Türkiye’nin 849 bin 808 ton su ürünleri üretiminin yüzde 60’ını oluşturan kültür balıkçılığı, 2022’de 514 bin 805 tonla üretim rekoru kırdı. Yetiştiricilik yoluyla yapılan üretimin 368 bin 742 tonu denizlerde, 146 bin 63 tonu iç sularda gerçekleşti. Yetiştirilen en önemli balık türü iç sularda alabalık, denizlerde ise levrek ve çipura oldu.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) su ürünleri verilerine göre 2022 yılında avcılık yoluyla yapılan üretim 335 bin 3 ton, yetiştiricilik üretimi ise 514 bin 805 ton oldu. Su ürünleri üretimi 2022 yılında bir önceki yıla göre yüzde 6,2 artarak 849 bin 808 tona ulaştı. Üretimin, yüzde 30’unu avcılık yoluyla elde edilen deniz balıkları, yüzde 5,6’sını avcılık yoluyla elde edilen diğer deniz ürünleri, yüzde 3,9’unu avcılık yoluyla elde edilen iç su ürünleri ve yüzde 60,6’sını yetiştiricilik ürünleri oluşturdu.
ALABALIK, ÇİPURA VE LEVREK
Su ürünleri yetiştiricilik üretimi 2022 yılında büyümesini sürdürdü. Yetiştiricilikle yapılan üretimin 368 bin 742 tonu denizlerde, 146 bin 63 tonu iç sularda gerçekleşti. Yetiştirilen en önemli balık türü, iç sularda 145 bin 649 ton ile alabalık, denizlerde ise 156 bin 602 ton ile levrek ve 152 bin 469 ton ile çipura oldu. Geçen yıl çipura üretimi bir önceki sezona göre yüzde 15, levrek üretimi yüzde 1, alabalık üretimi de yüzde 14’lük artışa ulaştı.
İÇ SULARDA 7, DENİZLERDE 13 TÜR KÜLTÜR BALIĞI
Su ürünleri yetiştiriciliğinde iç sularda alabalığın yanı sıra 293 ton aynalı sazan, 1 ton mersin balığı, 95 ton yayın, 25 ton kurbağa üretimi yapıldı. Denizlerde de çipura ve levrek haricinde 11 tür balık yetiştirildi. Denizlerdeki su ürünleri üretiminde Türk somonu 45 bin 454 ton, fangri 28 ton, minekop 18 ton, sarıağız (Grenyüz) 4 bin 771 ton, trança 5 ton, grida 1 ton, orkinos 3 bin 879 ton, midye 5 bin 469 ton, karides 19 ton, kum şırlanı 25 ton, spirulina 2 ton olarak gerçekleşti.
ÜRETİM 13 YILDA 3 KATTAN FAZLA ARTTI
Türk kültür balıkçılığı 2022’de üretim rekoru kırdı. Bu dönemde çipura, levrek ve alabalık üretimi önemli oranlarda arttı. 2009’da 158 bin 729 olan yetiştiricilik üretimi 14 yılda 3 kattan fazla arttı. Su ürünleri yetiştiriciliğinde 2009 ile 2022 yıllarındaki üretim miktarı şöyle:
“Yetiştiricilik üretimi 2009’da 158 bin 729 ton, 2010 yılında 167 bin 141 ton, 2011’de 188 bin 790 ton, 2012’de 212 bin 410 ton, 2013 yılında 233 bin 394, 2014’te 235 bin 133 ton, 2015’te 240 bin 334 ton, 2016 yılında 253 bin 395 ton, 2017’de 276 bin 502, 2018’te 314 bin 537 ton, 2019’da 373 bin 356 ton, 2020’de 421 bin 411 ton, 2021’de 471 bin 686, 2022 yılında 514 bin 805 ton.”
103 ÜLKEYE SU ÜRÜNÜ İHRACATI
2022 yılında 849 bin 808 ton su ürünleri üretiminin yapıldığı Türkiye’de ihracat da bir önceki yıla göre yüzde 5,4 artarak 252 bin tona ulaştı ve rekor kırıldı. İhracatın parasal değeri ise aynı dönemde yüzde 20 artışla 1 milyar 652 milyon dolara çıktı. Aynı dönemde 103 ülkeye su ürünleri ihracatı gerçekleştirildi. Toplam ihracatın üçte ikisi ise Avrupa Birliği (AB) ülkelerine yapıldı.
‘BALIK İHTİYACININ KARŞILANMASINDA ÖNEMLİ’
Akdeniz Üniversitesi (AÜ) Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, kültür balıkçılığının son yıllarda önem kazandığını belirterek, şunları söyledi:
“Türkiye Avrupa’da kültür balıkçılığı açısından önemli üretici konumunda. Kültür balıkçılığı avcılıkla karşılanamayan balık ihtiyacının karşılanması açısından önemli yetiştiricilik faaliyeti. Nüfus arttıkça tüketim de arttı. Doğal kaynaklarımız da sınırlı. Türkiye Avrupa’da en büyük üreticilerden biri. Alabalık, levrek, çipura yetiştiriciliği ve orkinos beslemesiyle üretim yapılıyor. Kültür balıkçılığı ülke ekonomisine de katkı sağlıyor.”
