Dünya genelinde hızla yayılan hastalık obeziteden kurtulmak için yapılması gerekenler nelerdir?
Bireylerin fiziksel sağlığı ile birlikte psikolojik ve sosyal yaşamlarını da derinden etkileyen karmaşık bir sağlık sorunu olan obezite dünya genelinde hızla yayılan bir sağlık problemi olarak ortaya çıkıyor. Obezite kalp hastalıkları, diyabet, hipertansiyon gibi birçok ciddi hastalığın temel sebeplerinden biri olarak kabul ediliyor.
Obezite ile mücadelede bir adım daha ileriye giderek, kapsamlı bir tedavi ve destek süreci başlatan Bayındır Sağlık Grubu; beslenme uzmanlarından, endokrinoloji, cerrahi ve psikolojik desteğe kadar geniş bir yelpazede bireysel çözümler sunarak, obeziteyi bütünsel ve multidisipliner bir yaklaşımla ele alıyor.
Obezite, modern çağın en büyük sağlık sorunlarından biri olarak kabul ediliyor. Geleneksel yöntemler olan diyet, egzersiz ve ilaç tedavisi yetersiz kaldığında, cerrahi müdahaleler devreye giriyor.
Bayındır İçerenköy Hastanesi Genel Cerrahi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Köksal Bilgen’e göre, aşağıdaki durumlar cerrahi müdahalenin değerlendirilmesi gerektiğine işaret ediyor:
- Vücut Kitle İndeksi (VKİ) 40’ın üzerindeyse,
- Tip 2 diyabet, hipertansiyon veya kan yağlarında yükseklik varsa,
- Uyku apnesi, alkol dışı yağlı karaciğer hastalığı, reflü, astım, varis, eklem iltihapları veya şiddetli idrar kaçırma gibi sağlık sorunları mevcutsa.
OBEZİTE CERRAHİSİ NASIL ETKİ EDER?
Obezite cerrahisinin temel amacının aşırı kilonun kalıcı olarak azaltılmasını sağlamak olduğunu belirten Prof. Dr. Köksal Bilgen, bu cerrahi müdahalelerin etkilerini açıkladı:
- Mide boyutunu küçülterek yiyecek alımını sınırlamak,
- Sindirimi etkileyerek vücut tarafından emilen kalori miktarını azaltmak,
- Açlık hormonlarını dengeleyerek iştahı kontrol altına almak,
- Hastaların mevcut kilolarının %20-30’unu kaybetmesini sağlamak.
CERRAHİ SEÇENEKLER NELERDİR?
Prof. Dr. Köksal Bilgen, obezite cerrahisinde en sık uygulanan yöntemleri şöyle sıralıyor:
- Gastrik Bypass: Mide ikiye bölünerek küçük kısmı ince bağırsağa bağlanır. Kilo kaybı %20-30 arasında değişir.
- Sleeve Gastrektomi (Tüp Mide): Midenin %75-85’i çıkarılarak dar bir mide tüpü oluşturulur. Sindirim fonksiyonları korunur, kilo kaybı %20-25 seviyelerinde olur.
- Duodenal Switch: Hem mide hem de ince bağırsak üzerinde değişiklikler yapılarak sindirim süreci değiştirilir. Kilo kaybı %30-40’a kadar çıkabilir.
OBEZİTE TEDAVİSİNDE TIBBİ BESLENME YAKLAŞIMI
Obezite, sadece kilo fazlalığı değil, aynı zamanda metabolik ve psikolojik faktörlerin de rol oynadığı karmaşık bir sağlık sorunu. Bayındır İçerenköy Hastanesi Beslenme ve Diyetetik Uzmanı Uzm. Dyt. Şeyda Aydın Yaşar, obezite tedavisinde bireye özel beslenme planlarının önemini vurguladı.
Yaşar, obezite tedavisinde her bireyin sağlık durumu, yaşam tarzı ve beslenme alışkanlıkları göz önünde bulundurularak kişiye özel bir plan oluşturulması gerektiğinin altını çizerek “Obezitenin tipine göre beslenme stratejileri değişebilir. Bu nedenle doğru tanı ve bireysel tedavi planı büyük önem taşır” dedi.
SAĞLIKLI YAŞAM TARZI DEĞİŞİKLİKLERİ İLE BAŞARI MÜMKÜN
Obezite tedavisinde uzun vadeli başarı, sağlıklı yaşam alışkanlıklarının benimsenmesiyle mümkündür diyen Uzm. Dyt. Şeyda Aydın Yaşar tedavi sürecinde yapılması gerekenleri açıkladı:
- Beslenme Planı: Kişiye özel enerji dengesi sağlanarak sürdürülebilir bir beslenme düzeni oluşturulur.
- Fiziksel Aktivite: Hastanın yaşam tarzına uygun egzersiz programları geliştirilir.
- Davranışsal Terapi: Bireyin yemekle ilişkisini düzenlemeye yönelik bilinçli farkındalık ve bilişsel davranış terapileri uygulanır.
EGZERSİZ: SAĞLIKLI BİR YAŞAM İÇİN VAZGEÇİLMEZ BİR ALIŞKANLIK
“Egzersiz, bireyin fiziksel kondisyonunu artırmayı hedefleyen, planlı ve yapılandırılmış bir fiziksel aktivite türüdür” diyen Bayındır İçerenköy Hastanesi Fizyoterapisti Dilek Kösalı, düzenli egzersizin yalnızca fiziksel sağlığı değil, ruhsal ve psikolojik durumu da olumlu yönde etkilediğini belirtti. Egzersiz yapmak, vücut sağlığını korumak ve yaşam kalitesini artırmak için büyük önem taşır diyen Kösalı, düzenli fiziksel aktivitenin faydalarını açıkladı:
- Kronik hastalık riskini azaltır: Kalp hastalıkları, diyabet ve hipertansiyon gibi hastalıkların önlenmesine yardımcı olur.
- İnsülin direncini düşürür: Metabolizmayı destekleyerek kan şekerini dengeler.
- İnflamasyonu azaltır: Vücuttaki CRP seviyesini düşürerek bağışıklık sistemini güçlendirir.
- Ruh sağlığını destekler: Depresyon ve anksiyete seviyelerini azaltarak psikolojik iyilik hali sağlar.
- Kas kuvvetini ve esnekliği artırır: Günlük aktiviteleri kolaylaştırır ve dayanıklılığı artırır.
- Kemik sağlığını güçlendirir: Osteoporoz riskini düşürerek yaşlılıkta kemik kırılmalarını önler.
- Kilo kontrolüne yardımcı olur: Sağlıklı vücut ağırlığının korunmasını sağlar.
- Dengeyi geliştirir: Özellikle yaşlı bireylerde düşme riskini azaltarak hareket kabiliyetini artırır.
- Sosyal bağları güçlendirir: Grup egzersizleri ve sosyal spor aktiviteleri, bireylerin motivasyonunu artırır.
EGZERSİZ SÜRESİ VE YOĞUNLUĞU
Bayındır İçerenköy Hastanesi Fizyoterapisti Dilek Kösalı, haftalık egzersiz süresi ve yoğunluğu konusunda şu önerilerde bulundu:
- Haftada en az 150 dakika orta yoğunlukta fiziksel aktivite (örneğin hızlı yürüyüş veya hafif koşu).
- Haftada en az 75 dakika yüksek yoğunluklu egzersiz (örneğin hızlı koşu veya HIIT antrenmanları).
- Haftada 2-3 gün kuvvet antrenmanı (ağırlık kaldırma veya vücut ağırlığıyla yapılan egzersizler).
OBEZİTE İLE MÜCADELEDE ENDOKRİN UZMANININ ROLÜ
Obezitenin sadece fiziksel bir sağlık sorunu olmadığını, aynı zamanda duygusal ve psikolojik etkileri olan karmaşık bir durum olduğunu belirten Bayındır İçerenköy Hastanesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Ferit Kerim Küçükler, “Kilo yönetimi, sadece bireysel irade meselesi olmayıp, altta yatan sağlık problemlerinin de değerlendirilmesini gerektirir. Birçok kişi, kilo vermekte zorlandığında suçluluk duygusu yaşayabilir veya çevresinden yanlış yorumlarla karşılaşabilir. Oysa obezite, genetik, hormonal, metabolik ve psikolojik faktörlerin birleşimiyle ortaya çıkan bir sağlık sorunudur. Bu nedenle, profesyonel destek almak ve bireye özel bir tedavi süreci oluşturmak büyük önem taşır” dedi.
Obezite Tedavi Süreci
Prof. Dr. Ferit Kerim Küçükler obezite tedavisinin bireyin genel sağlık durumu ve yaşam alışkanlıklarına uygun şekilde planlandığını belirterek, yapılacak planlar hakkında bilgiler verdi:
- Tıbbi Beslenme Tedavisi: Kişiye özel hazırlanan sağlıklı beslenme programları ile kilo kontrolü sağlanır.
- Egzersiz Programları: Yağ yakımını ve kas kütlesini artırmaya yönelik fiziksel aktiviteler önerilir.
- Bilişsel Davranış Terapisi: Yeme alışkanlıklarını değiştirmeye yardımcı psikolojik destek sağlanır.
- İlaç Tedavisi: Uygun hastalarda kilo kaybını destekleyen ilaç tedavileri uygulanabilir.
- Cerrahi Seçenekler: Kilo verme sürecinde gerekli görülen durumlarda bariatrik cerrahi gibi seçenekler değerlendirilebilir.
OBEZİTE VE KİŞİSEL BAKIM: CİLT SAĞLIĞINI KORUMAK İÇİN ÖNERİLER
Bayındır İçerenköy Hastanesi Obezite ve Diyabet Hemşiresi Sevinç Aygün, obezitenin yalnızca kilo artışı ile sınırlı olmadığını, aynı zamanda cilt sağlığı ve kişisel bakım üzerinde de doğrudan etkiler yarattığını belirtti. Obeziteyle mücadelede sağlıklı bir yaşam tarzı kadar, doğru cilt bakımı ve hijyen alışkanlıklarının da büyük önem taşıdığını vurguladı.
OBEZİTE VE CİLT SORUNLARI
Bayındır İçerenköy Hastanesi Obezite ve Diyabet Hemşiresi Sevinç Aygün, obezitenin özellikle cilt kıvrımları ve basınca maruz kalan bölgelerde çeşitli sağlık problemlerine neden olabileceğini belirterek en sık karşılaşılan cilt sorunlarını açıkladı:
- Cilt Kıvrımları ve Enfeksiyonlar: Fazla kilo nedeniyle oluşan deri kıvrımları, mantar ve bakteriyel enfeksiyonlara yatkın hale gelir. İntertriginöz dermatit (intertrigo) adı verilen, deri kıvrımlarında iltihaplanma ile ortaya çıkan rahatsızlık, sıkça görülen bir problemdir.
- Cilt Rengi Değişiklikleri ve Ödem: Aşırı kilo, vücuttaki bazı bölgelerde kan dolaşımını etkileyerek cilt renginde koyulaşma ve ödem oluşumuna yol açabilir.
- Basınç Yaraları: Uzun süre hareketsiz kalan veya fazla kiloya bağlı olarak yatış pozisyonunda basınca maruz kalan bireylerde, özellikle sırt, topuk ve dirsek bölgelerinde bası yaraları gelişebilir.
OBEZİTEYE BAĞLI CİLT PROBLEMLERİNİ ÖNLEMEK İÇİN ÖNERİLER
Obezite ve Diyabet Hemşiresi Sevinç Aygün, cilt sağlığını korumak ve hijyeni sağlamak için dikkat edilmesi gereken noktaları açıkladı:
- Cildin Kuru ve Temiz Kalmasını Sağlayın: Deri kıvrımları arasında hava dolaşımını artırmak ve nemin aşırı birikmesini önlemek için gevşek ve pamuklu giysiler tercih edilmelidir.
- pH Dengeli Ürünler Kullanın: Cildi tahriş etmeyen, alkol ve parfüm içermeyen temizleyicilerle düzenli bakım yapmak, enfeksiyon riskini azaltabilir.
- Nemlendirme Önemlidir: Cilt bariyerini güçlendirmek için dermatolojik olarak test edilmiş, hafif ve yağsız nemlendiriciler kullanılmalıdır.
- Fiziksel Aktivite ile Kan Dolaşımını Destekleyin: Egzersiz yapmak, kan dolaşımını iyileştirerek cilt sağlığını destekler ve cilt dokusunun güçlenmesine yardımcı olur.
- Basınç Yaralarına Karşı Önlem Alın: Özellikle yatan hastalar için düzenli pozisyon değişimi, destekleyici yatak kullanımı ve cildin kuru tutulması önemlidir.
