Tunceli’de, yöre halkı arasında kutsal kabul edilen ve sarp kayalardan akan 40 su kaynağından oluşan ‘Munzur Gözeleri’, Cumhurbaşkanlığı kararıyla yeniden 1’inci Derece Sit Alanı ilan edildi.
Ovacık ilçesine 17, kent merkezine ise 80 kilometre uzaklıktaki Munzur Gözeleri’nin de içinde bulunduğu Munzur ve Pülümür vadileri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın kararıyla 28 Temmuz 2023’te, 1’inci Derece Doğal Sit Alanı’ndan, 2’nci Derece Doğal Sit Alanı statüsüne düşürüldü. Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Tunceli Şubesi tarafından, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı kararının iptali yönünde Erzincan İdare Mahkemesi’nde dava açıldı. Dava kapsamında, 1 Kasım 2024’te bölgede keşif yapıldı. Keşfin yapıldığı sırada toplanan yöre halkı, çevreciler, hukukçular ve siyasiler karara tepki gösterdi. Yöre halkı koruma statüsünün eski haline dönüşmesini talep ederken, Vali Bülent Tekbıyıkoğlu, Elazığ Milletvekili Gürsel Erol ve Türkiye Barolar Birliği (TBB) Çevre ve Kent Hukuku Komisyonu üyesi Avukat Barış Yıldırım, bakanlıkla görüşerek koruma statüsünün yükseltilmesini istedi. Bugün yayınlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’yle Munzur Gözeleri, yeniden 1’inci Derece Doğal Sit Alanı ilan edildi.
‘BU KARAR TARİHİ BİR KARARDIR’
Avukat Barış Yıldırım, Munzur Havzası’nın birçok bitki ve hayvan türüne ev sahipliği yaptığını belirterek, “Munzur Havzası, önemli bitki ve doğal alanı durumundadır. Ülkemizin tarafı olduğu Avrupa Yaban Hayatı ve Yaşam Ortamlarının Korunması Sözleşmesi’ne (BERN) göre korunan birçok fauna ve florayı barındırıyor. Bu sahadaki flora türü İngiltere’den, Hollanda’dan, İsviçre’den ve Danimarka’dan fazla. 2 bin 200’ün üzerinde bitki saptanmış, bunların 5’te 1’i endemik yine koruma altında bulunan vaşak, yaban keçisi, bozayı, ur kekliği, kaya kartalı hatta neslinin dünyada tükendiği sanılan Anadolu parsına da habitat bu havza. Aynı zamanda biz Alevilere göre kutsal kabul ediliyor Munzur. Bu havzanın temel kaynak değeri Munzur Nehri’nin çıkış noktası olan Munzur Gözeleri, 1’inci Derece Doğal Sit Alanı’ndayken, sit statüsü düşürülmüştü. Bugün Resmi Gazete’de yayınlanan Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle, Türkiye Cumhuriyeti Devletimizin mevzuatında belirtilen en üstün koruma statüsündeki kesin korunacak hassas alan statüsüyle tekrar ilan edildi. Yani 1’inci derece koruma statüsüne tekrardan çıkartıldı. Munzur Vadisi korunması gereken bir havza, onun için bu karar tarihi bir karar” dedi.
‘HİÇBİR TİCARİ FALİYETE İZİN VERİLMEYECEK’
Avukat Yıldırım, verilen karar ile Munzur Gözeleri’nde yapılaşma ve ticari faaliyetlere izin verilemeyeceğini belirterek, şöyle konuştu:
“Kesin korunacak hassas alanlarda korunan alanların tespit, teşkil ve onayına ilişkin usul ve esaslara dair hiçbir ticari faaliyete müsaade edilmiyor. Alanda peyzaj, jeolojiyi bozabilecek hiçbir faaliyete ve insan baskısına izin verilmiyor. Kesin korunacak hassas alanlar, bilimsel çalışmalar dışında aynen muhafaza edilecek alanlar, bu bakımdan Munzur Gözeleri’ne ait böyle bir statünün verilmesi son derece sevindirici. Yöremizdeki demokratik ve çevre kurumlarımızın, TMMOB’un, halkımızın, basınımızın, Valimiz Bülent Tekbıyıkoğlu’nun, Elazığ Milletvekilimiz Gürsel Erol’un bu konuda ürettiği farkındalık gerçekten de kıymetli. Biz buradaki canlılar ve cansızlar adına çok teşekkür ediyoruz.”
‘İLİMİZİN GÜZELLİKLERİ DAHA SIKI KORUNACAK’
Sosyal medya hesabından paylaşım yapan Tunceli Valisi Bülent Tekbıyıkoğlu da “Munzur ve Pülümür Vadileri bugün tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararı ile Kesin Korunacak Hassas Alan ilan edilmiştir. Böylelikle ilimizin güzellikleri daha sıkı korunacaktır” dedi.
Milletvekili Gürsel Erol da X hesabından yaptığı paylaşımda, “Munzur ve Pülümür Vadileri Artık 1’inci Derece Sit Alanı. Tunceli’nin inanç ve kültürel değerleri arasında önemli bir yere sahip olan Munzur ve Pülümür Vadileri, girişimlerimiz sonucunda ‘Kesin korunacak hassas alan’ olarak ilan edildi. Bu kararın alınmasını sağlayan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Murat Kurum’a teşekkür ediyorum. Munzur özgür akacak” ifadelerine yer verdi.
