Diyarbakır’da, binlerce kuşun avcı baskısının az olması nedeniyle yaşam alanı olarak tercih ettiği Dicle Üniversitesi yerleşkesindeki Kabaklı Göleti’nde su, 10 metre çekildi. Dicle Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ahmet Kılıç, “Eğer bu suları kaybedecek olursak; kuşların büyük bir çoğunluğu göçe başlamadan telef olma durumuyla karşı karşıya” dedi.
Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde mevsim normallerinin üzerindeki hava sıcaklığı, günlük hayatını olumsuz etkiledi. Dicle Üniversitesi yerleşkesinde bulunan, 200’den fazla türden binlerce kuşa ev sahipliği yapan Kabaklı Göleti’nde de buharlaşma nedeniyle su kaybının yaşandığı görüldü. Ortalama 40 derecelerde seyreden sıcaklığın olduğu kentte leylek, balıkçıl, düdükçün, toygar, güvercin, saka, tahtalı, kızılbacak ve uzun bacaklılar gibi farklı türlerin olduğu binlerce kuş için kaynak olan gölette su, 10 metre çekildi. Göletin son hali havadan görüntülenirken, bazı kuşların da öldüğü görüldü.
‘BUHARLAŞMA, CİDDİ SU KAYBINA NEDEN OLDU’
Dicle Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ahmet Kılıç, “Burası, son zamanlarda aynı zamanda bir vaha özelliği göstermeye başladı. Çevrede pek çok gölet, göl, dere ve çaylar kurudu. Bu yüzden kuşlar özellikle bu korunaklı yeri tercih etmeye başladılar. En son, 7 Temmuz’da bu bölgedeydik. 17 gün sonra aynı yerde suya baktığımız zaman, su seviyesinin ciddi biçimde düştüğü hatta metrelerce geri çekildiği görülmektedir.
Burada buharlaşmanın ne kadar önemli bir su kaybına neden olduğunu görüyoruz. Kuşlar, su çekilmesiyle birlikte daha yoğun olarak bir arada bulunmaya başladı. Burada olayın vahametini, su yokluğunu ne kadar büyük bir öneme sahip olduğunu görmüş oluyoruz. Diyarbakır merkezde 200’den fazla kuş türü var. Ve bunlardan büyük bir çoğunluğu da yıl boyunca Kabaklı Göleti’nde görülebiliyordu. Maalesef bu suyun çekilmesi, bu kuşların beslenme ve barınma bakımından ne kadar zorlandıklarının göstergesi olarak yorumlanabilir” dedi.
GÖÇE BAŞLAMADAN ÖLME RİSKİ
Bölgedeki suyun toplanması gerektiğini belirten Prof. Dr. Kılıç, “Bu dönemde canlılar, yavrularını yuvadan büyütüp ayırdılar. Ve şu anda yavrular beslenmeye başlıyorlar ki, yoğun olarak göçe hazırlansınlar. Eğer bu suları kaybedecek olursak; kuşların büyük bir çoğunluğu göçe başlamadan telef olma durumuyla karşı karşıya. Tabiat bizi uyarıyor. Ciddi biçimde kuraklık var. Ciddi biçimde aşırı sıcaklar var. Bundan dolayı buharlaşma da yüksek. Ve insanlar nasıl zorlanıyorsa hayvanlar da tabiattaki pek çok tür aynı biçimde zorlanıyor.
Kuşların zorlandığını biliyoruz. Fakat su için de bulunan eklem bacaklılar, yumuşakçalar, balıklar, diğer böcek türlerinde de ciddi bir sıkıntı karşımıza çıkıyor. Çünkü dar bir alanda yoğun olarak bulundukları zaman, bunların bir kısmı ortadan kalkacak. Ve önümüzdeki yıllarda belki bu türleri göremeyebiliriz. Bu nedenle tüm toplum kesimlerinin kamu, özel, sivil toplum kuruluşları ve vatandaşın desteğiyle, el birliğiyle tedbir almamız lazım. Tedbirlerden ilki, suyu kirletmemektir. Bizim mutlaka suyun kirletmeme yönünden sanayi atıklarını, tarımsal atıkları ve evsel atıkları bu sulara göndermememiz gerekiyor” diye konuştu.
