Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu’nda grubu bulunan tüm siyasi partilerin ortak önerisiyle; Şanlıurfa ve Kahramanmaraş’taki okullarda yaşanan saldırılara ilişkin araştırma komisyonu kuruldu.
TBMM Genel Kurulu, doğum izni ve sosyal medyaya 15 yaş düzenlemesini de içeren, ‘Sosyal Hizmet Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi’ni görüşmek üzere Meclis Başkanvekili Celal Adan başkanlığında toplandı.
AK Parti’li Hacıoğulları Genel Kurul’da Okul Zili Çaldı
Genel Kurul’da gündem dışı konuşmaların ardından milletvekillerine verilen 1’er dakikalık bölümde söz alan AK Parti İstanbul Milletvekili Yücel Arzen Hacıoğulları elindeki okul zilini çalarak, “Aziz Meclis, bugün buraya sadece konuşmaya değil çocuklarımızı ve milletimizi ayağa kaldırmaya geldim. Kahramanmaraş acımız büyük ama bu milletin geleceği korkuya teslim edilemez. Zil çaldı; Hababam Sınıfı’ndaki Hafize Ana gibi sizi derse, korkularımızı yenmeye çağırıyorum. ‘Korkma’ diyen Mehmet Akif’e, ‘Korkmuyoruz’ diye cevap vermeye, kahraman Ayla Kara hoca gibi Yusuf Tekin hocamız da sizi derse çağırıyor; duymuyor musunuz? ‘Kim var?’ diye yoklama yapıyor. Zil çaldı. Sorumsuzca suç dağıtma vakti değil şimdi; şimdi çocukları derse çağırma vakti. İki gün sonra 23 Nisan, Atatürk’ün bize ve bütün dünya çocuklarına armağanı. Eğitim durmaz; durmak yok, yola devam. Zil çaldı, haydi Türkiye, haydi, ders başlıyor” ifadelerini kullandı.
Okul Şiddetin Görünür Hale Geldiği Yerdir
Milletvekillerine verilen 1’er dakikalık bölümün ardından grup başkanvekilleri ülke gündemine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Daha sonra tüm siyasi partilerin TBMM Başkanlığı’na sunduğu, ‘Şanlıurfa ve Kahramanmaraş’ta okullarda meydana gelen olaylar ile çocukların dijital ortamlarda karıştıkları riskler ve olumsuz etkilerinin tüm yönleriyle ele alınarak araştırılması, çözüm önerilerinin geliştirilmesi, benzer olayların önlenmesi için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi’ başlıklı ortak önerge üzerine görüşmelere başlandı. Yeni Yol Grup Başkanvekili Bülent Kaya önerge ile ilgili, “Son dönemde eğitim kurumlarında artan şiddet vakaları artık ‘münferit olaylar’ olarak görülemez. Her bir olay bize benzer gerçeği söylüyor: Bir şeyler yanlış gidiyor ve en önemlisi de bu yanlış giden şeyler her geçen gün daha da büyüyor. Şunu açık bir şekilde ifade etmeliyim: Okul şiddetin başladığı yer değil, okul şiddetin görünür hale geldiği yerdir. Peki, okul şiddetin görünür hale geldiği yer ise o şiddet nerede başlıyor? O şiddet evde başlıyor, sokakta başlıyor, ekranlarda başlıyor, sessizlikte başlıyor. Bugün yaşadığımız bu kırılma sadece sosyolojik değil, aynı zamanda ahlaki bir aşınmadır” diye konuştu.
‘Sorumlu Sizsiniz’
CHP İstanbul Milletvekili Suat Özçağdaş ise okul saldırılarını hatırlatarak, “Ayla Kara öğretmen kendini siper etti. Belinay, Furkan, Bayram, Adnan, Yusuf Tarık, Kerem Erdem, Şuranur ve Zeynep orada öldü. Almina’nın durumu çok kritik, Zişan riskli, Osman, Mustafa, Ayşima da yoğun bakımdalar. Bu çocuklardan 4’ü; Furkan, Bayram Nabi, Adnan ve Yusuf Tarık’ın bir whatsApp grubu vardı, ‘Mümin Kardeşler’ ismini koymuşlardı, mümin kardeşler bir daha yazışamayacaklar. Recep Tayyip Erdoğan 20 Mayıs 2014’te, ‘Bu ülkenin Başbakanı olarak açıkça ifade ediyorum ki Dicle’nin kenarında kurdun kaptığı bir koyun bile benim mesuliyetim altındadır’ demişti. 12 yıl sonra diyorum ki; burada defalarca önerge, yasa teklifi vermiş, araştırma komisyonlarında konuşmuş birisi olarak söylüyorum; sorumlusu sizsiniz. Kabul etmediğiniz önergelerle, yasalarla, tekliflerle sorumlusu sizsiniz. Bir ülkede bir bakanın döneminde 29’u çocuk 40 yurttaşımız öldü. Erdemli bir nesil yetiştirecek Yusuf Tekin’e soruyorum, kendi devrinde 40 yurttaşı eğitim alanında ölen bir Bakan için erdemli davranış ne olabilir? Uyarıları dinlemeyen bir Bakan; 9 kere Milli Eğitim Bakanı değiştiren bir Cumhurbaşkanı, Dicle’nin kenarında kurt kaparsa mesuliyet ondaymış” dedi.
Dijital Mecralar Şiddeti, Öfkeyi Ve Saldırganlığı Sıradanlaştırıyor
Yaşanan saldırılar nedeniyle devletin daha dikkatli, ailelerin daha bilinçli, okula daha donanımla ve toplumu daha sorumlu kılması gerektiğini belirten MHP Kahramanmaraş Milletvekili Zuhal Karakoç, “Bu mesele, aile, sağlık, hukuk, dijital güvenlik, kültür, şehir hayatı meselesidir ve nihayetinde milli güvenlik meselesidir. Burada sertlikten önce ferasete ihtiyaç vardır. Yasaktan önce ölçüye, cezadan önce önleyici akla, müdahaleden önce erken uyarıya ihtiyaç vardır. Elbette hukuk işleyecektir, elbette sorumlular hesap verecektir, elbette ihmal varsa ortaya çıkarılacaktır fakat daha derinde, çocuklarımızın hangi dünyada büyüdüğünü, hangi etkilerle karşı karşıya kaldığını, hangi yalnızlık biçimleriyle mücadele ettiğini ve hangi anlam boşluklarına sürüklendiğini de kavramak zorundayız. Yarınlarımızı ve yarınlarımızın sigortası olan evlatlarımızı kuşatma altına alan dijital tehdit, evlatlarımızın masum zihinlerinden tertemiz ruhlarına, sözlerinden davranış kalıplarına sinsice ve sessizce nüfuz etmektedir. Kontrolsüzce yaygınlaşan dijital mecralar, sosyal medya kanalları, şiddeti, öfkeyi ve saldırganlığı sıradanlaştırıp özendiren sanal sohbet odaları melek yüzlü evlatlarımızda telafisi ağır faturalar doğuracak yaralar açmaktadır” değerlendirmesinde bulundu.
Geliyorum’ Diyen Hiçbir Felakete Tedbir Alınmadı
Kuşak değişimlerinin sert olduğunu internet, sosyal medya, oyun platformları ve yapay zekanın vazgeçilmez olduğunu söyleyen İyi Parti Grup Başkanvekili Uğur Poyraz, “Bu konuda sorumluluğu sadece iktidara yüklemek elbette mümkün değil; ‘siyaset, toplum, birey’ demeden hepimiz sorumluyuz. Ancak güç ve yetki yarattığınız tek adam rejimiyle sadece tek bir iradede ve bu iradenin atadığı yürütmede. Öngörüden yoksun bu güç ve yetkiyle ‘geliyorum’ diyen hiçbir felakete tedbir alınmadı. Yaşanan her acıdan sonra ise aklınıza ilk gelen sadece yasak getirmek oldu. Her mecrada defalarca dile getirdik; akran zorbalığı, uyuşturucu, okullarda temizlik, personel, öğretmen, rehberlik yoksunluğu, çocukların gelecek kaygısı, bilinçsiz ebeveynler, şiddet dili, ilham alınan diziler, filmler. Bunların hepsini söyledik, anlattık, konuşulmayan kalmadı. Hepsini siz de biliyorsunuz, hatta bizden çok daha vakıfsınız ama masaya yumruğunuzu vurup milletin vekili gibi davranmak yerine öngörüsüz sekreter bakanlar ve liyakatsiz bürokratların yetersizliklerine kefalet koyup türlü türlü bahanelerle burada savunmaya çalıştınız” ifadelerini kullandı.
Çok Katmanlı Bir Sorunla Karşı Karşıyayız
AK Parti Sinop Milletvekili Nazım Maviş, “Okullarımızda yaşanan silahlı saldırılar sadece iki şehrimizi değil, milletimizin tamamını derinden sarsmıştır. Yaşanan bu olaylar her birimize, bu ülkenin aydınları, akademisyenleri ve siyasetçilerine karşı karşıya kaldığımız sorunu derinlemesine bir şekilde sorgulama ve analiz etme görevi yüklüyor. Meseleyi basit bir indirgemecilikle yalnızca okula, okul güvenliğine hasrederek tartışırsak yanılgıya düşeriz. Okulu, öğretmeni, disiplin sistemimizi elbette sorgulayalım ama aileyi, sosyal çevreyi, sanal ortamları, modernizmin yol açtığı derin psikolojik ve sosyolojik sorunları da bununla birlikte tartışmalıyız. Çok katmanlı bir sorunla karşı karşıyayız. O nedenle, bu sorunu çok katmanlı ve çok boyutlu olarak tartışmalıyız. Bunları tartışırken de her birimiz meseleyi gündelik siyasal çıkar hesaplarına kurban etmeden, herhangi bir siyasi fırsatçılığa düşmeden ortaklaşarak tartışmalıyız. O nedenle bu komisyonun kurulacak oluşunu meselenin bütün boyutlarıyla tartışılmasına fırsat verileceği için çok kıymetli buluyorum. Bu sorun tartışılırken bir eğitim ekosisteminin ürettiği sonuçları bu ekosistemin bütün parçaları üzerinden tartışmalıyız. Sorun sadece okul kapısına X-Ray cihazı kurmak değil okulu, aileyi, toplumu, öğrenciyi ve öğretmeni yani ekosistemi dönüştürmekten geçmektedir” diye konuştu.
Komisyon Kuruldu
Siyasi parti temsilcilerinin yaptığı değerlendirmelerin tamamlanmasının ardından Meclis Başkanvekili Adan, önergeyi oylamaya sundu. Tüm partilerin oyuyla önerge kabul edildi ve araştırma komisyonu kuruldu.
Doğum İzni Ve Sosyal Medya Yaş Düzenlemesi Teklifi'nin 9 Maddesi Daha Kabul Edildi
Araştırma Komisyonu'nun kurulmasının ardından doğum izni ve sosyal medyaya 15 yaş düzenlemesini de içeren, 'Sosyal Hizmet Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi' görüşmelerine geçildi. Görüşmeler sonucunda teklifin 9 maddesi daha kabul edildi. Kabul edilen maddelere göre; eşi doğum yapan devlet memurlarına verilen 10 günlük babalık izin süresi erkek işçilere de verilecek. 'Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu', 'Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanunu', 'Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu'nda yapılan değişiklikle kadın personele sağlanan ücretli doğum sonrası izin süresi 8 haftadan 16 haftaya, toplam ücretli doğum izni süresi 24 haftaya çıkarılıyor.
Kabul edilen bir başka maddeye göre ise cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, reşit olmayanla cinsel ilişki, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti, fuhuş, insan ticareti, kasten öldürme suçlarından haklarında kesinmiş mahkumiyet kararı bulunanlar çocukların yoğun bulunduğu alanlarda hizmet veren yerlerde çalışamayacak. Bu kapsama giren kişilere iş yerlerinin açılması veya işletilmesi için izin ve ruhsat verilmeyecek.
Oyun Platformu Usulüne Uygun Derecelendirilmeyen Oyunları Sunamayacak
Oyun platformları ile ilgili düzenlemeler de yapılıyor. Buna göre oyun platformu usulüne uygun olarak derecelendirilmeyen oyunları sunamayacak ancak derecelendirilmeyen oyunları en yüksek yaş kriterine göre derecelendirmek kaydıyla sunabilecek. Oyun platformu içerik veya yer sağlayıcı olmasından doğan sorumluluk ve yükümlülükleri saklı kalmak kaydıyla, usulüne uygun olarak derecelendirilmeyen içerikleri çıkarmakla yükümlü olacak.
Ayrıca çocukların fiziksel, psikolojik ve sosyal gelişimlerinin dijital ortamdaki zararlı içeriklerden, siber zorbalıktan ve istismardan korunması amacıyla sosyal ağ sağlayıcılarına yükümlülükler getiriliyor. Bu kapsamda sosyal ağ sağlayıcıları 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet vermeyecek. Sosyal ağ sağlayıcı, 15 yaşını doldurmuş çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunma konusunda gerekli tedbirleri alacak. Bu kapsamda alınan tedbirler sosyal ağ sağlayıcının kendi internet sitesinde yayınlanacak.
İçerik Kaldırma Kararını Uygulamayan Sosyal Ağ Sağlayıcılarına Reklam Verilmeyecek
Diğer taraftan sosyal ağ sağlayıcıları ile ilgili düzenlemeler yapılıyor. Bu kapsamda sosyal ağ sağlayıcıları; açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn kontrol araçları sağlayacak. Ebeveyn kontrol araçları ise hesap ayarlarının kontrol edilmesine, satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi ücrete dayalı işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına tabi kılınmasına ve kullanım süresinin izlenmesi ve bu sürenin sınırlandırılmasına ilişkin mekanizmaları hayata geçirecek. Sosyal ağ sağlayıcı, aldatıcı reklamları engelleyici tedbirleri almakla yükümlü olacak.
Türkiye'den günlük erişimi 10 milyondan fazla olan sosyal ağ sağlayıcı, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde verilen kararın gereğini derhal ve en geç bir saat içinde uygulayacak, içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi kararlarına konu yayının kendi internet sitesinde yayınlanmaması hususunda gerekli her türlü tedbiri alacak. Tedbir almayan ağ sağlayıcılarına idari para cezası verilecek. Verilecek ceza sosyal ağ sağlayıcının bir yıl önceki küresel cirosunun yüzde 3'üne kadar idari para cezası verilecek. İdari para cezasını 30 gün içinde ödemeyen sosyal ağ sağlayıcılarına vergi mükellefleri yeni reklam veremeyecek.
Reklam yasağına rağmen 3 ay boyunca ödeme yapılmaması halinde Btk, sosyal ağ sağlayıcının internet bant genişliğinin yüzde 50 daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek.
Genel Kurul Kapandı
