Tıbbi Biyokimya Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Betül Özbek, emzirme döneminde tüketilen kafeinin anne sütü ve bebek üzerindeki etkilerine değindi.
Tıbbi Biyokimya Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Betül Özbek, “Kafein, kahve, çay, çikolata, enerji içecekleri ve bazı ilaçlar gibi pek çok ürünün içinde bulunan bir molekül. Fazla kafein alımı bebeklerde huzursuzluk, gerginlik ve kötü uyku düzeni gibi olumsuz etkiler yaratabilir. Ayrıca, günde 450 ml’den fazla kahve tüketen annelerin sütündeki demir miktarının azalabileceği ve bu durumun bebeklerde kansızlık riski oluşturabileceği bulunmuştur. Erken doğmuş veya düşük doğum ağırlıklı bebekler kafeine daha duyarlı oldukları için, bu bebeklere sahip annelerin kafein tüketimini daha da sınırlamaları gerekmektedir. Bu nedenle, anneler kafein alımını sınırlamalı ve özel durumlarına göre doktorlarına mutlaka danışmalı” dedi.
Kafeinin uyanıklık, dikkat ve enerji seviyelerini artıran etkilerinin, emziren anneler için önem taşıdığını söyleyen Altınbaş Üniversitesi Tıbbi Biyokimya Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Betül Özbek, “Emzirme dönemi, annelerin uyku düzeninin bozulduğu ve yorgunluk seviyelerinin arttığı bir dönemdir. Bu süreçte anneler, kahve ya da çikolata gibi kafein içeren ürünlere yönelerek kendilerini daha enerjik hissedebilirler. Ancak, kafeinin belirli bir miktardan sonra anne sütüne geçmesi, bebek üzerinde olumsuz etkilere yol açabilir” dİye konuştu.
KAFEİNİN FİZİKSEL VE PSİKOLOJİK ETKİLERİ
Kafeinin vücuttaki etkilerini anlatan Dr. Özbek, “Kafein, merkezi sinir sisteminde uyku ve yorgunluk hissini baskılayan bir moleküldür. Adenozin adlı nörotransmiterin etkisini engelleyerek uyanıklığı artırır. Aynı zamanda dopamin ve norepinefrin gibi nörotransmiterlerin üretimini teşvik eder. Dopamin, beynimizdeki ödül mekanizmalarıyla ilişkilidir ve kafein, bu mekanizmaları uyararak mutluluk, zevk ve iyi hissetme durumlarını artırabilir. Ancak, aşırı kafein tüketimi, anksiyete, sinirlilik, huzursuzluk ve uykusuzluk gibi istenmeyen yan etkilere neden olabilir” ifadelerini kullandı.
‘KAFEİN, 1 SAAT İÇİNDE ANNE SÜTÜNE GEÇER’
Emzirme dönemindeki anneler için kafein tüketimi konusunda dikkat edilmesi gereken en önemli noktanın, kafeinin anne sütüne geçiş süresi olduğunu belirten Dr. Özbek, “Yapılan araştırmalara göre, emziren anneler kafein içeren ürünleri tükettikten yaklaşık bir saat sonra, anne sütünde kafein bulunmaya başlar. Bu nedenle, emzirme dönemindeki annelerin kafein alımını sınırlamaları önemlidir. Fazla kafein alımı bebeklerde huzursuzluk, gerginlik ve kötü uyku düzeni gibi olumsuz etkiler yaratabilir” dedi.
‘10 FİNCAN KAHVE İÇEN ANNENİN SÜTÜ, BEBEKTE UYKU PROBLEMLERİNE NEDEN OLABİLİR’
Emziren anneler için kafein tüketiminin güvenli sınırlarına değinen Dr. Özbek, “Yapılan bilimsel çalışmalar, günde 10 fincan kahve içen annelerin bebeklerinde kafein kaynaklı huzursuzluk ve uyku problemleri gibi yan etkilerin görüldüğünü göstermektedir. Ayrıca, günde 450 ml’den fazla kahve tüketen annelerin sütündeki demir miktarının azalabileceği ve bu durumun bebeklerde kansızlık riski oluşturabileceği bulunmuştur. Amerika ve Avrupa’daki yetkili sağlık kuruluşlarının emziren anneler için önerdiği günlük kafein limiti 200 mg oluyor. Erken doğmuş veya düşük doğum ağırlıklı bebekler kafeine daha duyarlı oldukları için, bu bebeklere sahip annelerin kafein tüketimini daha da sınırlamaları gerekmektedir” diye konuştu.
KAFEİN İÇEREN ÜRÜNLERDEKİ MİKTAR
Dr. Özbek, Türkiye’de yaygın olarak tüketilen bazı içeceklerin kafein içeriklerini şu şekilde sıraladı:
- “1 fincan Türk Kahvesi (60 ml): 50-65 mg
- 1 shot Espresso (30 ml): 65-80 mg
- 240 ml Filtre Kahve: 70-140 mg (ortalama 95 mg)
- 240 ml Americano: 65-80 mg
- 240 ml Kafeinsiz Kahve: 2-7 mg
- 240 ml Soğuk Demlenmiş Kahve: 100 mg
- 240 ml Hazır Kahve: 30-120 mg”
Kafein miktarının, kullanılan kahve türüne, demleme yöntemine ve sıcaklık gibi faktörlere bağlı olarak değişebileceğini söyleyen Dr. Özbek, “Ayrıca, siyah ve yeşil çay anneler tarafından yaygın olarak tüketiliyor. 240 ml’lik bir porsiyon siyah veya yeşil çay ortalama 30-50 mg kafein içeriyor” ifadelerini kullandı.
