Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi’nden (MSKÜ) Dr. Yasin İlemin, karakulak türünü, Akdeniz ekosistemleri için ‘gösterge tür’ olarak tescillediklerini söyledi.
Muğla Marmaris ve Antalya Manavgat bölgeleri başta olmak üzere Akdeniz illerinde 2021 ve 2022 yıllarında yaşanan büyük orman yangınları sonrasında MSKÜ Biyolojik Çeşitlilik Uygulama ve Araştırma Merkezi’nden yaban hayatı uzmanı Dr. Yasin İlemin, orman yangınlarının ‘ormanın hayaleti’ olarak kabul edilen karakulak ve yaban hayatına etkileri üzerine bilimsel çalışma başlattı.
ULUSLARARASI DERGİDE YAYIMLANDI
Dr. Yasin İlemin’in yaklaşık 5 yıl süren bilimsel çalışmalarını içeren makale, uluslararası bilimsel bir dergide ‘Akdeniz Ormanlarındaki Orta ve Büyük Boy Memeli Toplulukları Üzerinde Yangın Sonrası Ormancılık Uygulamalarının Etkileri’ başlığıyla yayımlandı.
KARAKULAK FOTOKAPANA YAKALANDI
Marmaris’te yanan ve geçen süreçte yeniden yeşeren Bördübet Yaban Hayatı Geliştirme Sahası’ndaki çalışmalarda Dr. Yasin İlemin, geçen yıl kasım ayında fotokapanla karakulakın sahada yürürken görüntüsünü elde etti. Dr. İlemin, “Bu yürüyüşün arkasında son 5 yılın çok değerli emekleri var” dedi.
YANGIN SONRASI KARAKULAKLAR
2021 ve 2022’de Muğla’nın Marmaris ilçesinde çok büyük alanların yandığını belirten Dr. Yasin İlemin, “Bunlardan biri de bilimsel çalışmalarımız neticesinde karakulakların hedef tür olduğu Bördübet Yaban Hayatı Geliştirme sahasındaki yangındı. Yangın ilk çıktığı andan itibaren ateşin içinde, dışında ve sonrasında restorasyon faaliyetlerinde bulunduk. Yaban hayatı ve ekosistem restorasyon süreçlerinin bizzat içinde olduk” diye konuştu.
AKDENİZ İÇİN GÖSTERGE TÜR
Üniversiteler ve Natura Doğa ve Kültür Koruma Derneği’nin yürütücülüğünde, Orman Genel Müdürlüğü (OGM), Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü’nün (DKMP) desteğiyle projeler gerçekleştirdiklerini söyleyen Dr. İlemin, “Ve bugün bu emeklerin sonuçlarını bilim dünyasına tanıttık. ‘Effects of Post-Fire Silvicultural Practices on Medium and Large-Sized Mammal Communities in Mediterranean Forests’ başlıklı makalemiz uluslararası Fire (Q1) dergisinde yayımlandı. Karakulak türünün Akdeniz ekosistemleri için gösterge tür olduğu tescillendi” dedi.
YANMAMIŞ ALANLARDA DAHA ÇOK
Yanmış alanlarda kızıl tilki başta olmak üzere etçillerin baskın hale geldiğini, üst trofik düzeyde (besin zincirindeki farklı beslenme seviyeleri) uzman tür olan karakulakların ise yanmamış ormanlarda ve doğal restorasyon yapılmış alanlarda bulunduğunu ortaya koyduklarını anlatan Dr. İlemin, “Fonksiyonel zenginlik yanmamış meşcerelerde (en küçük orman parçası) daha yüksek çıktı. Yapay restorasyon ve plantasyon alanlarının tür zenginliği ve eşitliğini azaltarak homojenleşmeyi artırdığını tespit ettik. Ve bunun yaban hayatı için olumsuz olduğunu gösterdik” diye konuştu.
DOĞAL GENÇLEŞTİRMENİN ETKİSİ
Ayrıca doğal gençleştirme ve doğal restorasyonun, daha dengeli komünite yapısının sürdürülmesine katkı sağladığını ortaya koyduklarını anlatan Dr. İlemin, “Doğal restorasyon fonksiyonel çeşitliliği desteklerken, yapay restorasyonun ve yapay plantasyonların komünite yapısını basitleştirdiğini ortaya koyduk. Tüm bu süreçte Muğla Orman Bölge Müdürlüğü’nün doğal gençleştirmeye ağırlık vermesi sayesinde yanmış alanlarda uygulanacak doğal restorasyonun yaban hayatı ve biyolojik çeşitlilik için ne kadar hayati olduğu ortaya çıkmış oldu” dedi.
GÖSTERGE TÜR
Gösterge türün, ilgi çekici bir çevresel koşulu temsil eden bir grup alan için yüksek gösterge değerine sahip biyolojik bir tür olduğunu belirten Dr. İlemin, “Gösterge türlerdeki değişiklikler, ekosistemlerdeki değişiklikleri belirlemek için kullanılır. Gösterge türler aynı zamanda korunacak habitat türlerinin biyolojik göstergeleridir” diye konuştu.
