların etkisine de değinen Öztürk, “Bütün bunların etkili olduğu parametre sıcaklıktır. Hava sıcaklığı normalin üzerinde seyrederse, deniz suyu sıcaklığı da normalin üzerinde seyrederse müsilaj oluşmaya devam eder. Özellikle müsilajın oluştuğu yerlerde sıcaklığın yanında PH, çözülmüş oksijen gibi kirleticilerin de mutlaka ölçülmesi gerekiyor. Sadece gördüğün müsilaj veya denizanasıyla bir sonucu net olarak tahmin etmek zordur” ifadelerini kullandı.
‘İLERİ ARITMA ŞART’
Marmara için çözüm önerilerini de sıralayan Öztürk, “Marmara Havzası’ndaki bütün belediyeler atık sularını ileri kademe arıtacaklar. Bunlardan en önemlilerinden biri, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin atık suları. Ön arıtma yapılarak derin deniz deşarjı yapılmakta. Bunun yerine Marmara Havzası’nda, Büyükşehir Belediyeleri dahil olmak üzere bu belediyeler, atık sularını artık ileri kademe arıtmak için gerekli yatırımlarını, gerekli projelerini acilen başlatması lazım. Birinci önemli adım bu, ikincisi, sanayi atık suları. Bu sanayi atık sularının da ileri kademe arıtılması lazım.
Azot fosfor kirliliğinin mutlaka giderilmesi lazım. Üçüncü olarak da, Marmara’yı tehdit eden kirleticilerden biri, yayılı kaynaklar dediğimiz tarımsal kirlilik. Bu kirlilikten dolayı Marmara Denizi yüzde 80 oranında yayılı kaynaklardan dolayı kirletiliyor. Bu Marmara Havzası’nda iyi tarım uygulanması ve Marmara Havzası’nda iyi hayvancılık uygulamasına geçilmediği müddetçe Marmara Denizi müsilajdan kurtulmaz.” dedi.
‘DENİZ MÜSİLAJ DOLU BALIĞA ÇIKAMIYORUM’
Olta balıkçısı Metin Molla, “Turizm, olta balıkçılığı teknem var ve onunla tura çıkıyordum ama kaç aydan beri çıkamıyorum. Deniz müsilaj dolu, balçık dolu. Ağlar çamur içinde, oltalar çamur içinde. Gidişat böyle iyi değil. Körfez’den buraya geldi geriye, buradan aşağı akan bütün müsilaj tekrar yukarı çıkıyor. Nasıl tuvaletteki pisliği topluyorsun, arıtıyorsun; bunu da arıtabilirsin.
Mantıken bir düşünmek lazım. O pisliği arıtıyorsan, bunu da arıtabilirsin makinayla. Geçen sene İzmit tarafında arıtıyorlardı, alıyorlardı. Şimdi almıyorlar” şeklinde konuştu.Balıkçı İbrahim Ethem Kis ise, ” Anadolu Kavağı’nda Rumelikavağı’nda balık tutuyoruz. Oralarda hiç islik yok. Rüzgar yukarıdan ve aşağıdan esti bütün pisliği kaldırdı.Sular bulandı bir de lodos olunca böyle deniz bu hale geliyor” dedi.
