Narsisistik bir süreçte büyümeye çalışmak, hayatı öğrenmek…
Narsist kişilik neden gelişir?
Kişilik bozukluğunun gelişiminde, 0-6 yaş, çok önemli bir dönemdir. Bu dönemde çocuk aileyle ilişki kurar. Özellikle anneyle kurduğu ilişki, onun kişilik gelişiminde ve sonraki yaşamında etkili olacaktır. Çocuk aileden gelen beklentileri karşılamak durumundadır ve aile çocuğu bu beklentileri karşılaması için, belli bir seviyede tutar. Ancak, aile bunu bilinçli olarak yapmaz. O, aile için en zeki, en başarılı, en uslusu olmalıdır. Durum böyle olunca, çocuk kendi potansiyelini ortaya koyamaz ve kendi kararlarını alamaz hale gelir.
Narsist kişilik bozukluğunun temelinde, erken çocukluk döneminde anne babanın yeterli eşduyum göstermemeleri; çocuğun uygun anne babalık ortamında gerçek dünyanın düş kırıklıkları ile yeterince karşılaşamaması yatmaktadır. Anne babanın, çocuğun özelliklerini aşırı yüceltmeleri ve vurgulamaları ile sürekli beslenen çocuk, gereksizce büyüklenen özbenlik duygusu oluşturur. Bunun da “Narsizmin” oluşumunda önemli bir payı vardır. Ayrıca Narsistlerin öykülerinde, çocuklukta duygusal ihmal belirgindir.
Narsistik Kişilik Bozukluğu ise özgüven sınırlarının aşıldığı, kişinin kendine hayran olduğu ve başka insanlara zarar vermeye başladığı durumu ifade eden bir durumdur.
Bebeklikten itibaren çocuklar için ilgi, sevgi ve onay en temel ruhsal ihtiyaçların başında gelir. Fakat bir bebek anne ve babayı bahşedilmiş eşsiz bir hediyedir. Ve sadece var olduğu için anne-baba tarafından onaylanması gereklidir. Eğer bir bebek olarak varlığımızın onaylanması olduğumuz kişiye bağlı değilse ve anne ve babalarımızın olmasını istedikleri kişi olarak onaylanıyorsak işte değersizlik duygusuna ait ilk çekirdek yapı içimizde oluşmaya başlamış demektedir.
Narsist ebeveynle büyüyen öz çocuğun kalbinde büyük bir yara açabilmektedir. Çünkü çocuk bu gözlemlediği durumlardan şu sonucu çıkartır: ‘‘Ben ne kadar iyi şeyler yaparsam yapayım ebeveynimin onayını, sevgisini, takdirini kazanamayacağım. Ama başka bir çocuk küçücük bir başarısıyla ebeveynimi mutlu edebiliyor. Demek ki ben yeteri kadar iyi değilim. Sevilmeyi hak eden biri değilim.’’ Narsistin mazisi olmaz, yani yaşadıklarından ders almaz, kendini değerlendirmez, hatalarını fark etmez. Narsistin yüce hataları olur sadece… “Benim hatam sadece ona güvenmekti” diye düşünür.
Başka bir sorumluluk ve hata da kabul etmez. Benliğini besleyecek insanları sürekli kontrol altında tutmak ister. Beğenilme ve değerli olma duygusunu yaşatabilecek insanları ve onların duygularını kontrol altına almaya çalışır. Kendilerinin özgürleşmesine, özgürce davranmalarına, karar almalarına tahammülleri yoktur. Kendini görmek için kullandığı aynaların kendisinden bağımsızlaşmasına öfkeli tepkiler verirler. Bu yüzden de çevresindeki insanları kendilerine bağımlı edecek ilişkiler kurmaya çalışırlar.
Narsist bir ebeveynin on belirtisi şunları içerir:
1.Sürekli olarak kendileri hakkında konuşmaya ihtiyaç duyarlar.
2.Olgunlaşmamış ve bencilce davranırlar.
3.Başkalarına başarılarınızla övünür, ancak nadiren sizi duygusal olarak destekler, sizi onaylar veya kabul ederler
4.Davranışlarından kaynaklanan herhangi bir sorun için başkalarını suçlarlar.
5.Başkaları tarafından sevilen ve/veya önemli olan, ancak kimse bakmadığında kontrolcü ve serttirler.
6.İstediklerini hemen yapmadığınız için kendinizi kötü hissetmenize neden olurlar.
7.Sizin için şimdiye kadar ne çok şey yaptığı konusunda övünerek kendinizi suçlu hissettirirler.
8.Evde fikrinden dönmez ve insanlara cephe alırlar.
9.Acımasız ve affetmez, zirvede olmak için her şeyi yaparlar.
10.Endişeli hissetmenize neden olur ve genellikle kendinize güveninizi düşürürler.
Bir Narsistin Çocuğuysanız, Muhtemelen Şu Problemlerle Mücadele Edeceksiniz:
•Düşük özgüven
• Anksiyete veya depresyon
• Diğer ilişkilerde karşılıklı bağımlılık
• Zayıf sınırlar
• İnsanları memnun etmeye çalışmak
• “Hayır” diyememe
• Kronik suçluluk
• Boşluk
• Duyguları ifade edememe veya üstesinden gelememe
•Güven sorunları
Çocuklarınıza duygusal istismarın ve manipülasyonun ne olduğunu öğretin; öğretirken de verdiğiniz örneklerin, yaptığınız açıklamaların yaşına uygun olmasına özen gösterin. Çocuklarınızın en iyi nasıl anlayacağını sizden başka kim bilebilir ki? Basit, kısa ve gerçekçi bilgiler verin. Narsistik kişiler, terapiye zor gelen kişilerdir. Onlara göre, terapiye gelmek zayıflık göstergesidir. Bu nedenle, temel sebebin ruhsal sorunlar olduğunu düşünemezler ve terapiye gelmezler.
Geliş sebepleri, genellikle depresyon, kaygı, panik atak, mutsuzluk, boşluk hissi ve cinsel sorunlardır. İnsan ilişkilerinde sorunlar yaşadıkları için gelirler; aile içi çatışmaları vardır, parteri terk etmiştir ya da bir başarısızlığa uğramış olabilirler. Terapiye başvurma sırasında, temel sebep gözönünde bulundurulmalıdır. Narsistik kişilik bozukluğu, dinamik psikoterapi ile tedavi edilebilir.
