Süleyman Demirel Üniversitesi (SDÜ) Tıp Fakültesi’nden Dr. Öğretim Üyesi Merve Erçelik, hava kirliliğinin solunum yolu, deri, kalp damar, beslenme ve üreme sistemi gibi birçok hastalığa neden olduğunu söyledi. Erçelik, “Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, son yıllarda gerçekleşen ölümlerin yüzde 24’ü hava kirliliğinden oldu” dedi.
Türk Toraks Derneği Çevre Sorunları ve Akciğer Sağlığı Çalışma Grubu’nun, Türkiye’de hava kirliliği üzerine yaptığı çalışmayı yürüten ekipte yer alan SDÜ Araştırma ve Uygulama Hastanesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı’ndan Dr. Öğretim Üyesi Merve Erçelik, ülkedeki hava kirliliği verilerini değerlendirdiklerini açıkladı. Erçelik, konuşmasında, “Hava kirliliği özellikle kalp-damar hastalıklarına çok fazla neden olabiliyor. Tabii ki bunun için toplumsal önlemler alınması gerekiyor ama bizim bireysel olarak alabileceğimiz önlemler de var” dedi.
HAVA KİRLİLİĞİ HARİTASI
Kentlerdeki hava kirliliğinden söz eden Erçelik, 2023 yılı hava kalitesi açısından ülke verilerini değerlendirdiklerini ifade ederek, “Ulusal Hava Kalitesi İzleme Ağı’ndan yıllık verileri indirdik ve ülkemizin hava kirliliği haritasını oluşturduk. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, partikül madde (PM) için yıllık olarak 15 miligram/metreküpün üzerinde kirli hava solunması sağlığa zararlı. Biz de bu limit değeri kullandık. Bu limit değer üzerinde ülkemizi değerlendirdik. Ülkemizde maalesef tüm şehirlerde hava kirliliği söz konusuydu. Tüm şehirlerin değerleri PM açısından 15 miligram/metreküpün üzerinde. Hava kirleticileri sadece PM değil. Ozon, sülfür dioksit, nitrik oksitler bunların hepsi hava kirliliğini oluşturuyor. Ancak PM’lerin sağlığa, solunum yolu hastalıklarına etkileri açıkça gösterildiği için PM’yi çalışmak istedik” dedi.
ISPARTA’DA KİRLİLİK NORMALİN 2 KATI
Isparta’da 2021 yılında 36, 2022 yılında 31, 2023 yılında da 27 mikrogram/metreküp değeriyle DSÖ’nün 15 miligram/metreküp değerinin 2 katı veri ölçüldüğünü kaydeden Erçelik, kentte yaşayanların kirli hava soluduğunu söyledi. Hava kirliliğinin sadece solunum yolu hastalıklarını etkilemediğini anlatan Erçelik, “Kalp damar hastalıkları, gastrointestinal (beslenme sistemi), deri, üreme sistemi hepsini etkiliyor ve hastalıklara neden oluyor. Biz göğüs hastalıkları özelinde, akciğer sağlığı açısından astımlı hastaların atak yaşamalarına, KOAH’a, akciğer kanserine neden olabiliyor. O yüzden hava kirliliğinin farkında olmalıyız ve bunu önlemeye çalışmalıyız” ifadelerini kullandı.
Merve Erçelik, hava kirliliğini azaltmak için alınacak tedbirlere değinerek, “DSÖ verilerine göre, son yıllarda gerçekleşen ölümlerin neredeyse yüzde 24’üne bu iç ve dış ortam hava kirliliği neden oldu. Bizim de hastalıklarımızın nedenini hava kirliliği oluşturuyor. Kişisel araç kullanmak yerine toplu taşıma araçlarını kullanabiliriz. Isınma sırasında kullandığımız maddelerin kalitesine dikkat edebiliriz. Özellikle yaz aylarında anız yakma hava kirliliğine neden oluyor. İç ortamın hava temizliğine dikkat edelim. Havamızı kaliteli tutmaya, hava kirliliğini önleme, iklim değişikliğine karşı durmaya, gelecek nesiller için gerekli önlemleri almamız gerekiyor” diye konuştu.
