“Aşk her yerde her koşulda hep kazansın” diyen ülkeler nasıl bu süreçlerden geçti, hangi koşullarda LGBT ve evliliklerini yasallaştırdı? isterseniz gelin hep birlikte bir göz atalım.
LGBT+ geleneği haline gelen ve her yıl gerçekleştiren Onur Yürüyüşü, ilk olarak 28 Haziran 1970 yılında başladı. Onur Yürüyüşünün sembolü haline gelen gökkuşağı bayrağının açılımı ise her bir rengin LGBT+ hareketinin başka bir özelliğini simgelemesidir. Birçok ülkede hukuki bir dayanağı olmayan ve yasal kabul edilmeyen LGBT ve evlilikleri yasal kabul eden 28 ülke ve süreçlerini şu şekilde sıralanır..
İlk adım Hollanda’dan..
Avrupa Birliğine üye ülkeler arasında yer alan Hollanda, 1 Nisan 2001 tarihinde eş cinsel evlilikleri yasallaştırır ve böylece LGBT+ evlilikleri tarihte resmi olarak kabul eden ilk ülke olur. Hollanda’nın ardından çok uzaklaşmadan sınır komşusu olan Belçika, 2003 yılında aşk hep kazansın diyerek, eş cinsel evlikleri yasallaştırır.
Hollanda ve Belçika’dan sonra eş cinsel evlilikleri yasallaştıran üçüncü Avrupa Birliği ülkesi olan İspanya’da, süreç son derece zor ilerler. İspanya’da halkın %66 gibi çoğunluğu eş cinsel evliliklerin yasal olması gerektiğini savunup, desteklerken; kanunen kabul edilmesi pek çok tartışmayı beraberinde getirir. Zorlu bir süreç sonunda çoğunluğun yüzü güler ve 3 Temmuz 2005’te eş cinsel evlilikler İspanya’da resmiyet kazanır. 2009 yılında Norveç eş cinsel evlilikleri yasal kabul ederken, aynı yıl komşusu İsveç’te işler o kadar da kolay ilerlemez.
Oylamaya sunulan durum 176’ya 62 oyla kabul edilir ve resmiyet kazanır. Komşu ülkesi İspanya’dan 5 yıl sonra 2010 yılında Portekiz’de de aşk kazanır ve LGBT+ evlilikler yasal kabul edilir. Yasaya göre eş cinsel çiftlerin evlat edinmesi yasaktır. Aynı yıl İzlanda da eş cinsel evliliklere onay verir. 1989 yılında eş cinsel birlikteliklere izin veren Danimarka, 2012 yılında tamamen bu durumu yasal kabul eder. Diğer Avrupa ülkelerinin tersine uzun bir mücadele dönemi sürdüren Fransa’da 1999 yılında başlayan süreç, 2013 yılında sonlanır ve resmileşir.
2014 yılında önce İngiltere hemen sonrasında Galler ve İskoçya LGBT ve evlilikleri kabul eden yasayı onaylar. Fransa’dan iki yıl sonra Lüksemburg ‘da aşk kazansın diyen Avrupa ülkeleri arasına katılır. 2015 yılında İrlanda, 2017 yılında Finlandiya, Malta ve 1998 yılından beri devam eden süreç aynı yıl Almanya’da da kabul edilir. 2020 yılında Kuzey İrlanda ve 2022 yılında İsviçre de LGBT ve evlilikleri yasallaşır.
Dünyada Durum Nasıl?
Kanada İspanya’nın hemen ardından 20 Temmuz 2005’te LGBT+ evlilikleri yasallaştırır. 30 Kasım 2006 yılında eş cinsel evliliği yasallaştıran Güney Afrika, LGBT+ evlilikleri yasal kabul eden ilk ve tek Afrika ülkesi olarak tarihe geçer. 2010 yılında eş cinsel evlilikleri yasal kabul eden Arjantin, böylece eş cinsel evlilikleri kabul eden ilk Latin Amerika ülkesi olur. 2004 yılından itibaren bazı bölgelerde serbest olsa da resmi olarak Brezilya, 2013 yılında eş cinsel evlilikleri onaylar.
Aynı yıl Uruguay ve Yeni Zelanda eş cinsel evlilikleri kabul eden yasayı onaylar. Amerika Birleşik Devletinin bazı eyaletlerinde eş cinsel evlilikler yasal olsa da bütün ülkede kararın onaylanması 2015 yılında gerçekleşir. 2016 yılında Kolombiya dördüncü Latin Amerika ülkesi olarak eş cinsel evlilikleri kabul eder. 2017 yılında Avusturya 2021 yılında son olarak Şili eş cinsel evlilikleri yasal kabul eden ülkeler arasında yer alır.
