Mersin Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi İşleme Teknolojisi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Deniz Ayas, ‘Kızıldeniz’den gelen tropikal balıklar, Akdeniz’in damak tadını değiştirdi’ dedi.
Mersin Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi İşleme Teknolojisi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Deniz Ayas, Kızıldeniz’den Akdeniz’e gelen tropikal türlerin vatandaşların damak zevkini değiştirdiğini kaydetti. Prof. Dr. Ayas, “Bugün balıkçı tezgahlarında 30-32 türün 17 tanesi Kızıldeniz kökenli. Yani yüzde 50’nin üzerinde. Çok sayıda karides, barbun, sardalya türü var. Son olarak çizgili gargur dediğimiz bir tür geldi. O da balıkçı tezgahlarında yerini aldı. Bunlar artık tükettiğimiz türler haline geldi. Vatandaşın damak tadı da bu türlere alıştı” dedi.
Kızıldeniz’den Akdeniz’e gelen tropikal balık türleri bölgede yerli tür haline geldi. Besin zincirine yerleşen tropikal türler balıkçı tezgahlarında da yerini almaya başladı. Prof. Dr. Deniz Ayas, tropikal türlerin vatandaşların damak zevkini değiştirdiğini söyledi. Kızıldeniz’den Akdeniz’e çok yoğun tür geçişi olduğunu belirten Deniz Ayas, “Bunlar sadece balıklar şeklinde değil, denizanaları, denizkestaneleri ile gözle görünmeyen birçok tür Akdeniz ekosistemine geçiyor. Besin zincirinde bir değişime yol açıyor.
Bu türlerin bir kısmı zehirli iken bir kısmı ise ekonomik hale geldi. Bugün balıkçı tezgahlarında 30-32 türün 17 tanesi Kızıldeniz kökenli. Yani yüzde 50’nin üzerinde. Bunların içerisinde birçok karides, barbun, sardalya türü var. Yaptığımız çalışmalarda sürekli değişmekle birlikte, her yeni gelen türün ciddi popülasyonlar kurduğu daha sonra da yerini yeni bir türe bıraktığını görüyoruz. Son olarak çizgili gargur dediğimiz bir tür dominant hale geldi. O da Kızıldeniz’den gelmiş bir tür. Bu türün diğer türlere göre daha az ekonomik durumu var. Bunların tüketimi ile ilgili çalışmalar sürüyor. Az da balıkçı tezgahlarında yerini aldı” diye konuştu.
‘SOFRALARDA YERİNİ ALMAYA BAŞLADI’
Akdeniz’in yerli türlerinin yanında tropikal türlerin de sofralarda yerini aldığını dile getiren Ayas şunları söyledi:
“Kızıldeniz’den gelen türler damak tadını da değiştiriyor. Yeni gelen türlere yerini bırakıyor. Artık normal keserbaş barbun yerine Kızıldeniz’den gelen çizgili barbun, Akdeniz sardalyası yerine gökkuşağı sardalyası yerini alıyor. Çok sayıda tüketilebilir tür geldi. Karideslerin büyük çoğunluğu Kızıldeniz kökenli. Belli bir süre geçtikten sonra yerli tür gibi bakıyoruz. Çizgili barbun ülkemize geleli 30-40 yıl olmuş, artık yerli bir tür statüsüne kavuşmuş. Tropikal türlerin Akdeniz’e yerleşmesi popülasyon kurması direk bizim damak tadımızı, mutfak kültürümüzü, tüketim alışkanlıklarımızı belirlemeye başlıyor.”
‘TROPİKAL TÜRLERİ FIRSAT OLARAK DÜŞÜNEBİLİRİZ’
Akdeniz’e gelen tropikal göçü dezavantaj olarak görmediklerini kaydeden Ayas, “Akdeniz bir değişim halinde, tropikalleşiyor. Tropikal türle geliyor, besin zincirinin boşluklarına yerleşiyor. Kendi popülasyonlarını kuruyorlar. Dolayısıyla Akdeniz’de değişime tanık oluyoruz. Bu avcılığın bu kadar yoğun olduğu denizde fırsat olarak da görülebilir. Aşırı avcılıktan dolayı boşalan yerleri doldurarak besin zincirini tamamlıyorlar. Akdeniz’deki değişim kötü değil bir fırsat olarak düşünülebilir “dedi.
