Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün Milli Mücadele yıllarını, bağımsızlığın kazanılmasını ve Cumhuriyet’in kuruluş sürecini anlatan Nutuk, 8 dildeki özel baskıları, dijital platformda sesli, işaret dilli ve Braille alfabesiyle hazırlanan biçimleriyle erişime sunuldu.
Nutuk Külliyatı Projesinin tanıtımı Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy tarafından yapıldı. Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumunda düzenlenen programa Bakan Ersoy’un yanı sıra Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Başkanı Prof. Dr. Derya Örs ile Atatürk Araştırma Merkezi Başkanı Prof. Dr. Ahmet Kılınç da katıldı. Bakan Ersoy, “Nutuk, milletimizin esarete karşı ayağa kalkışının, bağımsızlığını kazanışının ve kendi geleceğini kendi iradesiyle inşa edişinin sayfalara dökülmüş halidir. Mustafa Kemal Paşa eserinde, Kurtuluş Savaşı yıllarında ülkenin içinde bulunduğu koşulları ortaya koymuş, Kurtuluş Savaşı’nın ve bu savaştan sonra başlayan modernleşme çabalarının hangi koşullarda gerçekleştiğini ayrıntılı bir şekilde, belgelere dayalı olarak anlatmıştır” dedi.
Farklı bölümler arası geçiş
Bakan Ersoy, Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığı tarafından 2025 yılında hazırlanan Nutuk Külliyatı projesinin, Nutuk’un yabancı dillerdeki baskılarının tükenmek üzere olması sonrasında gündeme geldiğini söyleyerek, “Bu doğrultuda hazırlanan nutuk.gov.tr adresli internet platformunda erişime açılmıştır. Platformumuzda Nutuk, özgün diliyle bugünkü Türkçe ve İngilizce olarak okuyabilmek mümkün olmaktadır. Bu internet sitesindeki Nutuk A sayfasındaki veriler birbirleriyle bağlantılı şekilde sunulurken metinden sese, sesten videoya, bir dilden başka dile, videodan yeniden metne geçilebilmektedir. Eserin farklı bölümleri arasında geçiş yapılabiliniyor ve metin, ses, görüntü birbirini tamamlayan bir bütünlük içerisinde kullanılabilmektedir. Nutuk’un ekindeki haritaların yanı sıra eserde geçen yer adlarını gösteren interaktif harita da bulunmaktadır” diye konuştu.
Araştırma deneyimine dönüşecek
Ersoy, platformun araştırmacılara sağlayacağı imkanlara da değinerek, Nutuk metinlerinde yer alan ifadelerin Atatürk Ansiklopedisi, Türk Dünyası Ansiklopedisi, Türk Tarih Kurumunun Ansiklopedik Türk Tarih Sözlüğü ve Türk Dil Kurumunun Güncel Türkçe Sözlüğü üzerinden araştırılabilmesi için platformlar arası bağlantılar oluşturulduğunu da belirtti. Bakan Ersoy, bu bağlantılar sayesinde okuma deneyiminin aynı zamanda bir araştırma deneyimine dönüşeceğini belirterek kullanıcıların üyelik oluşturarak her bölüm için not kaydedebileceklerini ve bu notlara farklı cihazlardan ulaşabileceklerini söyledi.
Görme ve işitme egelliler erişecek
Bakan Ersoy, projenin en anlamlı yönlerinden birinin de Nutuk’un erişebilirlik ilkesi doğrultusunda toplumun bütün kesimleriyle buluşacak olması olduğunu kaydederek, “Bu anlayışla Nutuk’un ‘sesli’, ‘işaret diliyle’ ve ‘Braille alfabesiyle’ hazırlanan özel biçimlerini de kamuoyunun hizmetine sunuyoruz. Görme engelli vatandaşlarımız Nutuk’u Braille alfabesiyle okuyabilecek, işitme engelli vatandaşlarımız işaret diliyle hazırlanan içerikler üzerinden eseri takip edebilecek, sesli kayıtlarla da Nutuk’un tarihi anlatısına farklı yollarla ulaşılabilecektir” dedi.
8 dilde özel baskı
Bakan Ersoy, Nutuk’un dünyaya açılmasının projenin öncelikli hedeflerinden biri olduğunu vurgulayarak, “Türkçenin yanı sıra İngilizce, Almanca, Fransızca, Kazakça, Rusça, Urduca, Farsça ve Türkmence olmak üzere 8 dilde hazırlanan özel baskılarımızı, yeni kapak tasarımları ve sunumlarıyla tanıtıyoruz. Her dil için ayrı renklerin kullanıldığı ortak tasarım anlayışıyla hazırlanan bu özel baskılar eserin hem nitelikli yayın olarak kurulmasını hem de uluslararası alanda daha geniş kitlelere ulaşmasını amaçlamaktadır. Özellikle Kazakça ve Türkmence çeviriler Nutuk’un Türk dünyasındaki erişebilirliği bakımından ayrı bir önem taşımaktadır. Nutuk’un farklı dillerde gücüyle buluşturulması ve bu eserlere uluslararası ulaşımın gelmesiyle Türkiye’nin yakın tarihi farklı coğrafyalarda yaşayan insanlar tarafından da doğrudan incelenebilecektir” dedi.
Proje geliştirilmeye devam edilecek
Bakan Ersoy, Nutuk Külliyatı projesinin 2027 yılı boyunca yeni çalışmalarla geliştirilmeye devam edileceğini belirterek, “Nutuk’un 100’üncü yılı dolayısıyla önümüzdeki yıl şubat-kasım döneminde düzenleyeceğimiz konferans serileriyle eseri farklı yönleriyle ele almış olacağız. Bunun yanı sıra Nutuk internet platformunun geliştirilmesi, mobil uygulamanın hazırlanması ve eserin sanal bir müze deneyimiyle buluşturulması için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Metaverse sergisiyle kullanıcıların Nutuk’un tarihi dünyasını dijital bir ortamda keşfetmelerini sağlayacak, 100’üncü yılda ‘Atatürk’ün Nutuk’u’ başlıklı editoryal eserlerle de bilimsel literatüre yeni bir katkı sunmuş olacağız. Burada özellikle vurgulamak isterim ki teknoloji bizim için yalnızca bir araçtır. Bizler teknolojinin sunduğu imkanları milletimizin ortak hafızasını güçlendirmek, tarih bilincini geliştirmek ve kültürel mirasımızı uluslararası alanda daha görülür kılmak için kullanıyoruz” açıklamasını yaptı.
