Antalya’nın Kaş ilçesinde Halk Plajı’nda çekilen su altı görüntülerinde, yüzenlerin çevresindeki plastik atıklar dikkat çekti. Eski Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Müsteşarı Prof. Dr. Mustafa Öztürk, yağışlarla denize taşınan plastik ve mikroplastiklerin Akdeniz’i kirlettiğini belirterek, kirliliğin turizme ve deniz yaşamına zarar verebileceği uyarısında bulundu.
Akdeniz kıyılarındaki plastik kirliliği, son günlerde Kaş Halk Plajı’nda kaydedilen görüntülerle yeniden gündeme geldi. Su altından çekilen görüntülerde, su yüzeyinin hemen altında çok sayıda küçük parçacık ve daha büyük atıkların bulunduğu, insanların da bu atıkların arasında yüzdüğü görüldü.
2014-2018 yılları arasında Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Müsteşarlığı yapan, 23’üncü dönem Hatay Milletvekili Prof. Dr. Mustafa Öztürk, yağışların plastik kirliliğini denize taşıdığına dikkati çekti. Adana bölgesinde etkili olan sağanakla, plastik atıkları açıkta depolayan tesislerden ve yasa dışı döküm alanlarından atıkların denize sürüklendiğini belirten Prof. Dr. Öztürk, “Yasa dışı dökülen plastik atıklar ve mikroplastiklerin büyük bölümü, yağışlı havalarda denize taşınır. Plastik atıklar Kaş Limanı’na kadar ulaşır” dedi.
Kaş Halk Plajı’ndaki görüntüleri sanal medyadan paylaşan Prof. Dr. Öztürk, denizde plastik atık ve mikroplastik kirliliği olduğunu belirterek, bu tür sularda yüzülmemesi gerektiği uyarısında bulundu. Plastik parçacıkların yüzme sırasında ağız yoluyla alınabileceğini, hastalık yapıcı mikroorganizmaları taşıma ihtimalinin de dikkate alınması gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Öztürk, mikroplastikle kirlenmiş sularda yüzmenin sağlık açısından risk oluşturabileceğini söyledi.
“Akdeniz’de turizm zarar görecektir”
Plastik atık geri dönüşüm tesislerinin çalışma koşullarına ilişkin denetimlerin önemine değinen Prof. Dr. Öztürk, atıkların açıkta depolanmasının, mikroplastiklerin ve atık suların kontrolsüz çevreye yayılmasının önlenmesi gerektiğini belirterek, “Plastik atık geri dönüşüm tesisleri AB normlarında çalışmadığı sürece Akdeniz, plastik atıklarla ve mikroplastiklerle kirlenmeye devam edecektir. Akdeniz’de turizm ciddi zarar görecektir” dedi.
Kirliliğin kaynağının belirlenmesi ve denize ulaşmadan önlenmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Öztürk, yalnızca kıyılarda yapılan temizlik çalışmalarının yeterli olmayacağına dikkati çekti.
Türkiye’de yılda yaklaşık 4 milyon ton plastik atık oluştuğunu, Avrupa ülkelerinden yılda yaklaşık 500 bin ton plastik atık ithal edildiğini belirten Prof. Dr. Öztürk, yurt içindeki atıkların önemli bölümünün çöp depolama alanlarına gittiğini söyledi. Avrupa ülkelerinden Türkiye’ye gönderilen aylık ortalama plastik atık miktarının 2025’te 42 bin 790 ton olduğunu, bu yıl haziran ve temmuz aylarında ise aylık ortalamanın 1145 tona gerilediğini ifade eden Prof. Dr. Öztürk, gerekli önlemler alınmazsa Türkiye’nin Avrupa’nın plastik atık merkezi haline gelebileceği uyarısında bulundu.
Konyaaltı için daha önce de uyarmıştı
Prof. Dr. Öztürk, ağustos ayında da Konyaaltı Plajı’ndaki mikroplastik kirliliğine ilişkin açıklamalar ve uyarılarda bulundu. Plastik parçacıkların yutulması veya ağızla temasının özellikle çocuklar ve yaşlılar açısından risk oluşturabileceğini belirten Prof. Dr. Öztürk, kirliliğin kaynağının mutlaka tespit edilmesini isteyerek, Konyaaltı ve Çıralı kıyılarındaki kirletici kaynakların incelenmesi gerektiğine değindi. Prof. Dr. Öztürk, plastik atıkların zamanla daha küçük parçacıklara ayrılıp deniz ortamına yayıldığını da ifade etti. Açıklamalarında plastik kirliliğinin deniz yaşamına etkilerini de değerlendiren Prof. Dr. Öztürk, balıkların plastik parçacıkları besin sanarak yutabildiğini, bu parçacıkların sindirim sisteminde birikip tıkanıklıklara ve beslenme sorunlarına yol açabildiğini belirtti.
Kentsel, endüstriyel ve geri dönüşüm kaynaklı atık sularla denizde terk edilen balıkçılık ekipmanlarının kirlilik kaynakları arasında bulunduğunu ifade eden Prof. Dr. Öztürk, plastiklerin besin zinciri yoluyla başka canlılara taşınabildiğine dikkati çekti.
