Türkiye’nin meşhur lezzeti dönerin bin yıllık tarihi, belgelerle bilimsel bir makale hazırlanarak Avrupa Komisyonu’na sunuldu. ‘Türkiye’nin dünyaca ünlü lezzeti: Döner’ adlı makale Selçuklular ve Osmanlı döneminde döner ile ilgili çalışmaları içeriyor.
Tarihi belge, gravür, fotoğraf ve dokümanlardan oluşan çalışmada Takiyeddin Efendi’nin (1521-1585) döner için yaptığı mekanizmanın çizimleri de bulunuyor. Akademik çalışmayla dönerin hangi kültüre ait olduğuna dair tartışmalara son verilmesi amaçlanıyor.
Bereket Döner’in desteğiyle hazırlanan akademik çalışmanın detayları düzenlenen basın toplantısıyla kamuoyuna duyuruldu. Tarihi belgelerin de gösterildiği toplantıda misafirler, dönerin tadına da baktı. Şişli’de bir restoranda düzenlenen toplantıya Bereket Döner Yönetim Kurulu Başkanvekili Mevlüt Ceyhun Tekdemir, oyuncu Wilma Ellles, oyuncu Orhan Kılıç ve çok sayıda iş insanı katıldı. Akademisyenlerin hazırladığı ve Avrupa Komisyonu’na gönderilen makalede Osmanlı bilgini Takiyeddin Efendi ve ünlü seyyah Evliya Çelebi’nin döner hakkında çalışmaları da bulunuyor. Dokümanlarda, dönerin Almanya’ya nasıl gittiğine de değiniliyor.
TEKDEMİR: DÖNERİN ANAVATANI TÜRKİYE’DİR
Avrupa Komisyonu’nun kararını beklediklerini belirten Bereket Döner Yönetim Kurulu Başkanvekili Mevlüt Ceyhun Tekdemir, “Avrupa Komisyonu’nun en doğru ve hukuki kararı vereceğine inanıyoruz. Türkiye’nin tezlerinin haklılığı, dönerin bir Türk lezzeti olduğu tartışmasız bir gerçektir. Gerek Avrupa ve gerekse Türkiye’nin siyasi, sosyolojik ve kültürel kaynaklarına bakıldığında da bu gerçeği doğrulayacak yüzlerce kaynak, belge ve fotoğraf bulunmaktadır” dedi.
Tekdemir, “Almanya’nın dönerin hangi millete ve kültüre ait olduğunu öğrenmesi için fazla uzağa gitmesine de gerek yok; Frankfurt Goethe Üniversitesi’ne bağlı Arap-İslam Bilimler Tarihi Enstitüsü’ne İslam Bilimler Tarihi Enstitüsü Müzesi’ni gezmesi yeterlidir” diyerek Goethe Üniversitesi’ndeki Osmanlı astronom ve mühendisi Takiyeddin Efendi’nin çizimlerini referans gösterdi.
Araştırmacılara hazırlattıkları makalede dönerin yaklaşık bin yıllık serüvenini bilimsel kanıtlarla ortaya koyduklarını belirten Tekdemir, “Türkiye’nin dünyaca ünlü lezzeti: Döner adlı çalışmamızı bugün Avrupa Komisyonu’na teslim edeceğiz” diye konuştu.
‘AVRUPA GERÇEK DÖNER LEZZETİNE DOYACAK’
Dönerin, Türk ve Avrupa toplulukları için ayrıştırıcı bir değer değil; toplumları aynı lezzette buluşturan ortak değer olduğunu ifade eden Tekdemir, hem lezzeti hem de kültürel miras boyutuyla korunması gerektiğini söyledi. Tekdemir, Avrupa’ya gerçek Türk dönerinin lezzetini tattırmak, damaklarını fethetmek için bir Bereket Döner kuruluşu olan Döner Point markasıyla başta Almanya üzere Avrupa’nın tüm şehirlerinde şube açmayı düşündüklerini dile getirdi.
ELLES: DÖNERİN TESCİLLENMESİNİ BEKLİYORUM
Türkiye ve Almanya arasında dönerin hangi ülkeye ait olduğu konusunda tartışmaların uzun yıllardır sürdüğünü ifade eden oyuncu Wilma Elles ise “Ben hem Alman hem Türk vatandaşıyım. Dönerin hangi ülkeye ait olduğu konusundaki tartışma, Türkiye ve Almanya’nın birbirine ne kadar yakın olduğunu gösteriyor. Sushi Japonya’nın, pizza İtalya’nın, hamburger Amerika’nın ise döner de Türkiye’nindir. Almanlar dönerin bir çeşidini yaparak lahana eklemişler ve yanına bir sürü sos koymuşlar. Örneğin; sushi Japonya’nın fakat Amerikan usulü Philadelphia sushisi var, döner için de durum böyle. Avrupa Birliği’nden dönerin tescillenmesini bekliyorum. Almanya PR stratejisi yapmış olabilir ama döner Türkiye’nindir” dedi.
