Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2022 yılında satın alma gücü paritesine göre; Türkiye’de kişi başına GSYH endeksi değerinin 67 olduğunu açıkladı.
TÜİK, Avrupa Birliği İstatistik Ofisi (Eurostat) verileri kullanılarak oluşturulan ‘Satın Alma Gücü Paritesi, 2022 Bülteni’ni yayımladı. Satın alma gücü paritesi, ayrıntılı olarak tanımlanmış standart bir mal ve hizmet sepetinin farklı ülkelerdeki fiyat oranı olarak tanımlanıyor.
Eurostat tarafından açıklanan satın alma gücü paritesine göre; kişi başına gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) endeks değeri, 27 Avrupa Birliği (AB) ülkesi ortalaması 100 iken, bu değer Türkiye için 67 oldu ve AB ortalamasının yüzde 33 altında kaldı. Avrupa’da kişi başına GSYH endeksi en yüksek ülke 256 ile Lüksemburg, en düşük ülke ise 34 ile Arnavutluk oldu. Kişi başına GSYH endeksinde Lüksemburg AB ortalamasının yüzde 156 üzerinde, Arnavutluk ise yüzde 66 altında değere sahip oldu.
KİŞİ BAŞINA FİİLİ BİREYSEL TÜKETİM DÜZEYİ 77
Ülkelerin gelişmişlik düzeylerinin karşılaştırılmasında kişi başına GYSH temel alınırken, tüketicilerin göreli refah düzeylerinin karşılaştırılmasında, kişi başına fiili bireysel tüketim endeksleri daha uygun bir gösterge olarak kabul ediliyor.
Fiili bireysel tüketim, tüketicilerin satın aldığı mal ve hizmetlere ek olarak devlet veya kar amacı olmayan kuruluşlar tarafından sağlanan (eğitim, sağlık ve benzeri) hizmetleri de kapsıyor. 27 AB ülkesinde kişi başına fiili bireysel tüketim düzeyi ortalaması 100 iken, bu düzey Türkiye için 77 oldu ve AB ortalamasının yüzde 23 altında kaldı. Karşılaştırmalarda yer alan 36 ülke arasında, kişi başına fiili bireysel tüketim değeri en yüksek ülke 138 ile Lüksemburg, en düşük ülkeler ise 41 ile Arnavutluk ve Bosna Hersek oldu.
AB’DE 100 EURO’LUK SEPET TÜRKİYE’DE 36 EURO KARŞILIĞI TL
Fiyat düzeyi endeksi, ülkelerin ulusal para birimlerinin karşılaştırmalı olarak döviz kuruna göre alım gücünün göstergesini oluşturuyor. Bir ülkenin fiyat düzeyi endeksi, 100’den büyük ise bu ülke karşılaştırıldığı ülke grubu ortalamasına göre ‘pahalı’, 100’den küçükse bu ülke karşılaştırıldığı ülke grubu ortalamasına göre ‘ucuz’ olarak ifade ediliyor. Türkiye’nin fiili bireysel tüketime ilişkin fiyat düzeyi endeksi, 2022 yılı sonuçlarına göre 36 oldu. Bu değer, AB ülkeleri genelinde 100 euro karşılığı satın alınan aynı mal ve hizmet sepetinin Türkiye’de 36 euro karşılığı TL ile satın alınabileceğini gösterdi.
