Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi (OMÜ) Ornitoloji Araştırma Merkezi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Kiraz Erciyas Yavuz, Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti’nde kaydedilen 365 kuş türünden 1’i kritik seviyede tehlikede olmak üzere, 36’sının öncelikli koruma altında olduğunu söyledi.
Samsun’un 19 Mayıs, Bafra ve Alaçam ilçeleri sınırlarındaki UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’nde yer alan 56 bin hektarlık Kızılırmak Deltası Kuş Cenneti’nde, 500 farklı kuş türünden 365’i farklı zamanlarda gözlemlendi ve kaydedildi.
OMÜ Ornitoloji Araştırma Merkezi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Kiraz Erciyas Yavuz, deltada kaydedilen 365 kuş türünden 1’inin kritik seviyede tehlikede, 4’ünün tehlikede, 13’ünün hassas, 18’inin ise tehdide yakın seviyede olmak üzere toplam 36’sının korumada öncelikli durumda olduğunu belirtti. Doç. Dr. Yavuz, “Kritik seviyede tehlikede olan kuş türü, alanda üremesi olmayan ve bölgede rastlantısal olarak görülen sürmeli kızkuşudur. Dikkuyruk, elmabaş patka, pasbaş patka, üveyik, poyraz kuşu, kızkuşu, kervan çulluğu, çamur çulluğu türlerine yönelik, alanda izleme çalışmaları devam etmektedir” dedi.
365 KUŞ TÜRÜ DELTADA KAYDEDİLDİ
Kızılırmak Deltası’nda 152 kuş türünün ürediğini belirten Doç. Dr. Yavuz, “Kızılırmak Deltası Doğu Akdeniz-Karadeniz göç rotasında bulunan, Afrika ile Avrupa ve Batı Asya arasında göç eden kuş türlerinin göç zamanında alanı konaklama alanı olarak kullandığı, çok sayıda kuş türünün kışladığı bir sulak alan ekosistemidir. Doğal özelliklerini önemli ölçüde koruyabilmiş olan Kızılırmak Deltası barındırdığı farklı özellikteki yaşam alanları sayesinde ekolojik istekleri ve özellikleri farklı olan çok sayıda kuş türünün yaşamasına elverişlidir.
Türkiye’de şu ana kadar kaydedilmiş 500 kuş türünden 365’i farklı zamanlarda Kızılırmak Deltası’nda kaydedilmiştir. Bu türlerden bazıları küresel ölçekte tehlike altında olan koruma öncelikli türlerdir. Bu türlerin bulunduğu yaşam alanları o nedenle uluslararası düzeyde de ön plana çıkan alanlardır” diye konuştu.
‘ÜREYEN TÜRLERİN NÜFUS SAYIMLARI DEVAM EDİYOR’
Kritik seviyede tehlikede olan kuş türünün, alanda üremesi olmayan ve bölgede rastlantısal olarak görülen Sürmeli Kızkuşu olduğunu vurgulayan Doç. Dr. Yavuz, “Dikkuyruk, elmabaş patka, pasbaş patka, üveyik, poyraz kuşu, kızkuşu, kervan çulluğu, çamur çulluğu türlerine yönelik alanda izleme çalışmaları devam etmektedir. Özellikle alanda üreyen türlerin nüfus sayımları gerçekleştirilmekte ve onları etkileyecek olumsuzluklara ilişkin önlemler ilgili kurumlar ve yöre halkı iş birliği ile giderilmeye çalışılmaktadır.
Kuşlar hem doğrudan hem de dolaylı olarak çevresel değişikliklere duyarlıdır. Kuşlar; vejetasyon yapısındaki değişiklikler, durgun suların derinliği, kapsamı, mevsimsel değişimi, su kalitesi ve rahatsızlık durumları ile ilgili indikatör görevi görebilmektedir. Ekosistem değişim göstergeleri olarak kuşlar değerlidir, çünkü genellikle sistem üzerindeki çevresel etkilerin kümülatif etkilerine tepki verirler. O nedenle seçilen türlerin düzenli izlenerek sayısal değişimleri ve mekansal durumları izlenmektedir” ifadelerini kullandı.
