İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığın’ca yürütülen soruşturma kapsamında incelemeye alınan Lambda İstanbul, SPoD, HEVİ, LİSTAG, Pozitif Yaşam ve Pozitif İz derneklerine ilişkin İstanbul Valiliği İl Sivil Toplumla İlişkiler Müdürlüğü tarafından hazırlanan denetim raporları ortaya çıktı.
6 derneğin 2025 yılında hesaplarında toplam 32 milyon 149 bin TL yurt dışı yardım kaydı bulunduğu, denetim raporlarında bazı derneklerin mali defter ve belgeleri sunmadığı, usulsüz kayıtlar ile izinsiz lokal ve kültür merkezi faaliyeti yürütüldüğü belirtildi.
2025 HESAPLARINDA 32,1 MİLYON LİRALIK YURT DIŞI YARDIM
Denetim raporlarının 1 Ocak-31 Aralık 2025 tarihli hesap özetlerinde yer alan ‘Yurt Dışından Alınan Yardım’ kalemleri birlikte değerlendirildi. Buna göre altı dernekte toplam 32 milyon 149 bin liralık yurt dışı yardım kaydı bulunduğu belirtildi. 2025 yılı hesaplarında 11 milyon 199 bin TL ile en yüksek yurt dışı yardım kaydı SPoD’a tespit edilirken, HEVİ’nin yurt dışı yardım kaydı 7 milyon 402 bin TL, Pozitif Yaşam’ın 7 milyon 237 bin TL, Pozitif İz’in 2 milyon 885 bin TL, LİSTAG’ın 2 milyon 583 bin TL, Lambda İstanbul’un ise 841 bin 434 TL olarak kayıtlara geçti. SPoD, HEVİ ve Pozitif Yaşam’a kaydedilen yurt dışı yardımların, altı derneğin toplam yardım tutarının yaklaşık yüzde 80’ini oluşturduğu kaydedildi.
AVRUPA’DAN YARDIM ALDIKLARI TESPİT EDİLDİ
LİSTAG’a ilişkin raporda, 2024-2026 döneminde European Endowment for Democracy tarafından Belçika üzerinden 2025 ve 2026 yıllarında 5 bin, 8 bin ve 20 bin euro olmak üzere ayrı ayrı ödemeler yapıldığı belirtildi. Hollanda Dışişleri Bakanlığı adına kayıtlara geçen transferler arasında 31 bin, 17 bin ve 7 bin euroluk ödemeler tespit edildi. Federal Almanya Başkonsolosluğu adına da 2024 yılı içerisinde 14 bin, 7 bin, 6 bin, 5 bin ve 3 bin euroluk beş ayrı yardım kaydı bulunduğu aktarıldı. Raporda ayrıca İsveç İstanbul Başkonsolosluğundan 1 milyon 241 bin lira yardım alındığı tespitine yer verildi.
FARKLI TARİHLERDE MİLYONLUK PARA TRAFİĞİ TESPİT EDİLDİ
Pozitif Yaşam Derneği’nin raporunda ise 2024-2026 dönemini kapsayan 26 ayrı yurt dışı yardım kaydı bulunduğu belirtildi. Yardım yapanlar arasında Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu, Avrupa Komisyonu, Gilead Sciences ve İngiltere merkezli UK Online Giving Foundation’ın yer aldığı kaydedildi. Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu adına kaydedilen ödemeler arasında farklı tarihlerde 11 milyon 786 bin lira, 12 milyon 380 bin lira, 9 milyon 153 bin lira ve 8 milyon 4 bin 71 liralık transferler bulunduğu ifade edildi.
POZİTİF İZ’DE MALİ DEFTER VE GİDER BELGELERİ DENETİME SUNULMADIĞI BELİRTİLDİ
Valilik raporlarına göre Pozitif İz Derneği’nde 2024, 2025 ve 2026 yıllarına ait mali defterler ile aynı yıllara ilişkin belgeler denetime sunulmadı. Bu kapsamda, Dernekler Kanunu’nun ilgili maddesi gereğince konunun mahkemeye bildirilmesi gerektiği belirtildi. Dernek başkanı hakkında 15 bin lira idari para cezası uygulanması gerektiği değerlendirildi. Lambda İstanbul Derneği’ne ilişkin denetim raporunda ise evrak kayıt defterinin usulüne uygun tutulmadığı, dernekten çıkan ve derneğe gelen bazı evrakların kayıt altına alınmadığı belirlendi. Bu nedenle dernek başkanı hakkında 11 bin lira idari para cezası uygulanması gerektiği kaydedildi. Raporda ayrıca dernek merkezinde izinsiz lokal ve kültür merkezi faaliyeti yürütüldüğü belirtildi. Söz konusu faaliyet için yetkili makamlardan alınmış ruhsat, iktisadi işletme vergi levhası veya lokal izin belgesi bulunmadığı tespit edildi.
HEVİ’YE 7,4 MİLYON LİRA YURT DIŞI YARDIMI
HEVİ’ye ilişkin raporun mali bilgiler bölümünde, 2025 yılı için 7 milyon 402 bin lira yurt dışı yardım ile 3 milyon bin lira bağış ve yardım kaydı bulunduğu belirtildi. Derneğin aynı döneme ait mali tablosunun genel toplamı ise 10 milyon 886 bin lira olarak yer aldı.
