Ticaret Bakanı Ömer Bolat, "Bu yıl mayıs ayında yüzde 9,3 azalış ile 22,5 milyar dolarlık bir ihracat yaptık. Burada şu çok önemli; mayıs ayı ihracatında günlük ortalama ihracatımız 1,3 milyar dolara geldi. Sevindirici bir haber; 22 Mayıs Cuma günü, yani 9 günlük tatilden bir gün önce 2,4 milyar dolar ile tüm zamanların en yüksek ihracat günlük rakamına ulaştık" dedi.
Bakan Bolat, Ticaret Bakanlığı'nda düzenlenen toplantıda mayıs ayı dış ticaret rakamlarını açıkladı. Bolat, mayıs ayındaki takvim etkisine bağlı iş günü kayıplarına rağmen Türk ekonomisinin krizlere karşı dayanıklı bir performans sergilediğini ve 22 Mayıs'ta günlük 2,4 milyar dolar ile tüm zamanların günlük ihracat rekorunun kırıldığını açıkladı. Dünya ekonomisindeki çalkantılı döneme dikkat çeken Bakan Bolat, küresel ticaretteki sıkışmışlığa değinerek, "Jeopolitik meydan okumalar, sıcak savaşlar, tedarik zincirlerindeki bozulmalar, lojistik zincirindeki aksamalar, lojistik maliyetlerinin yükselmesi özellikle ABD'nin yeni dış ticaret politikasının getirdiği dalga, Avrupa Birliği'nin kendi içine kapanma noktasında çeşitli projeler, programlar ortaya koymaya başlaması hep bir sıkışmışlığı ve bir karmaşık tabloyu ortaya koymakta. Diğer taraftan da Uzak Doğu'da özellikle sübvansiyonlu ve aşırı kapasiteyle diğer dünya bölgelerine yönelik ihracat atakları dünya ticareti açısından gerçekten ciddi kırılmalar ve fay hatları oluşturmakta" dedi.
Türk Ekonomisi 23 Çeyrektir Üst Üste Büyüyor
Küresel risklere rağmen Türkiye ekonomisinin dayanıklılığını koruduğunu vurgulayan Bolat, "Bütün bunlara rağmen biz Türkiye ekonomisi olarak birçok krizlerden başarıyla çıktığımız gibi burada da yine büyüme artışı noktasında, istihdam noktasında, ihracat ve dış dengeler noktasında stabil bir seyir gösterebiliyoruz. Şoklara karşı, krizlere karşı dayanıklı bir performansımız var. Bu hafta 3 gün içinde açıklanan verilere göre milli gelirimiz yüzde 2,5 oranında 2026 ilk çeyrek sonunda büyümüştür. Bu tam 23 çeyrek üst üste büyüme demektir. Yani 5 yıl 9 aydır Türk ekonomisi büyümeye devam etmektedir ve 800 milyar dolara kadar 2021'de gerilemiş olan Türkiye ekonomik büyüklüğü, artık 1 trilyon 639 milyar dolara yükselmiştir" ifadelerini kullandı.
Yeni ihracat siparişlerinin 20 aylık bir yavaşlama döneminin ardından mayıs ayında 51'e yükselerek son 36 ayın zirvesine çıktığını bildiren Bakan Bolat, işsizlik oranının ise yüzde 8,2 seviyesinde gerçekleştiğini ifade etti. Bakan Bolat, bu verilerin işsizlik oranının 36 aydır yüzde 10'un altında kalarak tek haneli seviyesini koruduğunu gösterdiğini ve toplam istihdamın da 32 milyon 166 bin kişiye ulaştığını vurguladı.
Mayıs Ayında 6 İş Günü Kaybımız Oldu
Ardından iş günü kayıplarının faturasını açıklayan Bakan Bolat, 6 iş günü kaybının getirdiği takvim etkisinin mayıs ayında 4,5 milyar dolarlık bir ihracat azalması şeklinde hesaplandığını bildirdi. Bolat, "Geçen yıl biz mayısta 24,8 milyar dolar ile aylık Cumhuriyet tarihi ihracat rekoru kırmıştık. Bu sene Kurban Bayramı hafta arasına gelince, köprü yapılınca da takvim etkisi 9 günlük bir tatil dönemi oldu. Sonuçta geçen yıl mayıs ayında 20 iş günü çalışılırken bu sene mayıs ayında 14 iş günü çalışıldı. Yani 6 iş günü kaybımız oldu. Ve bu da tabi ki ihracata olumsuz etki yaptı ama ithalatı da düşürdü, dış ticaret açığımızı da düşürdü. Biz bu yıl mayıs ayında yüzde 9,3 azalış ile 22,5 milyar dolarlık bir ihracat yaptık. Burada şu çok önemli; mayıs ayı ihracatında günlük ortalama ihracatımız 1,3 milyar dolara geldi. Sevindirici bir haber; 22 Mayıs Cuma günü, yani 9 günlük tatilden bir gün önce tüm zamanların en yüksek ihracat günlük rakamına ulaştık, 2,4 milyar dolar. Bundan önceki rakam 2 milyar 122 milyon dolardı, geçen yıl mart ayında gerçekleşmişti. 1973 yılında yılda 1,3 milyar dolar ihracat yapabilen Türkiye, 1987'de bir ayda 1,2 milyar dolar ihracat yapan Türkiye ve 22 Şubat 2013'te ilk defa bir günde 1 milyar dolar ihracat yapan Türkiye'den, 22 Mayıs 2026'da bir günde 2,4 milyar dolar ihracat yapan Türkiye'ye ulaştık" diye konuştu.
Haziran ayında ise herhangi bir resmi tatil bulunmadığı için geçen yıla kıyasla 3,5 iş günü fazla çalışılacağını ifade eden Bakan Bolat, geçen yıl 20,5 milyar dolar ihracat yapılan haziran ayında bu sene bunun üzerine 3-4 milyar dolarlık ek bir mal ihracatı artışı hedeflediklerini, böylece yıllıklandırılmış bazda 277 veya 278 milyar dolar seviyelerini görmeyi umduklarını söyledi.
Dış Ticaret Açığı Yüzde 15,7 Geriledi
İthalat ve dış ticaret açığındaki gerilemenin makro dengelere olumlu yansıdığını ifade eden Bolat, "İthalatta yüzde 10,7 azalış oldu ve ithalatımız 28 milyar 103 milyon dolarda kaldı. Geçen yıl 31 milyar 458 milyon dolardı. İhracatta 2,3 milyar dolar azalış olurken ithalatımızda 3,4 milyar dolar azalış oldu. Bunun anlamı, dış ticaret açığımız 1,1 milyar dolar azaldı, iyileşmiş oldu. Dış ticaret açığımızda da yüzde 15,7 azalış var ve 5 milyar 600 milyon dolar olarak gerçekleşti. Geçen yıl bu rakam 6 milyar 642 milyon dolardı. Bu son 9 ayın en düşük iki açığı oldu. İhracatın ithalatı karşılama oranında da 1,2 yüzde puanlık artışla yüzde 80'e ulaştık" dedi.
Bakan Bolat, ilk 5 aylık genel tabloya ilişkin ise "Ocak-mayıs döneminde ihracatımız yüzde 0,3 artışla 111,2 milyar dolar. İthalatımızda yüzde 1,2 artış var; 154 milyar dolar yaklaşık. Dış ticaret açığımız ilk 5 ay itibarıyla 42,7 milyar dolarda kaldı. Geçen yıla göre ilk 5 ayda sadece 1,5 milyar dolar dış ticaret açığımızda artış var; ocak ve şubattaki o altın, emtia, gümüşteki anormal artışlar, mart ve nisanda petrol, doğal gaz gibi anormal yükselişler, petrokimya, gübre artışları. Bütün bu faktörlere rağmen dış ticaret açığımızı sadece 1,5 milyar dolar ekstrada tutmayı başarmışız. İhracatın ithalatı karşılama oranı da yüzde 72,2 olmuş" değerlendirmesinde bulundu.
Hizmetler Ticaretinde Dünya Altıncısıyız
Türkiye'nin hizmet ticareti performansına da vurgu yapan Bolat, "Hizmetler ticareti bu sıcak savaşlardan, bölgemizdeki jeopolitik gerilimlerden olumsuz bir şekilde etkileniyor. Ama şunu iftiharla söyleyebiliriz ki dünyada hizmetler ticaretinde en fazla ticaret fazlasını sağlayan 6'ncı ülke biziz, Türkiye. Geçen yıl 122,6 milyar dolarla kapamıştık hizmetler ihracatımızı ve 63,5 milyar dolar dış ticaret fazlası vermiştik. Bu yılki hedefimiz 128 milyar dolardı. Sayın Cumhurbaşkanımız bu yıl için 410 milyar dolar hedef vermişti, '282 milyar dolar mal ihracatı, 128 milyar dolar hizmet ihracatı' demişti. Bu hedef doğrultusunda canla başla çalışmaya devam ediyoruz" diye konuştu.
