22 Kasım 2026, Pazar
  • Giriş
Haberton
Sonuç Yok
Tüm Sonuçları Göster
Yazı Gönder
  • Öne Çıkanlar
  • Özel Haber
  • Gündem
  • Politika
  • Dış Haberler
  • İş Dünyası
  • Kültür & Sanat
  • Sağlık
  • Yaşam
  • Yerel
  • Spor
  • Yazarlarımız
Sonuç Yok
Tüm Sonuçları Göster
  • Öne Çıkanlar
  • Özel Haber
  • Gündem
  • Politika
  • Dış Haberler
  • İş Dünyası
  • Kültür & Sanat
  • Sağlık
  • Yaşam
  • Yerel
  • Spor
  • Yazarlarımız
Sonuç Yok
Tüm Sonuçları Göster
Haberton
Sonuç Yok
Tüm Sonuçları Göster

Ana Sayfa - Yerel Haberler - Kapı tokmaklarının yerini ziller aldı

Kapı tokmaklarının yerini ziller aldı

Haberton - Haberton
7 Ocak 2025
- Yerel Haberler
Okuma Süresi:3 dakikalık okuma
A A
0
Kapı tokmaklarının yerini ziller aldı

Kapı tokmaklarının yerini ziller aldı

Facebook'da PaylaşX'de PaylaşLinkedin'de PaylaşWhatsapp'da Paylaş

Türkiye Yazarlar Birliği Muğla İl Temsilcisi Prof. Dr. Namık Açıkgöz, “Muğla’da mimari zihniyet değiştiği için kapı tokmaklarının sayısı hızla azaldı. Artık yerini ziller aldı” dedi.

Muğla’nın Menteşe ilçesindeki kentsel SİT alanı içinde yer alan binaların tarihi kapı tokmakları, temsil ettikleri kültür ve yaşam biçimiyle beraber yok olmak üzere. Yaklaşık 165 yıl önce, çoğunlukla Rum ustalar tarafından yapılan, şıklığıyla göz dolduran, bir dönem büyük değer verilen kapı tokmakları, şimdilerde ilgi görmüyor. Çok azının bugüne ulaşabildiği bu sanat eserleri, teknolojiye yenik düşerek yerini otomatik kapı zillerine bıraktı. Muğla’nın en güzel mimari örneklerinden tarihi evlerin çoğunda, kuzulu kapı bulunuyor. İki kanatlı büyük bir kapının içinde yer alan ve ‘kuzu’ olarak adlandırılan, aile mahremiyetini esas alan ahşap kapılar, içeriye doğru açılıyor. Üzerinde bulunan ve aksesuar gibi görünen kapı tokmakları, ev halkının sosyal, kültürel ve estetik duygularına ilişkin birçok manayı içeriyor.

Kapı tokmaklarının yerini ziller aldı
Kapı tokmaklarının yerini ziller aldı

‘HANGİ EVİN TOKMAĞININ ÇALINDIĞI TINISINDAN BELLİ OLURDU’

Tokmaklar, yakın döneme kadar yerel kültürün bir parçasıydı. Muğla’daki kapı tokmakları, ağırlıklı olarak halka ve genellikle de el biçiminde. Evin kadını kapıyı açmadan kimin ve ne için geldiğini anlayabiliyordu. Evin erkeği geldiğinde tokmak iki kez çalınırdı. Çocuklar hızlı ve sert aralıklarla vurur, misafirlerse daha yavaş ve aheste vurmayı tercih ederdi. Art niyetli birinin geldiğiyse kapı sesinin şiddetinden anlaşılırdı. Kapılar birbirine yakın olsa da hangi evin tokmağının çalındığı tınısından belli olurdu. Ev sahibi, kısa bir süre için bir yere gittiyse tokmağın üzerine kısa, uzun süre dönmeyecekse uzunca bir ip asardı. Yatıya gittiyse, kalın bir ip asar ve düğüm atardı. Gelen misafirler de ipe bakarak, ne zaman döneceği hakkında bilgi sahibi olurdu.

TARİH KOKAN MUĞLA EVLERİ

Tokmakların bulunduğu Muğla evleri de tarih kokan mimarisiyle yıllara meydan okuyor. Muğla evleri 19’uncu yüzyıldan itibaren Rum ustalar tarafından yapılmaya başlanmış ve toprak ağalarınca tercih edilmiş. Muğla evlerinin yan ve arka duvarları taş, ön ve iç kısımları ahşap. Avrupa ve özellikle İtalya’dan gelen neoklasik akımlar da mimari tarzlarını etkilemiş Muğla evlerinin. Sadece Muğla’ya özgü değil fakat şehrin coğrafi özellikleriyle de uyum sağlamış Muğla evleri.

‘EL, HALKA VE BİRÇOK ÇEŞİDİ VAR’

Türkiye Yazarlar Birliği Muğla İl Temsilcisi Prof. Dr. Namık Açıkgöz, “Kapı tokmakları eve dışarıdan gelenin belli olması için kullanılırdı. Artık yerini ziller aldı. Tak tak vurulduğu zaman misafirler kapıda karşılanırdı. İki tür bir özellik vardı. Kapı tokmakları ‘tok tok’ diye ses çıkartırsa gelen kişinin erkek olduğu bilinirdi. Kadın misafirlerdeyse ‘tık tık’ ses oluşurdu. Evin mahremiyetini için erkeği erkek, kadını kadın karşılardı. Eskiden bu şekilde gelenek vardı. Muğla’da kapı tokmakları, demirci ustalar tarafından demir ve pirinç döküm olarak yapılmıştır. Tokmakların el, halka ve birçok çeşidi var. Kapı tokmakları 1860 yıllarında Rum ustalar tarafından yapıldı. Muğla’da mimari zihniyet değiştiği için kapı tokmaklarının sayısı hızla azaldı. 4 bin evde tokmağın olduğu söylenirdi. Şu an 30 yaklaşık tokmak kaldı” dedi.

Etiketler: Muğla
PaylaşTweetPaylaşGönder
Önceki Haber

Yapay zeka destekli ‘Blade AI Podcast’ serisi 6 ödül aldı

Sonraki Haber

Çanakkale’de Hermaion Antik Kenti’nin yeri de keşfedildi

Haberton

Haberton

Son dakika haberleri, güncel haberler, magazin, spor ve ekonomideki gelişmeler, yerel ve dünya haberleri haberton.com'da. Haberton, sizin için tonla haber! Türkiye’de tarafsız bir medya, vatandaşın haber alma hakkı çerçevesinde gerçek haberleri takip edebileceğiniz, tonlarca habere ulaşabileceğiniz yeni mecranız.

İlgili Haberler

Polisten kaçarken kaza yapan plakasız motosikletin sürücüsüne 380 bin TL ceza
Yerel Haberler

Polisten kaçarken kaza yapan plakasız motosikletin sürücüsüne 380 bin TL ceza

22 Kasım 2026
Diyarbakır'da eve yıldırım düştü, anne ve 2 çocuğu yaralandı
Yerel Haberler

Diyarbakır’da eve yıldırım düştü, anne ve 2 çocuğu yaralandı

22 Kasım 2026
Heyelan nedeniyle kapanan köy yolu, ulaşıma açıldı
Yerel Haberler

Heyelan nedeniyle kapanan köy yolu, ulaşıma açıldı

22 Kasım 2026
Cipin karşı şeride geçip otomobille çarpıştığı kaza kamerada
Yerel Haberler

Cipin karşı şeride geçip otomobille çarpıştığı kaza kamerada

22 Kasım 2026
İzmir'de 30 yıl hapis cezası ile aranan firari hükümlü yakalandı
Yerel Haberler

İzmir’de 30 yıl hapis cezası ile aranan firari hükümlü yakalandı

22 Kasım 2026
Beyoğlu’nda midye imalathanelerine denetim: 215 bin 705 lira ceza kesildi
Yerel Haberler

Beyoğlu’nda midye imalathanelerine denetim: 215 bin 705 lira ceza kesildi

22 Kasım 2026
Sonraki Haber
Çanakkale'de Hermaion Antik Kenti'nin yeri de keşfedildi

Çanakkale'de Hermaion Antik Kenti'nin yeri de keşfedildi

En Güncel Haberler

Batman Petrolspor evinde hata yapmadı! Muğlaspor'u 2-0 mağlup etti
Spor Haberleri

Batman Petrolspor evinde hata yapmadı! Muğlaspor’u 2-0 mağlup etti

22 Kasım 2026
Polisten kaçarken kaza yapan plakasız motosikletin sürücüsüne 380 bin TL ceza
Yerel Haberler

Polisten kaçarken kaza yapan plakasız motosikletin sürücüsüne 380 bin TL ceza

22 Kasım 2026
Göztepe Erzurumspor'u devirdi! Stoilov'dan galibiyet sonrası dikkat çeken itiraf
Spor Haberleri

Göztepe Erzurumspor’u devirdi! Stoilov’dan galibiyet sonrası dikkat çeken itiraf

22 Kasım 2026

Günün Popüler Haberleri

  • Tümü
  • Sağlık Haberleri
  • Kültür ve Sanat
Yaşam

İngilizceyi sokağa taşıyan öğretmene ‘Yılın İlham Veren Öğretmeni’ ödülü

22 Kasım 2026
Yaşam

Diyarbakır’da sağanak etkili oldu; iş makinesi su altında kaldı

22 Kasım 2026
Yaşam

KADEM’in Uluslararası Kadın ve Adalet Zirvesi, ikinci gününde devam ediyor

22 Kasım 2026
Yaşam

İş temposuna bağladığı yorgunluğun altından nadir kalp hastalığı çıktı

22 Kasım 2026
Önceki Sonraki
Haberton

Haberton

Sizin için tonla haber!

Türkiye'de tarafsız bir medya, vatandaşın haber alma hakkı çerçevesinde gerçek haberleri takip edebileceğiniz, tonlarca habere ulaşın!

Son Dakika

HGS geçişleriyle ilgili icra takiplerine soruşturma! Bakan Gürlek duyurdu

HGS geçişleriyle ilgili icra takiplerine soruşturma! Bakan Gürlek duyurdu

- Haberton
22 Kasım 2026

Adalet Bakanı Akın Gürlek, Hızlı Geçiş Sistemi (HGS) geçişleriyle ilgili haksız kazanç iddiaları ve şikayetler üzerine İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nca soruşturma...

Türkiye’de yalnız yaşayanların sayısı neden artıyor? 5,5 milyon kişi tek başına yaşıyor! TÜİK verilerindeki çarpıcı değişim

Çocuklar artık ödevlerini yapay zekâya mı yaptırıyor? TÜİK açıkladı: Her 100 çocuktan 63’ü yapay zekâ kullanıyor!

Dağı delerek yol açtılar! Erzincan’daki 38 tünelli Taş Yol’un 132 yıllık hikâyesi

Yazın bile serinleten doğal buz deposu! Elazığ Buzluk Mağarası’nın sırrı

Güncel Haber

Batman Petrolspor evinde hata yapmadı! Muğlaspor'u 2-0 mağlup etti

Batman Petrolspor evinde hata yapmadı! Muğlaspor’u 2-0 mağlup etti

22 Kasım 2026
İngilizceyi sokağa taşıyan öğretmene ‘Yılın İlham Veren Öğretmeni’ ödülü

İngilizceyi sokağa taşıyan öğretmene ‘Yılın İlham Veren Öğretmeni’ ödülü

22 Kasım 2026
  • Hakkımızda
  • Yayın İlkeleri
  • İletişim
  • Kullanım Şartları ve Gizlilik Politikası
  • Güvenlik Politikası

© 2026 Haberton

Tekrar Hoş Geldiniz!

Aşağıda hesabınıza giriş yapın

Şifrenizi mi unuttunuz?

Şifrenizi alın

Şifrenizi sıfırlamak için kullanıcı adınızı veya e-posta adresinizi girin lütfen.

Giriş Yap

Yeni Çalma Listesi Ekle

Sonuç Yok
Tüm Sonuçları Göster
  • Öne Çıkanlar
  • Özel Haber
  • Gündem
  • Politika
  • Dış Haberler
  • İş Dünyası
  • Kültür & Sanat
  • Sağlık
  • Yaşam
  • Yerel
  • Spor
  • Yazarlarımız

© 2026 Haberton