Türkiye’de kitap okuma oranlarının düşüklüğü, kültürel bir kriz haline geldi. Dijital ekranların baskınlığı, ekonomik zorluklar ve yayıncılık sektöründeki yapısal sorunlar, “kitapsız bir nesil” tehlikesini her geçen gün daha da artırıyor.
15 YAŞ VE ÜZERİ NÜFUSUN YÜZDE 73’Ü KİTAP OKUMUYOR
Yayıncılar Yardımlaşma Derneği’nin (YAYDER) yeni Genel Sekreteri Vesile Kızılboğa, Türkiye’de kitap okuma oranlarının düşüşüne dikkat çekerek, kültürel bir kriz yaşandığını ifade etti. Kızılboğa, “Kitapsız bir nesil yetişiyor. 2024 yılı verilerine göre, 15 yaş ve üzeri nüfusun yüzde 73’ü hiç kitap okumuyor. MEB’in 2023 verilerine baktığımızda ise durum daha endişe verici: İlkokulda okuma oranları yüzde 25 iken, ortaokulda yüzde 8’e, lisede ise sadece yüzde 1,01’e düşüyor. Türkiye’de yılda ortalama sadece 7.2 kitap okunuyor. Bu durum, geleceğimiz açısından ciddi bir tehlikeye işaret ediyor,” dedi.
ULUSAL ÇAPTA OKUMA SEFERBERLİĞİ
Kızılboğa, kurucusu olduğu Vesprime Medya aracılığıyla bağımsız yayıncıları destekleyen projelere imza atmıştı. Şimdi ise YAYDER çatısı altında bu birikimini sektörel dayanışmaya dönüştürmeyi hedefliyor.
Kızılboğa, özellikle kırsal bölgelerde kitap erişimini artırmak için somut önerilerde bulundu:
“PTT’nin kitap gönderimlerinde sağladığı indirimi, ulusal çapta bir okuma seferberliğine çevirebiliriz. Gezici Kitap Kutuları, yazarlarla dijital etkileşim sağlayan QR kodlu içerikler ve yerel yönetimlerin desteğiyle kırsal bölgelere kitaba erişim imkânı sağlayabiliriz. Henüz taslak aşamasında olan bu projeyi tüm paydaşlarla birlikte geliştirmeye hazırız.”
YAYDER’in yeni dönem hedefleri arasında kadın yayıncılara yönelik mikro fonlar, genç ve çocuk edebiyatı için dijital tanıtım platformları ve belediyelerle iş birliği içinde yürütülecek okuma kampanyaları bulunuyor.
