Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı’nda (COP31), gençlere elektronik cihazların onarımı ve yenilenmesi konusunda mesleki eğitim verilmesini amaçlayan ‘Teknoiş’ projesi tanıtıldı.
Togem-Der ve Mobisad iş birliğinde başlatılan projeyle hem elektronik atıkların azaltılması hem de gençlere yeni istihdam olanakları sağlanması hedefleniyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın himayesinde kurulan ve Onursal Başkanı olduğu Toplumsal Gelişim Eğitim ve Sosyal Dayanışma Derneği (TOGEM- DER) tarafından COP31’de ‘Yeşil Dönüşümün Genç Gücü- Sıfır Atık, Teknoloji ve Yeni Nesil İstihdam’ konulu panel düzenlendi. Türkiye Pavilyonu’ndaki panelde Togem-Der Başkanı Av. M. Belma Sekmen, Yönetim Kurulu üyeleri Harika Karakan ve Süreyya Yaşar Önal, Mobil İletişim Araçları ve Bilgi Teknolojileri İş İnsanları Derneği (MOBİSAD) Genel Başkanı Mustafa Kemal Turnacı ile Teknoiş Projesi kursiyeri Arda Nişancı konuştu.
Gençler geleceği onarıyor
Togem-Der Başkanı Av. M. Belma Sekmen, 20 yıldır toplumsal dayanışma, eğitim, sosyal yardım ve sürdürülebilirlik alanlarında çalışmalar yürüttüklerini belirtti. Emine Erdoğan’ın öncülüğünde 2017 yılında başlatılan Sıfır Atık Hareketi’nin derneğin çalışmalarına da yön verdiğini anlatan Sekmen, bağışlanan mobilya, tekstil ve çeşitli ürünleri yeniden değerlendirerek ihtiyaç sahiplerine ulaştırdıklarını söyledi. Cemre Çarşısı ve ‘Artsın Eksilmesin’ çalışmalarıyla yeniden kullanım kültürünü yaygınlaştırdıklarını, kadın emeğini desteklediklerini ve gıda bankacılığı uygulamalarıyla israfın önlenmesine katkı sunduklarını kaydeden Sekmen, “Kaynaklarımız sınırlı ama ihtiyaçlar sonsuz. Çevreye duyarlı politikalar geliştirmek ve uygulamak artık bir tercih değil, adeta mecburiyet. Biz sürdürülebilirliği yalnızca çevresel bir mesele olarak görmüyoruz. Onu sosyal dayanışmanın, eğitimin, üretimin ve insan hayatına dokunmanın ayrılmaz bir parçası olarak değerlendiriyoruz” dedi.
Yeni proje tanıtıldı
COP31’de ilk kez tanıttıkları ‘Gençler Geleceği Onarıyor’ sloganlı Teknoiş Projesi üzerinde yaklaşık 1 yıldır çalıştıklarını açıklayan Sekmen, projenin hayata geçirildiğini belirtti. Mobisad iş birliğinde yürütülen projeyle gençlere elektronik cihazların arıza tespiti, bakımı, onarımı ve yenilenmesi konularında uygulamalı eğitim verildiğini anlatan Sekmen, “İki önemli hedefimiz var. Birincisi elektronik cihazların kullanım ömrünü uzatmak ve kaynakların daha verimli kullanılmasına katkı sağlamak. İkincisi ise gençlerimize yeni bir mesleki alanın kapısını açmak. Çünkü bir cihazın onarılması aynı zamanda bir gencin yeni bir beceri edinmesi, üretime katılması ve gelecekteki istihdam olanaklarına hazırlanmasıdır” diye konuştu.
Projenin ilerleyen dönemde İstanbul’un farklı ilçelerinde ve diğer illerde yaygınlaştırılacağını belirten Sekmen, COP31 boyunca açık olacak stantta gençlerin çalışmalarının tanıtılacağını, ayrıca elektronik cihazların onarımı ve tekstil ürünlerinin yeniden değerlendirilmesine yönelik atölyeler düzenleneceğini söyledi.
Yeni istihdam alanı
Mobisad Genel Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, 1998 yılından bu yana faaliyet gösteren derneğin 8 bölge ve 67 il temsilciliğiyle sektörde çalışmalar yürüttüğünü söyledi. Teknolojik cihazların kullanımının yaygınlaşmasıyla elektronik atık miktarının da arttığına dikkati çeken Turnacı, Ticaret Bakanlığı’nın yenilenmiş ürünlere ilişkin düzenlemesinin sektörde önemli bir dönüşüm başlattığını belirtti. Yenilenmiş cihazların güvenilir şekilde yeniden ekonomiye kazandırılmasının hem tüketicilere hem çevreye katkı sağladığını ifade eden Turnacı, “Teknoiş Projesi bu dönüşümün merkezinde yer alıyor. Sektörümüzün sunduğu iş imkanlarını gençlerimizin nitelikli eğitimiyle buluşturmayı hedefledik. Gençlerimize elektronik cihazların arıza tespiti, bakımı, onarımı ve yeniden kullanıma kazandırılması süreçlerinde eğitimler veriyoruz” dedi.
10 kat karbon salımı
Projenin sektörde ihtiyaç duyulan nitelikli teknik personelin yetiştirilmesine katkı sunacağını vurgulayan Turnacı, elektronik cihazların yenilenmesinin ekonomik ve çevresel faydalarına işaret etti. Yeni cihaz üretiminin yenilenmiş cihazlara kıyasla 10 kattan fazla karbon salımına neden olduğunu belirten Turnacı, “Bir taraftan sektörümüze yetişmiş insan kaynağı oluştururken diğer taraftan çevreye ve doğaya katkı sunuyoruz. Aynı zamanda ithalat ihtiyacının azaltılması yoluyla cari açığa da olumlu katkı sağlanmasını hedefliyoruz” diye konuştu.
’75 bin çiftçi’
Panelin moderatörlüğünü de üstlenen Togem-Der Yönetim Kurulu Üyesi Harika Karakan ise sürdürülebilirliğin yalnızca çevre kuruluşlarının değil, toplumun bütün kesimlerinin sorumluluğu olduğunu söyledi. Doğuş Çay ve Tema Vakfı iş birliğinde 11 yıldır sürdürülen ‘Her DEM Toprak İçin’ projesine değinen Karakan, 75 bin çiftçiyle sürdürülebilir çay tarımı, toprak sağlığının korunması ve doğal kaynakların verimli kullanılması konularında çalıştıklarını belirtti. Togem-Der’in yeniden kullanım, tekstil dönüşümü ve gençlerin dijital becerilerinin geliştirilmesine yönelik projelerini de anlatan Karakan, elektronik cihazların onarılmasının hem atıkların azaltılması hem de gençlere meslek kazandırılması açısından önem taşıdığını vurguladı.
Tüketim alışkanlıkları değişmeli
Togem-Der Yönetim Kurulu Üyesi Süreyya Yaşar Önal da iklim değişikliğiyle mücadelenin yalnızca teknolojik gelişmelerle değil, tüketim alışkanlıklarının değiştirilmesiyle mümkün olduğunu belirtti. Gençlerin teknolojiyi yalnızca tüketen değil, onaran, geliştiren ve üreten bireyler olmasını hedeflediklerini anlatan Önal, “Küçük bir arızayla karşılaştığımızda telefonlarımızı, bilgisayarlarımızı değiştiriyoruz. Oysa bu cihazların birçoğu onarılarak yeniden kullanılabilir. Biz gençleri teknolojiyi yalnızca kullananlar olarak görmek istemiyoruz. Onaran, geliştiren, üreten ve çözüm bulan gençlerin sayısını çoğaltmak istiyoruz” dedi.
Meslek sahibi oluyorum
Teknoiş Projesi kursiyeri Arda Nişancı ise teknolojiye olan ilgisinin proje sayesinde mesleki bir hedefe dönüştüğünü anlattı. Eğitimlerde elektronik cihazların parçalarını, çalışma sistemlerini ve arıza tespit yöntemlerini öğrendiğini belirten Nişancı, “Teknolojiye her zaman ilgi duydum. Ancak bu ilginin bir mesleğe dönüşebileceğini düşünmemiştim. Eğitim sayesinde hem yeni bir meslek ediniyorum hem de çevreye yararlı bir iş yapıyorum. Bir elektronik cihazı yeniden kullanıma kazandırmak çevre için değerli bir adım. Bir gence yeni bir meslek kazandırmak ise geleceğe yapılan bir yatırım” diye konuştu.
