Gıda takviyelerinde yeni dönem ve gıda takviyeleri kullanımda dikkat edilmesi gerekenler!
Türk Gıda Koteksi, gıda takviyelerini şu şekilde tanımlamaktadır. Takviye edici gıda: Normal beslenmeyi takviye etmek amacıyla, vitamin, mineral, protein, karbonhidrat, lif, yağ asidi, amino asit gibi besin öğelerinin veya bunların dışında besleyici veya fizyolojik etkileri bulunan bitki, bitkisel ve hayvansal kaynaklı maddeler, biyoaktif maddeler ve benzeri maddelerin konsantre veya ekstraktlarının tek başına veya karışımlarının kapsül, tablet, pastil, tek kullanımlık toz paket, sıvı ampul, damlalıklı şişe ve diğer benzeri sıvı veya toz formlarda hazırlanarak günlük alım dozu belirlenmiş ürünleri, ifade eder.
Takviye gıdalarda yeni düzenlemeyle birlikte tatlı kaşığı gibi net olmayan ölçüler kalkacak. Etken maddelerin oranına bakanlık kısıt getirebilecek. Arı sütü, polen propolis içeren takviye edici gıdalara 2-4 yaş grubu için onay yok. Arı ürünlerinin etiketinde “4 yaş ve altı çocukların tüketmesi uygun değildir” ifadesi belirgin şekilde yazılacak.( Türk Gıda kodeksi Bal Tebliğinde 1 yaşa kadar bal yedirilmemesi gerektiğini belirtmektedir.) Tarım ve Orman Bakanlığı’nın taslağına göre, protein tozu gibi takviye edici gıdaların azami ambalaj büyüklüğü bir kilodan fazla olmayacak.
Takviye edici gıdalarda günlük tüketim birimi olarak “çay kaşığı, tatlı kaşığı, çorba kaşığı” gibi ölçüler kullanılmayacak. Bal, keçiboynuzu özü, sirke, tahin, pekmez, zeytinyağı, meyve suyu gibi gıdalar, takviye edici gıdalarda etken madde olarak yer almayacak. 4-10 yaş grubu çocuklar için sadece saşe, çiğnenebilir form, emme tableti, çiğnenebilir tablet, bu efervesan (suda çözülen) tablet ve tüm sıvı formdaki takviye edici gıdalara onay düzenlenebilecek, başka formda takviye hazırlanamayacak.
Bal, keçiboynuzu özü, sirke, tahin, pekmez, zeytinyağı, meyve suyu gibi gıdalar, takviye edici gıdalarda etken madde olarak yer almayacak. Sakız, macun, çikolata, şekerleme, alkolsüz içecek, kahve, çay gibi ürünlerin yer aldığı besin veya içecekler, takviye edici gıda olarak tanımlanamayacak.
Günlük Kullanım Sınırı Geliyor
Takviye edici gıdaların net miktarı, ağırlık biriminin yanı sıra form veya ölçek sayısı üzerinden de verilebilecek. Takviye edici gıdalarda kullanılan etken maddelerin isimleri, tek başına marka olarak kullanılamayacak. Örneğin, üründe etken madde olarak kullanılan kolajen ifadesi marka ismi olarak kullanılmayacak. Takviye edici gıdalarda etken madde olarak yer alan vitamin, mineral ve diğer maddelerin oranına bakanlık tarafından kısıt getirilebilecek. Örneğin; beta-karotenin yetişkinler için günlük dozu maksimum 7 mg, B6 vitaminin maksimum dozu günlük 10 mg olacak, şekilde tanımlanacak.
Gıda takviyelerinin fazla kullanımı istenmeyen sonuçlar çıkartabilir.
Gıda takviyesi kullanırken mutlaka dikkat etmeniz gerekenler;
Üreticiler, yediğiniz yiyeceklere, özellikle kahvaltılık gevreklere, içeceklere vitaminler, mineraller ve diğer tamamlayıcı bileşenleri ekleyebilir. Sonuç olarak; bu bileşenlerden sandığınızdan daha fazlasını vücutta girebilir.
Örneğin, ABD Farmakopesi (İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu) yeşil çayda en bol bulunan spesifik bir bileşik olan Epigallocatechin gallate veya EGCG’nin karaciğeri doyurarak karaciğer hastalığı potansiyelini artırabileceği noktasında uyarıyor.
Mutlaka takviye edici gıda kayıt no sorgulaması yapılmalıdır. Etiket üzerinde gıda takviyelerinde işletme kayıt no ve gıda takviyesi kayıt no bulunması zorunludur. Takviye edici gıda olan ürünlerin orijinallik sorgulaması nasıl yapılır?
GGBS(Gıda Güvenliği Bilgi Sistemi) Sitesi üzerinden linki tıklayarak ürünün üzerinde bulunan “Takviye Edici Gıda Onay No” ile sorgulayabilirsiniz. Herhangi bir uygunsuzlukta Alo 174 gıda hattına şikayet edilebilmektedir.
Gıda takviyesi satın almadan önce hekiminize veya eczanıza danışılmalıdır. Sağlık Bakanlığı’nın Reçetem Bilgi Sistemi ve Sosyal Güvenlik Kurumu’nun Medula sistemi üzerinden kontrol ederek, bu tip takviye edici vitaminler için eczaneler ücretsiz danışmanlık hizmeti vererek önermektedir. Bu ürünlerin hekim ve eczacı gözetimi olmadan kullanımı çok ciddi sağlık problemlerine yol açabilir. İster kimyasal isterse bitkisel kökenli olsun, tüm ilaçlar eczacının uzmanlık alanıdır.
