DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen Mersinli çiftçinin feryadını Meclis’e taşıdı.
DEVA Partisi Genel Başkan Yardımcısı ve Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, Mersin’de zirai ilaç fiyatlarındaki artış ve emekli üreticilerin yaşadığı geçim sıkıntısını Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un yanıtlaması istemiyle verdiği soru önergesinde Ekmen, İmece Gazetesi’nin 5 Mart 2026 tarihli “Çiftçinin İlaç Feryadı” başlıklı özel haberine atıfta bulunarak çiftçilerin karşı karşıya kaldığı ekonomik krize dikkat çekti.
Çiftçi kontrolsüz girdi maliyetleriyle üretim yapamaz hale geliyor
DEVA Partili Ekmen, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Kurum’un yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığına soru önergesi verdi. Anayasa’nın 166. maddesi uyarınca devlet; ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmayı planlamak ve tarımsal üretimi artırarak üreticiyi korumakla yükümlü olduğunu hatırlatan Ekmen, “Türkiye’nin en stratejik tarım merkezlerinden biri olan Mersin’de üreticiler, bugün Anayasal bir hak olan ‘üretim yapabilme’ kabiliyetlerini kontrolsüz artan girdi maliyetleri nedeniyle kaybetme noktasına gelmiştir. İmece Gazetesi muhabiri Meryem Karadağ’ın 5 Mart 2026 tarihli ‘Çiftçinin İlaç Feryadı’ başlıklı özel haberi, bu çöküşün rakamlardan ibaret olmadığını, derin bir insani ve toplumsal krize dönüştüğünü açıkça belgelemektedir. Habere konu olan somut veriler, piyasadaki denetim zafiyetinin boyutlarını gözler önüne sermektedir. Şeftali ve benzeri meyve bahçelerinde mantar hastalıklarıyla mücadelede hayati önemi haiz olan 25 kilogramlık Göztaşı ilacının fiyatı, sadece 10 gün gibi kısa bir sürede 4.700 TL’den 5.200 TL’ye yükselmiştir. Bir buçuk haftalık bir periyotta gerçekleşen %10,6 oranındaki bu fahiş artış ne döviz kuru hareketleriyle ne de hammadde maliyetleriyle açıklanabilir durumdadır. Bu tablo, zirai ilaç ve gübre piyasasında denetim mekanizmalarının işlemediğini ve üreticinin spekülatif fiyat hareketlerine karşı tamamen savunmasız bırakıldığını kanıtlamaktadır” dedi.
Üretmek artık kazandırmıyor, yoksullaştırıyor
Üreticilerin giderek yoksullaştığına dikkat çeken Yeni Yol Partisi Grup Başkanı Ekmen, “Mersinli üreticilerin ‘Emekli maaşımla nasıl bahçe bakayım? Nasıl çocuk okutayım?’ feryadı, tarımsal üretimin artık bir geçim kaynağı olmaktan çıkarak yoksullaşma aracına dönüştüğünün en acı itirafıdır. Küçük aile işletmeleri ile emekli çiftçiler, emekli aylıklarını dahi üretime aktarmalarına rağmen artık ilaç ve gübre temin edemez duruma gelmiştir. Bu tablo, kırsal bölgelerde üretimin terk edilmesi riskini artırmakta; üreticilerin arazilerini nadasa bırakması ya da bahçelerini sökmesi gibi sonuçları beraberinde getiren kitlesel bir üretimden çekilme eğilimini tetiklemektedir. Girdi maliyetlerindeki bu önlenemeyen artış, sadece çiftçiyi değil, gıda arz güvenliği tehlikeye giren 85 milyon vatandaşımızı ve sofralardaki gıda enflasyonunu doğrudan etkilemektedir. 5 Mart 2026 tarihli basın raporlarına yansıyan bu fahiş zamlar ve üretici çaresizliği, tarım politikalarının acilen finansal borçlandırma ekseninden çıkarılıp girdi sübvansiyonu ve piyasa denetimi eksenine kaydırılmasını zorunlu kılmaktadır. Bakanlığın piyasadaki fahiş fiyat artışlarına müdahale etmesi, ilaç ve gübre gibi temel girdilerde tavan fiyat uygulaması veya doğrudan ayni destek modellerini devreye alması, Mersinli üreticinin feryadına verilecek en somut ve ivedi cevap olacaktır” açıklamasında bulundu.
Girdi fiyatlarındaki spekülatif artışlara karşı küçük aile işletmeleri ve emekli çiftçiler için destek planı var mı?
Mersin Milletvekili Ekmen, Bakan Kurum’un yanıtlaması istemiyle verdiği önergede şu sorulara yanıt aradı:
1. Mersin İmece Gazetesi’nin 5 Mart 2026 tarihli haberinde belgelendiği üzere, 25 kilogramlık bir çuval Göztaşı ilacının fiyatının sadece 10 gün içerisinde 4.700 TL’den 5.200 TL’ye çıkmasının somut gerekçesi nedir?
2. Bakanlığınızın, zirai ilaç bayileri ve dağıtıcı firmalar üzerinde, döviz kuru veya hammadde maliyetleriyle açıklanamayan bu tür ani ve fahiş fiyat artışlarını denetleyecek bir mekanizması bulunmakta mıdır?
3. Habere konu olan Mersinli üreticinin “Emekli maaşımla nasıl bahçe bakayım?” feryadı ışığında, tarımsal girdilerdeki bu spekülatif artışlar karşısında küçük aile işletmelerini ve emekli çiftçileri koruyacak bir destek oluşturulması planlanmakta mıdır?
4. Zirai ilaç ve gübre fiyatlarındaki denetimsizliğin, üreticinin üretimden kopmasına ve gıda arz güvenliğinin tehlikeye girmesine neden olduğu gerçeği karşısında, bu temel girdilerde “Tavan Fiyat” uygulamasına geçilmesi gündeminizde midir?
5. Mersin gibi katma değerli ürünlerin (şeftali, narenciye vb.) merkezinde, üretim sezonunun başında yaşanan bu fiyat dalgalanmalarının 2026 yılı gıda enflasyonu üzerindeki etkisi ne şekilde hesaplanmıştır?
6. Zirai ilaç piyasasında son bir ay içerisinde Mersin genelinde kaç işletmeye fahiş fiyat denetimi yapılmış ve bu kapsamda ne kadar idari yaptırım uygulanmıştır?
7. Üreticinin ilaca erişemediği için bahçesini nadasa bırakması veya ağaçlarını sökmesi riskine karşı, zirai ilaçların doğrudan kooperatifler aracılığıyla ve kâr amacı gütmeksizin üreticiye ulaştırılmasına dair bir modeliniz mevcut mudur?
8. Haberde dile getirilen “Nasıl çocuk okutayım?” feryadı, tarımsal krizin bir sosyal krize dönüştüğünü kanıtlamaktadır. Bakanlığınızın, üreticinin yaşam standardını korumak adına Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile yürüttüğü ortak bir destek çalışması var mıdır?
