Tedbir kontrol edilemeyen elim hadiselerin önlenmesi için gereken uygulama ya da uygulamalardır. Tedbir için tanım gerekir, tanım için deneyim gerekir, tanımı oluşmayanın tedbiri de mümkün değildir.
İlk cinayetten bu yana tüm tedbirler bu ilerleme ile oluşmuşken bazı yasaların, kuralların gereksinimi de bu sayede oluşmuştur. Var oluşun ilk gününden bu yana kontrol dışı olan olaylar için her devrin kendi tedbirleri alınırken zaman ve evrim bu tedbirleri de güncellemektedir. Ancak güncellenen ya da evrimleşen tek şey bunlar değildi.
Bağışıklık metabolizmanın edindiği hastalık ya da acıları tanımlayarak tekrarını önleme durumudur. Hastalandıkça güçlenmek denebilecek bu durum için birde sürekli kendini yenileyen, gücünü ve şiddetini arttıran hastalıklardan da bahsetmeli. Hastalık kaza olurken tedbiri aşıdır lakin kendini geliştiren bir hastalığı sadece aşı ile aşmak mümkün değildir ve ilaç tedavisi gerekir.
Deneyim edilmemiş herhangi bir doğal afet ile baş etmiyoruz ya da etmedik. Tedbiri bilinmeyen bir hadise ile yüz göz olmadık lakin ahlaki değerlerin esnekliği ile baş etmek ne kadar mümkün olabilirdi. Taraflarımız var, belki taraftarlarımız bile vardır; sen, ben o ve şu olduk hep sistem gereği. Çıkarlar uğruna bölündük, fanatik gibi sağa sola gittik. Geçmişi referans edinebilsek ‘biz’ olmayı becerirdik ve azınlıkta olan rantçı kara lekeleri anmazdık bile. Koca bir felaketin ardından, taraf zihniyetleri savururken ben ve sen söylemlerini, biz olalım diyenlerin taraflı zihniyetleri eleştirmesi de farksızdı.
Birinin çöpü başkasının zenginliği olabilir ancak birinin ahı başkasının kazancı olmamalıydı. Mezar soygunculuğu denebilecek bu durum için yorum yapmaktan uzak durmak isterken varlığını kabul etmiyorum. Uzaktan bağlantıların söylemlerini ve acılarımızı paylaştığına inanmak istiyoruz, eleştirileri ile ilk günden acımızı yok sayanları istemiyoruz.
Birlikte kaybettiğimizi kabul edersek birlik ile yeniden inşaa etmek mümkündür.
Geçmiş hadiseleri vefasızlık ile unutmak tedbirlerimizi yetersiz ve etkisiz kılmış yeni bir facianın pençesine atmıştır. Bizi öldürecek silahları kendimiz imar edip kendimiz satın almışız. Tedbirimiz olmalı şimdi; ucuz diye eksiklere göz yummamak ve kazancı fazla diye dayanıklılıktan ödün vermemek.
