Türkiye’de kaybedilen hayatların yaklaşık yüzde 40’ı kalp ve damar hastalıklarından kaynaklanıyor; erken tanı ve tedavi için düzenli muayene önem taşıyor.
Özel Sağlık Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı. Op. Dr. Alkan Arpaçay, günümüzde giderek artan hareketsiz yaşam, obezite ve stres gibi nedenlerle kalp damar hastalıklarında da artış yaşandığını söyledi.
Arpaçay, kalp ve damar sağlığının korunması için paketli gıdalardan uzak durulmasının önemli olduğunu belirtti; hareketli bir yaşam tarzının benimsenmesi gerektiğine dikkat çekti.
Günümüzde gıdaların artık kolay ulaşılabilir ve paketli hale geldiğini hatırlatan Op. Dr. Alkan Arpaçay, “Hazır tüm ürünlerden uzak durmak gerekiyor. Beslenme kalp damar sağlığını gerçekten çok etkiliyor. Şimdiki çocukların neredeyse hepsinde benzer vücut ölçüleri var. Artık herkes, her yere arabayla gidiyor, asansöre biniyor. İnternetten sipariş veriyor; her şey ayağımıza geliyor. Çoğu insan hayat koşulları nedeniyle düzenli spor yapamıyor, hobisi bulunmuyor. Bunlar da kalp damar sağlığını tehdit ediyor” diye konuştu.
SPOR YAPMAK YARARLI HORMON SALINIMINI DA ARTIRIYOR
Masabaşı ve home office çalışmalar, artan stres ve uyku düzeninin bozulmasının da sağlık açısından risk oluşturduğunu kaydeden Arpaçay, sözlerine şöyle devam etti: “Sporun bir şekilde hayatın içinde var olması gerekli. Ölüme yakın kişilerin bacakları çok incedir. Bacak kasları erimiştir çünkü. 35 yaşından sonra her yıl yüzde 1, yüzde 2 kas kaybediyoruz. Kas kaybı demek şeker hastalığı, tansiyon, bağışıklık sisteminin zayıflaması ve kışın daha sık hasta olmak için bir nedendir.
Bacak kaslarını geliştirmek için direnç egzersizi yani ağırlık çalışmak gerekir. Yalnızca yürüyüş yapmak yeterli olmuyor. Sadece kiloya odaklanmamak gerekli, kas ağırlığı ve yağ ağırlığı farklı şeyler. Ölçüler burada daha kıymetli. Karın içi yağlanma ne durumda? Bel çevren ne durumda? Bunlara bakmak gerekiyor. Spor yapmak stresi de azaltıyor. Uyku düzenini de sağlıyor. Aslında antidepresanlara gerek yok. Çünkü düzenli yapılan sporla birlikte vücutta doğal olarak melatonin, serotonin ve dopamin salgılanıyor”
DÜZENLİ KONTROL YAPTIRIN
Kalp sağlığını korumak için 40 yaşından itibaren düzenli kontroller yapılması gerektiğini de vurgulayan Op. Dr. Alkan Arpaçay sözlerini şöyle sürdürdü: “40 yaşına kadar mutlaka bir kere bir kalp kontrolünüzü yaptırın. Orta yaşlarda herhangi sıkıntınız olmasa bile yılda bir kere muayene olmak önemlidir. Eğer bir sorun varsa zaten doktor sizi 3 ayda, 6 ayda bir muayeneye çağıracaktır. Bir de şu var, arabanızı her yıl 10 bin kilometrede bir servise götürüyorsunuz. Kalbiniz her şeyden daha önemli, onu da her yıl muayene ettirmelisiniz”
SAĞLIKLI BESLENME İÇİN İPUÇLARI
Kalp ve damar sağlığı için beslenme ipuçları da veren Arpaçay şu ifadeleri kullandı: “Akdeniz tipi beslenme; sebze, meyve, tam tahıl, baklagil, zeytinyağı, balık ve çiğ kuruyemiş ağırlıklı, kırmızı et ve işlenmiş gıdanın ise sınırlı olduğu bir beslenme modelidir. Yumurta bir zamanlar çok kötüleniyordu; ama çok değerli bir protein kaynağıdır. Sarısını ve beyazını da sakın ayırmayın. Çünkü sarının içindeki enzimler beyazın sindirimini de kolaylaştırıyor. Zeytinyağı sağlıklıdır evet; ama ölçülü tüketmek kaydıyla. Bir de beyaz ekmek yerine kepek ekmek tüketme konusu çok soruluyor. Aslında ikisi de aynı kaloriye sahip. Beyaz ekmek yendiğinde kan şekerini aniden yükseltiyor. Vücut insülin salgılıyor, aniden düşüyor. Belli bir süre sonra daha çok acıkıyorsunuz. Kepekli ekmekte ise glisemik indeks daha yavaşça yükseliyor daha geç acıkıyorsunuz”
